Hukumu ya kesi ya Lissu kutolewa tarehe sita Novemba

Mahakama imesema itahitaji muda wa kutosha ili iweze kutoa maamuzi sababu hili ni shauri la namna yake.

Muhtasari

Moja kwa moja

Na Waandishi wa BBC Swahili

  1. Heche: 'Ni kama Simba na Yanga wanacheza, halafu Yanga ndiye anamchagua refa'

    .

    Lissu: Kiswahili cha No Reforms, No Election ni nini?

    Heche: Bila mabadiliko hakuna uchaguzi.

    Lissu: Ni mabadiliko gani yaliyoazimiwa na Kamati Kuu?

    Heche: Kamati Kuu iliazimia mabadiliko ya kikatiba na kisheria ili kuondoa mamlaka makubwa ya Rais ya kuunda Tume ya Uchaguzi, wakati yeye mwenyewe ni mgombea. Ni kama simba anacheza na Yanga halafu Yanga ndiye anachagua refa.

    Lissu: Una maana gani unapozungumzia tume?

    Heche: Tume Huru ya Uchaguzi ambayo haitakuwa na upendeleo wala kuingiliwa na mgombea ambaye ana maslahi.

    Lissu: Usinitangulie, ukinitangulia... anaonesha majaji wa serikali. (Kicheko mahakamani.)

    Lissu: Shahidi, nataka uwaeleze majaji uzoefu wako na matatizo ya chaguzi za nchi hii.

    Heche: Waheshimiwa majaji, mimi nimegombea mara kadhaa. Nimekuwa diwani na nimekuwa mbunge katika chaguzi za nchi hii. Nimeshiriki maeneo mbalimbali katika kampeni za chama.

    Chaguzi zote hizi, waheshimiwa majaji, ziliambatana na maumivu makubwa; kutekwa, kuenguliwa kwa wagombea wetu, kuibiwa kwa fomu za viapo vya mawakala, ratiba zetu kuingiliwa na polisi, kupigwa kwa watu katika mikutano ya kampeni, wagombea wetu kunyimwa fomu za matokeo, kura za uongo kuingizwa kwa maboksi na mabegi na askari polisi ambao walitakiwa kusimamia uchaguzi. Wagombea wetu walienguliwa kwa kuambiwa hawajui kusoma na kuandika.

    Naomba nitafafanua jambo moja baada ya jingine.

    Nitaanza na mauaji.

    Katika uchaguzi wa Arumeru, Katibu wetu wa USA River, Bwana Msafiri Bwambo, aliuawa kwa kuchinjwa kwa chainsaw. Watu waliosadikiwa kuwa wanachama wa CCM walihusishwa na tukio hilo, na mpaka leo hakuna mtu aliyekamatwa au kufungwa kwa mauaji hayo.

    Lissu: Tukio lingine, shahidi.

    Heche: Hapa Dar es Salaam, Kinondoni, aliuawa Mwenyekiti wa CHADEMA wa Ananasi, Dani Yona. Vilevile hakuna uchunguzi uliokamilika wala mtu aliyekamatwa, waheshimiwa majaji.

    Mwanachama wetu Akwilina Akwilini, ambaye wakati huo Kamanda wa Polisi, Bwana Mambosasa, alithibitisha aliuawa kwa risasi ya polisi. Hakuna askari aliyekamatwa wala kushitakiwa.

    Badala yake, nilishtakiwa mimi, John Mnyika, ambaye wakati huo alikuwa Katibu Mkuu; Freeman Mbowe ambaye alikuwa Mwenyekiti; Vincent Mashinji aliyekuwa Katibu Mkuu; Peter Msigwa, Mbunge wa Iringa Mjini; Ester Bulaya, Mbunge wa Bunda Mjini; Halima Mdee, Mbunge wa Kawe; Ester Matiko, Mbunge wa Tarime Mjini; na Salum Mwalimu, Naibu Katibu Mkuu Zanzibar.

    Lissu: Waeleze majaji mlishtakiwa kwa kosa gani na kesi iliishia wapi?

    Heche: Kwanza nieleze jambo moja. Wote hao walikuwa wajumbe wa Kamati Kuu ya chama. Walishtakiwa kwa makosa mbalimbali, ikiwemo uchochezi na kushiriki kusanyiko lisilo na kibali.

    Lissu: Kabla sijasahau, hiyo kadhia ilinikosaje mimi?

    Heche: Waheshimiwa majaji, Mwenyekiti wetu wa sasa alikuwa ameshambuliwa vibaya kwa risasi na alikuwa akipatiwa matibabu nje ya nchi. Wakati huo alikuwa Makamu Mwenyekiti.

    Lissu: Uamuzi wa hiyo kesi ulikuwaje?

    Heche: Tulihukumiwa kifungo cha miezi sita au kulipa faini. Mimi nililipa faini ya shilingi milioni 40. Kwa ujumla ilikuwa karibu shilingi milioni 300.

    Lissu: Ilikuwa katika mahakama gani?

    Heche: Ilikuwa Mahakama ya Hakimu Mkazi Kisutu, na ilisikilizwa na hakimu ambaye baadaye alipandishwa cheo na kuwa jaji.

    Lissu: Baada ya kuhukumiwa, nini kilifuata?

    Heche: Tulikata rufaa Mahakama Kuu, na baadaye hukumu ile ilitupiliwa mbali. Mahakama ikaamuru turejeshewe fedha zetu, lakini mpaka leo sijawahi kurejeshewa, licha ya amri hiyo.

    Lissu: Ni jaji gani wa Mahakama Kuu aliyetoa amri hiyo?

    Heche: Jaji Mgeta, waheshimiwa.

    Lissu: Sasa shahidi, ulisema kulikuwa na mauaji ya Akwilina Akwilini. Hiyo habari iliishia wapi?

    Heche: Kama zilivyo habari nyingine za mauaji.

    Jaji: Tuambie iliishia wapi.

    Heche: Iliishia hapo, na hakuna aliyeshitakiwa wala kufungwa kwa mauaji hayo.

    Unaweza Kusoma;

  2. Heche Mahakamani: 'Lissu ni mzalendo na mpiganaji wa kweli'

    .

    Lissu: Kwa kuwa nimekuita utoe ushahidi katika kesi hii, waeleze majaji mimi ni mtu wa aina gani.

    Heche: Namfahamu kama mzalendo, mwanademokrasia, mzalendo wa kweli, mpenda maendeleo ya nchi hii, muadilifu, mtu anayependa kushindanisha mawazo kwa hoja. Amekuwa mbunge, na kabla hata mimi sijaingia bungeni nilikuwa namfuatilia. Ni mtu jasiri asiyeogopa kusema ukweli. Kwa lugha yetu tunasema ni mpiganaji wa kweli.

    Kwa sisi watu wa Tarime, nilimfahamu alipokuja kumtetea marehemu Chacha Wangwe na wananchi wa Nyamongo waliodai kunyang'anywa maeneo yao ya asili yaliyokuwa na madini ya dhahabu.

    Lissu: Kwa nini umemtaja Mzee Augustino Sasi?

    Heche: Mzee Augustino Sasi alikuwa Mwenyekiti wa Kijiji cha Kewanja kupitia Chama Cha Mapinduzi na alifungwa kwa kile kilichoelezwa kuwa kesi za uonevu, ikiwemo kupokonywa mali zake.

    Baada ya kutoka gerezani alijiunga na chama chetu na akachaguliwa kuwa diwani. Nilifanya naye kazi katika Baraza la Madiwani. Nilimkuta katika kipindi chake cha pili cha uongozi, kwa sababu mimi nilichaguliwa mwaka 2008.

    Lissu: Waeleze majaji, kwa kumbukumbu zako, ni watu wangapi niliowatetea katika matatizo yao?

    Heche: Ni kundi kubwa. Ninawakumbuka wachache kama kina Wangwe kwa sababu ilikuwa ni jambo kubwa sana Tarime wakati huo kutokana na uonevu uliodaiwa kufanyika.

    Lissu: Sasa tuzungumze kuhusu kesi ambayo nimekuita utoe ushahidi wa utetezi. Waeleze majaji, kulikuwa na nini tarehe 3 Aprili mwaka jana?

    Heche: Kulikuwa na kikao cha watia nia wa nafasi mbalimbali kupitia chama chetu. Tulikuwa nao katika kikao kilichofanyika Makao Makuu ya chama.

    Lissu: Lengo la mkutano huo lilikuwa nini?

    Heche: Lengo lilikuwa kuwaeleza kuhusu msimamo wa chama wa "No Reforms, No Election".

    Bila mabadiliko hakuna uchaguzi. Lengo lilikuwa kukutana nao na kuwaelimisha na kuwapa elimu kwa nini chama kimechukua msimamo huo kwenye maamuzi ya vikao vilivyokuwa vimetangulia mwezi wa 12, mwaka uliokuwa umeisha."

    Lissu: Hivyo vikao vilivyotangulia ni vikao gani na tarehe zake kama unakumbuka?

    Heche: Nimekuwa mjumbe wa Kamati Kuu kwa muda mrefu, hivyo nilipata nafasi ya kushiriki vikao vya Kamati Kuu baada ya uchaguzi wa serikali za mitaa, ambapo kulikuwa na malalamiko kwamba uchaguzi huo umeharibiwa kwa wagombea wa CHADEMA kuenguliwa nchi nzima. Watu waliuawa, ikiwemo Manyoni ambako mgombea wetu aliuawa, na pia Dar es Salaam hapa.

    Unaweza kusoma;

  3. Kesi ya Lissu: Heche atoa wasifu wake mahakamani

    Jaji: Tuendelee.

    Nzegeli: Tuko tayari kumsikiliza shahidi namba tano wa upande wa utetezi.

    Lissu: Niko tayari, waheshimiwa majaji. Waheshimiwa majaji, shahidi wangu.

    Jaji: Kulikuwa na jambo moja hapa kuhusu wale mashahidi wengine.

    Lissu: Ulisema kwamba nianze na hawa; tukikamilisha utatoa uamuzi kuhusu wale mashahidi wengine.

    Nzegeli: Waheshimiwa majaji, kama alivyosema mshitakiwa, tuendelee na shahidi huyu. Baada ya hapo mahakama itasoma uamuzi kuhusu hao mashahidi wengine.

    Jaji: Unaitwa nani?

    Heche: Jina langu ni John Wegesa Heche.

    Jaji: Unaishi wapi?

    Heche: Tarime na Mwanza.

    Jaji: Kazi yako?

    Heche: Mimi ni Makamu Mwenyekiti wa CHADEMA.

    Lissu: Umesema umekuwa Makamu Mwenyekiti wa CHADEMA tangu lini?

    Heche: Nimekuwa Makamu Mwenyekiti tangu tarehe 22 Januari 2025.

    Lissu: Waeleze waheshimiwa majaji Makamu Mwenyekiti wa CHADEMA anapatikanaje.

    Heche: Waheshimiwa majaji, Makamu Mwenyekiti wa CHADEMA hupatikana kwa kuchaguliwa na Mkutano Mkuu wa Taifa.

    Lissu: Na anatumikia nafasi hiyo kwa muda gani?

    Heche: Waheshimiwa majaji, anatumikia nafasi hiyo kwa kipindi cha miaka mitano.

    Lissu: Nani alikuwa mtangulizi wako?

    Heche: Kabla yangu alikuwa Tundu Lissu, ambaye sasa ni Mwenyekiti.

    Lissu: Waeleze majaji, kabla ya kuchaguliwa kuwa Makamu Mwenyekiti mwaka jana ulikuwa na nafasi gani?

    Heche: Kabla ya kuchaguliwa mwaka jana nilikuwa mjumbe wa Kamati Kuu ya chama.

    Lissu: Waeleze majaji Kamati Kuu ya chama chako ni chombo cha aina gani ndani ya chama chako?

    Heche: Ndicho chombo cha juu cha utendaji chini ya Baraza Kuu.

    Lissu: Waeleze majaji wajumbe wa Kamati Kuu wanapatikanaje.

    Heche: Kuna wanaoingia kwa nafasi za vyeo vyao, mfano Mwenyekiti na Makamu Wenyeviti wa Bara na Zanzibar, Katibu Mkuu na Manaibu Katibu Wakuu wa Bara na Zanzibar, wenyeviti wa mabaraza ya chama, ambapo kuna Baraza la Wanawake (BAWACHA), Baraza la Vijana (BAVICHA) na Baraza la Wazee (BAZECHA). Pia kuna wenyeviti wa kanda za chama wanaochaguliwa kwenye kanda zao, ambazo ni kumi; nane kutoka Bara na mbili kutoka Zanzibar. Kuna wajumbe wanaochaguliwa na Baraza Kuu la chama na wajumbe wanaoteuliwa na Mwenyekiti wa Taifa.

    Lissu: Kwa ufahamu wako, jumla ya wajumbe wa Kamati Kuu ni wangapi?

    Heche: Jumla yao ni 29, waheshimiwa majaji.

    Lissu: Majukumu ya Kamati Kuu ni yapi?

    Heche: Kusimamia Sekretarieti ya Chama Taifa, kusimamia shughuli za utendaji wa chama, kufanya vikao na maamuzi yanayohusu shughuli hizo za utendaji, kupitia na kuidhinisha muhtasari wa vikao vya nyuma, kupanga vikao vya Baraza Kuu la chama na kupitisha ajenda zinazokwenda kwenye Baraza Kuu.

    Lissu: Sasa shahidi, waeleze waheshimiwa majaji umekuwa mjumbe wa Kamati Kuu kwa muda gani?

    Heche: Nimekuwa mjumbe wa Kamati Kuu tangu mwaka 2011, hivyo ni takriban miaka 15.

    Lissu: Waeleze majaji nafasi nyingine ndani ya chama ulizowahi kushikilia.

    Heche: Nilikuwa Katibu wa tawi la CHADEMA Students Organisation (CHASO), tawi la SAUT Mwanza, kuanzia mwaka 2006 hadi 2009.

    Lissu: SAUT ni nini?

    Heche: Chuo Kikuu cha Mtakatifu Augustino.

    Lissu: Nafasi nyingine?

    Heche: Nimewahi kuwa Mwenyekiti wa Vijana Taifa wa BAVICHA kuanzia mwaka 2011 hadi 2014. Pia nimekuwa Mwenyekiti wa Kanda ya Serengeti, jambo lililonifanya kuwa mjumbe wa Kamati Kuu. Hata nafasi ya BAVICHA ilinipa uanachama wa Kamati Kuu.

    Lissu: Kanda ya Serengeti ni nini? Majaji hawajui.

    Heche: Nimekuwa Mwenyekiti wa Kanda ya Serengeti kuanzia mwaka 2016 hadi 2019. Kanda ya Serengeti inajumuisha mikoa mitatu: Mara, Shinyanga na Simiyu.

    Lissu: Nje ya chama, waeleze majaji uzoefu wako.

    Heche: Nimekuwa Diwani wa Kata ya Tarime Mjini. Nilichaguliwa katika uchaguzi mdogo mwaka 2008 nikiwa bado mwanafunzi wa chuo kikuu.

    Lissu: Tuendelee.

    Heche: Vilevile nimekuwa Mbunge wa Jimbo la Tarime Mjini kuanzia mwaka 2015 hadi mwaka 2020.

    Lissu: Je, kuna nafasi nyingine ndani au nje ya nchi?

    Heche: Nilikuwa mjumbe wa Young Democrats Union kuanzia mwaka 2011 hadi 2014, nilipomaliza uongozi wangu BAVICHA.

    Unaweza Kusoma;

  4. Mahakama yaendelea na shahidi wa utetezi

    Mahakamani

    Jaji: Tuendelee.

    Nzengeli: Tuko tayari kumsikiliza shahidi namba tano wa upande wa utetezi.

    Lissu: Niko tayari, Waheshimiwa Majaji.

    Lissu: Waheshimiwa Majaji, huyu ni shahidi wangu.

    Jaji: Kulikuwa na jambo moja hapa kuhusu wale mashahidi wengine.

    Lissu: Ulisema kwamba nianze na hawa, tukikamilisha ndipo utatoa uamuzi kuhusu wale mashahidi wengine.

    Nzengeli: Waheshimiwa Majaji, kama alivyosema mshitakiwa, tuendelee na shahidi huyu. Baada ya hapo, mahakama itasoma uamuzi kuhusu hao mashahidi wengine.

    Mahakama ilitulia kwa muda huku majaji wakijadiliana. Baadaye, Jaji Ndunguru alisema kuwa mahakama imekubaliana kuendelea na ushahidi wa shahidi aliyepo, na kwamba kabla ya kuahirisha kesi itatoa uamuzi ili pande zote zijue hadhi ya mashahidi.

  5. Brenda: ‘Nchi hii Rais ndiye mwenye maamuzi ya mwisho’

    Mahakamani

    Lissu: Ukiulizwa juu ya utawala wa nchi yetu, ukasema kuna utawala wa kiimla. Ulimaanisha nini?

    Brenda: Nchi hii rais ndiye mwenye maamuzi ya mwisho. Hakuna utawala wa sheria.

    Lissu: Uliulizwa kama ni kosa kuzuia uchaguzi kwa kuhamasisha, ukasema si kosa. Ulimaanisha nini?

    Brenda: Nilijibu sijui kama ni kosa, kwa sababu aliuliza iwapo ni kosa kisheria au la, na mimi sijui kama ni kosa.

    Lissu: Umesema kila mtu ana haki ya kutafsiri hayo maneno ninayoshitakiwa nayo kama anavyoona yeye. Fafanua.

    Brenda: Ndiyo, Mheshimiwa Jaji. Kila mtu anatafsiri vile anavyoona yeye.

    Lissu: Uliulizwa kama ni haki au si haki kufanya wanachoona kinafaa baada ya kutafsiri hiyo hotuba, ukasema ni haki. Umesema ndiyo?

    Brenda: Ndiyo. Hotuba ililenga kuzuia uchaguzi, hivyo mtu asipoenda kupiga kura amezuia uchaguzi. Hiyo ndiyo ilikuwa maana yangu.

    Lissu: Waheshimiwa majaji, sina swali lingine.

  6. Lissu ambana Shahidi: ‘Ulimaanisha nini uliposema niliwaelekeza?’

    Tundu Lissu
    Maelezo ya picha, Tundu Lissu

    Lissu: Shahidi, poleeeee, hahahaha.

    Brenda: Mwenyekiti, ahsante.

    Lissu: Nianze na swali uliloulizwa juu ya hotuba yangu ueleze kama mimi nilieleza njia za kuzuia uchaguzi, na ukasema ndiyo. Naomba ufafanue hiyo.

    Brenda: Mwenyekiti alisema njia za kutoshiriki uchaguzi zipo nyingi, na tusiposhiriki huo uchaguzi tutakuwa tumeuzuia huo uchaguzi na tutakuwa tumekinukisha kweli kweli.

    Lissu: Ahsante.

    Lissu: Na vilevile Wakili Katuga alikuuliza kama mwenyekiti alielekeza njia za kuvuruga uchaguzi, ukasema ndiyo. Ulimaanisha nini?

    Brenda: Nilimaanisha alisema...

    Lissu: Na alielekeza namna ya kuvuruga uchaguzi?

    Brenda: Ndiyo, alielekeza.

    Lissu: Na alielekeza namna ya kukinukisha?

    Brenda: Ndiyo, alielekeza.

    Lissu: Twende kwenye ushahidi wako wakati unaongozwa na Job Mrema.

    Alikuuliza mwanzoni kabisa kama ulishiriki katika mkutano wa tarehe 3 Aprili mwaka jana. Ueleze kama aliposema maneno anayoshitakiwa nayo aliungwa mkono. Ulisema hufahamu kama aliungwa mkono. Fafanua jibu lako.

    Brenda: Sifahamu kwa sababu hakukuwa na swali la "Mnaniunga mkono au hamniungi mkono?"

    Lissu: Uliulizwa sababu ya wewe kukamatwa, ukasema ni kuhusu taarifa uliyotoa. Ukaulizwa kama ulifanya uchunguzi wa hiyo taarifa. Fafanua.

    Brenda: Nilimpigia mhusika mwenyewe na akanithibitishia kuwa ni kweli.

    Lissu: Uliambiwa taarifa yako ni ya uongo, ukasema si uongo.

    Brenda: Nilimpigia Mbunge Macalister na kuthibitisha juu ya taarifa hizo, ndiyo nikatoa taarifa.

    Lissu: Twende kwenye kamusi ya Kiswahili. Kwa kuwa ulionyeshwa kamusi yao, na mimi naomba nikuonyeshe ya kwangu. Uliambiwa usome tafsiri ya hilo neno "uasi" na ukaulizwa kama ni kweli neno uasi lina tafsiri zaidi ya moja. Ni kweli? Hebu fafanua.

    Brenda: Unaweza kutumia maana mojawapo, na mimi nilimaanisha maana B.

    Lissu: Uliulizwa maswali mengi juu ya wafanyakazi wenzako. Ulisema Gervas Liende humfahamu.

    Brenda: Simfahamu.

  7. Katuga afungua mjadala kuhusu tafsiri ya kauli za Lissu mahakamani

    Brenda Rupia
    Maelezo ya picha, Brenda Rupia

    Katuga: Unajua ni kosa kisheria kumhamasisha mtu mwingine kuzuia uchaguzi?

    Brenda: Sijui kama ni kosa.

    Katuga: Waambie majaji kama ni haki au si haki kwa mtu aliyesikia hotuba ya mwenyekiti kuitafsiri kwa alivyoelewa.

    Brenda: Ni haki.

    Katuga: Waambie majaji kama ni haki mtu kufanyia kazi hotuba ya mwenyekiti kama vile alivyoielewa.

    Brenda: Ni haki.

    Katuga: Ni haki kwa mtu mwingine kutumia njia inayofaa kuvuruga uchaguzi?

    Brenda: Ni haki.

    Katuga: Waambie majaji kama ulimsikia PW3 wakati akitoa ushahidi hapa mahakamani alisema baada ya hotuba ya mwenyekiti alijiandaa kupiga wapiga kura mawe.

    Brenda: Huyo shahidi sikumsikia.

    Katuga: Waambie majaji, ni kweli au si kweli hao uliowaita G55 walikuwa wanachama wa CHADEMA?

    Brenda: Walikuwa wanachama wa CHADEMA kwa wakati ule.

    Katuga: Ni kweli au si kweli hawa G55 walipingana na msimamo wa CHADEMA kwa kusema msimamo wa CHADEMA unaashiria uasi?

    Brenda: Ni kweli.

    Katuga: Ni kweli kwamba baada ya wao kuona na kupinga huu msimamo ndipo mliwaita G55?

    Brenda: Si kweli.

    Katuga: Ni kweli kwamba hawa G55 walijitoa kwenye huu msimamo?

    Brenda: Walijitoa kwenye chama.

    Katuga: Chombo gani kina wajibu wa kulinda amani ya nchi?

    Brenda: Jeshi la Polisi na Serikali.

    Katuga: Katika ushahidi wako uliwaambia waheshimiwa ni njia gani ya kisheria na ya amani inayoweza kutumika kuzuia uchaguzi?

    Brenda: Sijaeleza.

    Katuga: La mwisho kabisa, hili. Kama nilikusikia wakati unazungumzia mema na uzuri wa mwenyekiti wa CHADEMA, ulisema ni mtu mwema ambaye amenyimwa mafao yake ya kibunge, na kama uliwahi kufuatilia wewe binafsi?

    Brenda: Sijawahi kufuatilia.

    Katuga: Kwa tuhuma hizo, nitakuwa sahihi nikisema mwenyekiti anachukia serikali?

    Brenda: Sijui kama anachukia au hana chuki.

    Katuga: Waheshimiwa, ni hayo tu.

    Unaweza Kusoma;

  8. “Mapilau yalitoka wapi?” Katuga ambana shahidi Brenda kwenye kesi ya Lissu

    .

    Katuga: Waambue majaji, uliposema kukinukisha ni kupika pilau?

    Brenda: Hakuelekeza kupika pilau.

    Katuga: Sasa mapilau yalitoka wapi?

    Brenda: Ukizuia uchaguzi, watu watajua.

    Katuga: Je, katika ushahidi wako ulisema jinsi gani mwenyekiti alitaka mkinukishe?

    Brenda: Sikusema.

    Katuga: Katika ushahidi wako uliwaambia majaji kuwa mliambiwa mfanye moja, mbili, tatu...

    Brenda: Sikusema.

    Katuga: Katika ushahidi wako ulisema njia Lissu alizowaelekeza kuzuia uchaguzi?

    Brenda: Sijasema.

    Katuga: Kwa kuwa umesomewa mara kadhaa haya maneno kuwa Lissu alitumia ili kuweza kuzuia uchaguzi, ni ushahidi muhimu kuusema au si ushahidi muhimu?

    Brenda: Ni ushahidi muhimu.

    Katuga: Waambie majaji kama kuchoma vituo vya kupigia kura na karatasi za kupigia kura inaweza kuwa ni kitendo cha kuzuia uchaguzi.

    Brenda: Ni sahihi.

    Katuga: Waambie majaji kama kuchoma mali ya umma kunaweza kuvunja amani na kuzuia uchaguzi.

    Brenda: Ni sahihi.

    Katuga: Waambie majaji kama kukata wapiga kura vidole kunaweza kuzuia uchaguzi.

    Brenda: Sahihi.

    Katuga: Waambie majaji kama ulimsikia mwenyekiti akisema, “Ama tutazuia huu uchaguzi kwa kufungua kesi mahakamani.”

    Brenda: Sikumsikia.

    Katuga: Ulisema CHADEMA inaamini katika demokrasia?

    Brenda: Ndiyo.

    Katuga: Kwa kuwa mnaamini demokrasia, ni haki vyama vingine kushiriki uchaguzi?

    Brenda: Ndiyo.

    Katuga: Ni haki ya kikatiba?

    Brenda: Ndiyo.

    Katuga: Na si haki kumzuia mtu kushiriki uchaguzi?

    Brenda: Si haki.

    Katuga: Na vilevile si haki mtu kuhamasisha watu wengi kumzuia mtu anayetaka kushiriki uchaguzi, na ni kosa kisheria?

    Brenda: Si haki.

    Unaweza Kusoma;

  9. Brenda: Nguvu na mamlaka ni ya watu, hao ndio wanaofanya mabadiliko

    Brenda Rupia

    Katuga: Waambie majaji kama ulifanikiwa kuona video ya mwemyekiti kwenye mtandao wa youtube wa jambo Tv.

    Brenda: Ndio nilifanikiwa kuiona.

    Katuga: Mshtakiwa alikuwa ameonekana amevaa nini?

    Brenda: Nguo za Chama Combat

    Katuga: Alikuwa amevaa combat ya rangi gani?

    Brenda: Sikumbuki.

    Katuga: Alikuwa amevaa miwani?

    Brenda: Sikumbuki

    Katuga: Ni kweli kwamba ndani ya kombat alikuwa amevaa tshirt nyeusi?

    Brenda:Sikumbuki

    Katuga: Kama uliona hiyo video kwenye nyuma kulikuwa na bendera ya taifa na chama.

    Brenda: Ndio ni kweli kulikuwa bendera ya taifa na chadema.

    Katuga: Bendera ya Chadema ina rangi gani?

    Brenda: Blue, nyeupe na nyekundu

    Katuga: Waambie majaji kama unakumbuka mashahidi waliosema wameona hii video na unakumbuka ushahidi wao wakisema walimuona mwenyekiti akiwa amevaa miwani, kombat na nyuma yake kuna bendera ya taifa na chadema.

    Brenda: Sikumbuki

    Katuga: Hawa mashahidi waliambia mahakama walimuona lissu amevaa kombat sasa wewe na hawa mashahidi nani alisema uongo

    Brenda: Sikumbuki.

    Katuga: Unajua vitu vingine ni virahisi kama hawa mashahidi wamesema kwamba alikuwa amevaa kombat na nyuma yake kuna bendera.

    Brenda: Ni ushahidi wangu kwamba mwenyekiti alikuwa amesimama nyuma kuna bendera ya taifa ila kama kuna bendera ya chadema sikumbuki naomba mfute hiyo.

    Katuga: Waambie majaji kama ulisikia akisema majaji ni maccm.

    Brenda: Sikumbuki.

    Katuga: Waambie majaji kama alisema mahakamani hakuendeki.

    Brenda: Sikumbuki

    Katuga: Waambie majaji kama ukisikia watafanyaje watatuua si watanikamata na kunifungulia kesi ya uhaini?

    Brenda: Ndio

    Katuga: Wakati unamsikia mwenyekiti akisema atashtakiwa kwa uhaini hii kesi ilikuwa imefunguliwa?

    Brenda: Hapana

    Katuga: Una mamlaka gani kusema kesi hii ni ya uongo?

    Brenda: Mahakama ndio ina mamlaka kisheria Mimi sina mamlaka

    Katuga: Ulisikia akisema mapolisi wanaingia na kura feki kwenye vibegi mgongoni.

    Brenda:Nilimsikia.

    Katuga: Unajua kama mshtakiwa ana kesi ya kutoa taarifa uongo Kisutu?

    Brenda: Sifahamu

    Katuga: Yaani hufahamu ?

    Brenda: Naomba nikumbushe kama yapo.

    Katuga: Waambie majaji kama mwenyekiti hakutaka hotuba yake ifikie umma.

    Brenda: Sijui kama alitaka au hakutaka.

    Katuga: Waeleze majaji kama unajua mh lissu ana vyombo vyake binafsi vya kutoa taarifa zake.

    Brenda: Sijui kama ana vyombo binafsi.

    Katuga: Waambie majaji wakati mwenyekiti anataka kutoa taarifa yake kwa umma huwa anafanya nini kuufikia umma?

    Brenda: Sijui.

    Katuga:Unajua au hujui kwamba mwenyekiti akitaka taarifa ifike kwa umma anaongea na waandishi wa habari.

    Brenda: Anafanya press conference.

    Katuga: Kwa hiyo ni ushahidi wako kwamba bwana mshtakiwa njia pekee anayotumia kuchapisha taarifa yake kwa wananchi ni kupitia vyombo vya habari.

    Katuga: Neno uasi lazima lielekezwe dhidi ya watu fulani.

    Brenda: Ni dhidi ya mtu watu fulani ni sahihi.

    Katuga: Waambie majaji hili neno tutahamasisha uasi ambalo unasema ulisikia mwenyekiti akilisema ilikua kuhamasisha uasi dhidi ya nani?

    Brenda: Dhidi ya sheria kandamizi.

    Katuga: Sasa waambie majaji ile kuhamasisha uasi dhidi ya sheria ilikuwa ni kuichana hii sheria.

    Brenda: Dhidi ya sheria kandamizi.

    Katuga umezitaja.

    Brenda: Sijataja naomba nizitaje waheshimiwa majaji.

    Katuga: Hivi mabadiliko ya kisiasa yanafanywa na watu au taratibu za kisheria.

    Brenda: Nguvu na mamlaka ni ya watu hivyo watu ndio wanafanya mabadiliko.

    Katuga: Uasi unaenda dhidi ya mfumo na watu wenye mamlaka au dhidi ya sheria kandamizi.

    Katuga: Aliposema tutahamasisha uasi waambie waheshimiwa mtazuia sheria zisifanye uchaguzi au mtazuia watu.

    Brenda: Yalilenga sheria kubadilishwa.

    Katuga: Waambie majaji kwamba sheria ndio zinashiriki kupiga kura.

    Brenda: Hapana.

    Katuga: Unaenda kuzuia watu wasipige kura au sheria.

    Brenda: Sheria.

    Katuga: Nani wanapiga kura?

    Brenda: Watu wanapiga kura.

    Katuga: Unapozuia uchaguzi unamanisha nini unazuia watu au?

    Brenda: Unazuia mchakato mzima.

    Katuga: Unajua au hujui kama chadema inaamini katika demokrasia

    Brenda: Iko kwenye falsafa ya chama.

    Katuga: Unajua Tanzania iko katika mfumo wa vyama vingi?

    Brenda: Ndio.

    Katuga: Waambie majaji kama hii no reforms no election ilikuwa katika msimamo wa chama.

    Brenda: Ndio

    Katuga: Kuna ushahidi hapa mahakamani kwamba no reforms no election ni msimamo uliolenga kuzuia uchaguzi mpaka mabadiliko yafanyike.

    Brenda: Sio kweli ni msimamo wa chama hakuna mabadiliko hakuna uchaguzi.

    Katuga: Niko sahihi kusema chadema ilimaanisha kama hakuna mabadiliko hakuna uchaguzi.

    Brenda: ilisema hakuna mabadiliko hakuna uchaguzi haikusema itazuaia uchaguzi.

    Katuga: Unafahamu uchaguzi upo kwa mujibu wa katiba?

    Brenda: Nafahamu.

    Katuga: Waambie majaji kama unafahamu kubadili katiba ni mchakato.Waambie majaji kwa kuwa wewe unatuambia katiba ni mchakato na uchaguzi uko kwa mujibu wa katiba mlioanza kusema kama hakuna mabadiliko hakuna uchaguzi na no reforms ilianza 2024.

    Katuga: Iambie mahakama ilipanga vipi kuzuia uchaguzi katika hotuba yake.

    Brenda: Alielekeza.

    Katuga: Alielekeza njia za kuvuruga uchaguzi?

    Brenda: Alielekeza.

    Katuga: Alielekeza au hakuelekeza njia ya kukinukisha?

    Brenda: Alielekeza.

    Unaweza kusoma;

  10. Shahidi Brenda Rupia anaendelea kujibu maswali kutoka kwa wakili wa serikali

    Katuga: Unajua au hujui kutoa taarifa za uongo mtandaoni ni kosa la jinai?

    Brenda: Najua

    Katuga: Waambie waheshimiwa majaji kwamba kukamatwa kwa Mwenyekiti kunakupa kinga ya wewe kutokamatwa kwa makosa ya jinai.

    Brenda: Hakunipi kinga.

    Katuga: Unajua kwamba kutoa ushahidi wa uongo chini ya kiapo ni kosa la jinai?

    Brenda: Najua.

    Katuga:Unajua ni jukumu la mtu yoyote mwenye kutaka mahakama ithibitishe hoja yoyote?

    Brenda: Sifahamu mimi sio Mwanasheria.

    Katuga: Waambie Waheshimiwa majaji hicho ulichokifanya upelelezi kwamba kuna watu wanataka kumpa Sumu Mwenyekiti ni kitu ulichokitoa chini ya kiapo.

    Brenda: Sijui.

    Katuga:Unawajua au huwajui waliokuwa wanataka kumpa sumu Tundu Lissu?

    Brenda: Simjui.

    Katuga: Nitakua sahihi nikisema kwamba mpaka unatoa ushahidi hapa Mahakamani uchunguzi wako ulilenga kwa mtu usiyemjua.

    Brenda: Kweli.

    Katuga: Waambie waheshimiwa majaji huyo David Macalister anaishi Tanzania au haishi Tanzania.

    Brenda: Haishi Tanzania

    Katuga:Je wakati wote huo huyo David aliwahi kuishi Ukonga na Lissu.

    Brenda: Hajawahi kuishi na Lissu Ukonga.

    Katuga:Sasa Shahidi umekuwa ukiulizwa kuhusu tafsiri ya uasi waambie waheshimiwa majaji kwa mujibu wa Kamusi neno linaweza likawa na tafsiri zaidi ya moja.

    Brenda: Sahihi.

    Katuga: Ni kweli au si kweli kwenye tafsiri kunakuwa na maneno visaidizi kwenye Kamusi

    Brenda: Sijui

    Katuga:Hivi nilikusikia umemtaja John Kitoka

    Brenda:Nilimtaja

    Katuga:Gelvas Lyenda

    Brenda:Simfahamu

    Katuga:Apolinali Boniface

    Brenda: Ninamfahamu.

    Katuga:Mtu anaweza akafanya kazi akiwa nje ya nchi?

    Brenda: Ndio

    Katuga:Kwa hiyo Mwenyekiti anaweza kufanya kazi nje ya nchi

    Brenda: Anaweza

  11. Natumaini hujambo, na karibu tena katika muendelezo wa taarifa kutoka mahakamani katika kesi inayomkabili Mwenyekiti wa Chadema, Tundu Lissu

  12. Kesi ya Lissu yaahirishwa mpaka kesho asubuhi. Kwaheri.

    Shahidi wa upande wa mshitakiwa Brenda Rubia kuendelea kujibu maswali kutoka kwa mawakili wa serikali.

  13. Brenda Rubia aendelea kujibu maswali ya dodoso upande wa Jamhuri

    Jaji: Tuendeleee

    Katuga: Kwa jina langu nitakuwa sahihi nikisema wewe ni mnyawezi mwenzangu

    Brenda: Ndio

    Katuga: Waambie majaji kama ulikuepo siku ya kupiga kura na ulikua wapi

    Brenda: Nilikuwepo nyumbani basi haya

    Katuga: Una cheo gani kingine ndani ya chama?

    Brenda: Mimi Katibu wa BAWCHA mkoa wa Kinondoni

    Katuga: Waambie majaji kama ulikitaja cheo hicho

    Katuga: Waambie majaji hii ni reforms ni election ililenga mabadiliko katika nyanja gani

    Brenda: ililenga mabadiliko katika nyanja ya kisiasa

    Katuga: Waambie majaji kama katika hituba ya mwenyeki kama ni ushahidi wako kwamba uliona hiyo video

    Brenda: Ni kweli niliona hii video

    Katuga: Je, ni kweli uliona kwenye mtandao wa kijamii wa Jambo

    Brenda: Ni ni kweli

    Katuga: Uliangakia youtube ya Jambo TV

    Brenda: Nimesema mitandao ya kijamii twende na hiyo hiyo youtube

    Katuga: Waambie waheshimiwa majaji kama nikikusikia sahihi ukisema neno kukinukisha ni slang sio neno rasmi

    Brenda: Ndio nilisema

    Katuga: Nitakuwa sahihi nilisema slang ni lugha isiyo rasmi inayotumika na kundi kwenye jamii

    Brenda: Ndio kama hivyo utakuwa sahihi

    Katuga: Waambie majaji kama katika ushahidi wako ulisema maana yake na inatumika na kundi gani

    Brenda: Sikusema inatumika na kundi gani nilisema maana yake

    Kataga: Kama nitakuwa sahihi ulisema kukinukisha ni kufanya kitu kinukie vizuri au vibaya ni slan au lugha rasmi

    Brenda: Ni tafsiri

    Katuga: Kitendo cha kufanya kitu kinukie kinaitwaje

    Brenda: Kukifanya kinukie

    Katuga: Nitakuwa sahihi nikisema nimekinukisha

    Brenda: Utakuwa sahihi

    Katuga: Kwa kuwa hujataja ni kundi gani wanatumia hiyo slang nitakuwa sahahi nikisema inatumika na vijana wenu

    Brenda: Utakuwa sahihi

    Katuga: Nitakuwa sahihi nikisema mtu akisema anaenda kukinukisha anaenda kufanya jambo lisilo la kawaida

    Brenda: Sijui

    Jaji: hilo litakuwa swali la mwisho

    Katuga: Ukisema raisi wa Jamuhuri ya Muungano hajatajwa kwenye hotuba ya mwenyekiti

    Brenda: ndio

    Katuga: Mheshimiwa jaji umenielekeza hilo ni swali la mwisho

    Jaji: Tuna ahirisha mpaka kesho saa tatu asubuhi kesho tuwahi

  14. Jaji aamuru Lissu apewe nyaraka

    LISSU

    Katuga: Kuna nyaraka mshitakiwa aliomba zimeshapitiwa naomba apokee

    Lissu: Hawa watu wananipa nyaraka zangu kama kina nani sababu hawa ndio wananishitaki

    Jaji: Kwa hiyo unazihitaji?

    Lissu: Niliomba maana yake nazihitaji

    Jaji: Naomba hizo nyaraka mshitakiwa apewe

    Katuga: Nina maswali yasiyopungua hamsini na hayajirudii na nikiangalia ni saa kumi na moja kamili

    Jiji: Wewe anza tunafidia dakika tano tulizopoteza asubuhi na tunafidia nusu saa tuliyopoteza asubuhi.

  15. Falsafa ya Chadema inasema nini? - Wakili kwa shahidi

    Lissu

    Job: Kwa mujibu wa sheria ya vyama vya siasa kuna mahali sheria hiyo inaruhusu kuvuruga uchaguzi?

    Brenda: Sijui

    Job: Kwa kuwa kwenye majibu yako umeeleza mahakama unaunga mkono maneno yote yaliyoko kwenye hati ya mashitaka kitendo hicho ni ukiukwaji wa katiba ya Chadema

    Brenda: Utakuwa hauko sawa

    Job: Kwa lugha nyingine kama sio sahihi unawaeleza majaji swala la kuvuruga uchaguzi kukinukisha kama lilivyosemwa na mshitakiwa msingi wake ni ibara ya tatu tatu moja ya katiba ya chadema

    Brenda: Wingi wake unatokana na msimamo wa chama

    Brenda: Msingi wake unatokana na msimamo wa chama

    Job: Msingi unatokana na ibara ya tatu moja tatu

    Brenda: Ndio unatokana na ibara hiyo

    Job: Umetoa tamko lolote kuhusiana na mwenendo wa kesi hii

    Brenda: Sikumbuki

    Job: Una shida ya kumbukumbu?

    Brenda: Hapana nimetoa matamko mengi ila sio specific kwenye kesi hii licha ya kwamba nimekuwa nikitoa maoni yangu juu ya mwenyekiti kuendelea kushikiliwa sababu ya nia ovu ya serikali

    Job:Ulitoa hayao kupitia wapi

    Brenda: Kupitia simu yangu na mitandao ya kijamii

    Job: Ulikuwa unazungumza na nani

    Brenda: Ukiwa mtandaoni uzungumza mbele ya kamera ya simu yako

    Job: ila ulitaka umma wa watanzania wafuatilie na wajue

    Brenda: Ndio

    Job: Ilikuwa lini

    Brenda: Sikumbuki ilikuwa lini

    Job: ilikuwa mwaka gani

    Brenda: Kati ya mwaka huu na mwaka jana

    Job: Una fahamu kutokujua sheria hakuondoi kosa

    Brenda: Ndio

    Job: Unafahamu jinai haifi

    Brenda: ndio

    Job: utakubaliana na mimi tamko hilo ulilotoa ni kinyume cha sheria za nchi

    Brenda: Hapana

    Job: Naomba nishie hapa wenzangu waendelee

  16. Vurugu za uchaguzi 2025 ulikua ukikwaji wa katiba? - Wakili wa serikali

    Wakili wa serikali Job Mrema anaendelea kumhoji shahidi.

    Job: Shahidi nina maswali machache...Kama nilikusikia vyema ulishiriki kwenue ule mkutano wa tarehe tatu april 2025

    Brenda: Ndio nilishiriki

    Job: Nataka uwaambie majaji mwenyekiti wa chama Tundu Lissu wakati anaongea na hadhara alipotamka haya maneno uliyosomewa hapa aliungwa mkono hakuungwa mkono?

    Brenda: Sijui

    Job: Umeiambia mahakama ulikuepo

    Brenda: Ndio nilikuepo

    Job: Hebu iambie mahakama hii majukumu yako mahususi

    Brenda: Ni pamoja kusimamia itifaki kwenye mikutano ya ndani na ya hadhara iwapo Katibu Mkuu anakuwa hayupo

    Job: Swali linaweza kuwa pana tuliweke hivi kwenye hiyo sehemu ya mawasiliano kazi yako nini

    Brenda: Waheshimiwa Majaji kuhusiana na mawasiliano huwa na ratibu pale chama kinapohitaji waandishi wa habari ambao kupitia kwao chama kinawasiliana na umma.Lakini pia mimi ninasimamia utendaji wa kazi unaofanywa na watu chini yangu

    Job: nitakuwa sahihi nikisema wewe sio Afisa Mawasiliano ni afisa mualikaji

    Brenda sio sahihi mimi nasimamia idara yote

    Job: Watu walioko chini yako wanafanya nini kuhusiana na mawasiliano

    Brenda: Wana alika waandisha wa habari wanawasiliana na viongozi wanawasiliana na umma kupitia vyombo vya habari. Wanataoa matangazo kwa niaba ya kurugenzi ya mawasiliano ya chama

    Job: Kwa hicho ulivhosema ni sahihi kuwa moja ya jukumu lako ni kuhabarisha umma

    Brenda: Ndio ni sahihi

    Job: Utakubaliana na mimi kwamba moja ya sheria katika nchi hii inayosimamia maswala ya habari ni media service act

    Brenda: Ndio

    Job: Ukiwa kama mkurugenzi wa mawasiliano umesoma

    Brenda: Ndio

    Job: Inatumika na nani

    Brenda: Watu walioko chini yangu

    Job: Waambie majaji wewe umesoma nini

    Brenda: Accounting

    Job: Huna elimu kuhusiana na mambo ya habari na wewe sio mwandishi wa habari

    Brenda: Hapana sijasomea uandishi wa habari

    Job: Ndugu shahidi umewahi kusikia neno kishoka

    Brenda: Sijawahi kusikia kwa kingereza ni nini

    Job: Utakubaliana na mimi kwamba mtu yeyote anayefanya kazi ya kutoa huduma ya habari na hana sifa za kutoa hiyo kwa mujibu wa sheria anakiuka maadili ya habari?

    Brenda: Sijui

    Job: Ni sahihi unawaeleza majaji ukiwa unafanya kazi Chadema ya kuhabarisha umma huitaji kuwa na sifa zilizo ainishwa kwenye sheria kwamba yeyote yule sheria hii haimuhusu

    Lissu ...(anazungumza kwa sauti) Brenda hana uwezo wa kunitisha waheshimiwa majaji ila anapiga kelele.

    Job: Sasa jibu swali

    Brenda: Rudia swali

    Job: Ni sahihi kwamba mtu yeyote ambaye hana sifa za kutoa huduma ya habari anaweza kufanya kazi kwenye idara ya mawasiliano Chadema?

    Brenda: Sio sahihi

    Job: Kama nimekusikia vizuri ukisema taaluma ya habari sio hitajio kwenye hiyo idara

    Brenda: Sio sahihi

    Job: Kama sio sahihi wewe ambaye unafanya kazi pale unafanya kazi kikamisa na hujui chochote

    Brenda: Sio kweli kwamba sijui chochote na siko peke yangu niko na idara

    Job: Nakuuliza wewe

    Brenda: Sio sahahi relax Job

    Brenda: Wewe ndo relax mbona unapata hasira ghafla

    Job: Tukisema mtu asiye na sifa ya kutoa uandishi wa habari ni kanjanja

    Brenda: Sifahamu

    Job: Ni sahihi umekuwa mwanachama wa Chadema kwa muda sasa

    Brenda: Ndio nimekuwa mwanachama tangu mwaka 2013

    Job: Nitakuwa sahihi nikisema wewe ...Brenda Rupia unaifahamu vyema Chadema

    Brenda: Ndio

    Job: Nini ni falsafa ya Chadema

    Brenda: Chadema inaamini katika nguvu ya umma

    Job: hiyo nguvu ya umma imetafsiriwa vipi kwenye katiba yenu

    Brenda: Waheshimiwa majaji sio vizuri sana kukariri vifungu lakini ni kushirikisha umma mambo yake ikiwa chaguzi na kushirikisha umma katika matukio katika maamuzi

    Job: Hayo unayofafanua yameandikwa kwenye katiba

    Brenda: Ni tafsiri yangu mimi kama brenda

    Job: Nitakuwa sahihi nikikuambia wewe Brenda huijui vyema falsafa ya Chadema?

    Brenda: Utakua hauko sahihi

    Job: Kwa sababu umepatia au nimekosea

    Brenda: Utakua hauko sahihi

    Job: Nitaomba shahidi atusomee ibara ya tatu ya chama chao niweze kumuuliza maswali

    Brenda: Falsa ya chama ni kuamini katika nguvu ya umma

    Job: Soma tatu moja tatu

    Brenda: anasoma …………..

    Job: Swali umeelewa sawa hiyo ibara

    Brenda: Ndio nimeelewa

    Job: Unaelewa kwamba nchi hii ina katiba

    Job: Wewe kama Brenda ulimuunga mkono wakati anatamka yale maneno

    Brenda: Ndio nilimuunga mkono

    Job: Kwa kukubaliana naye

    Brenda: Ninakubaliana naye na hata leo nakubaliana na hayo maneno

    Job: Ni sahahi kwamba ibara ya tatu moja tatu inaelekeza Chadema kulinda katiba ya Tanzania

    Brenda: Ni sahihi

    Job: Na utakubaliana mimi sheria ya uchaguzi hapa nchini Tanzania ni moja ya sheria iliyotungwa katika msingi huu wa kikatiba

    Brenda: Nakubaliana na wewe

    Job: Katika msingi huo swala la kuvuruga uchaguzi mkuu uliofanyika mwaka 2025 ni ukikwaji wa katiba ya nchi?

    Brenda: Sijui

    Job: Hebu isaidie mahakama waambie majaji kabla ya uchaguzi mkuu ufanyike ni sahihi kwamba Tume ya Uchaguzi imekuwa na utaratibu wa kutoa kanuni ya maadili ya wanasiasa yanayopaswa kuasainiwa

    Brenda: Ni sahihi

    Job: Wewe ukiwa kama mwenezi chadema ilisaini hizo kanuni mwaka 2020

    Brenda: Sikumbuki

  17. Kesi ya Lissu: Umiliki wa maudhui Jambo TV wahojiwa mahakamani

    LISSU

    Tawabu: Uliposema ameshitakiwa kwa uongo unadanganya

    Brenda: Shitaka ni la uongo

    Tawabu: Imo au haimo kwamba alichapisha jambo

    Brenda: Hilo halimo jambo tv haijatajwa kwenye hati ya mashitaka

    Tawabu: Kuna watu uliwataja wako kwenye sekretarieti

    Brenda: Sikumtaja John Heche kwenye sekretarieti

    Tawabu: Ulisema maudhui ni mali ya chombo husika cha habari

    Brenda: Nilisema mmliki wa maudhui ni chombo husika cha habari na. mmliki namba moja atakuwa mkurugenzi wa chombo husika

    Tawabu: Diamond, Mbosso na Mario una wafahamu?

    Brenda: Nawasikia

    Tawabu: Wanajihusisha na nini?

    Brenda: Ni wanamuziki

    Tawabu: Kwa hiyo anachokisema Tundu Lissu kupitia Jambo TV sio cha kwake?

    Brenda: Ndio sio cha kwake

    Tawabu: Uliulizwa haya maneno yaliyoko kwenye hati ya mashitaka ni kosa sio kosa

    Brenda: Sio kosa

    Tawabu: Unakumbuka tafsiri ya uasi nakuopa kamusi utusomee tena

    Brenda: Kitendo cha kuwapinga wenye mamlaka..Kitendo cha uvunjaji wa sheria kinachofanywa na kikundi cha watu wanaotaka kuziondoa mamlaka za nchi yao

    Tawabu: Kwenye maneno ya huyu bwana neno uasi lilikuwpo halikuepo

    Brenda: Lilikuepo

    Tawabu: Ulisema kwamba kufanya kitu kitoe harufu nzuri au mbaya sio kosa

    Brenda: Sio kosa

    Tawabu: Ukifuga kuku wakatia harufu mbaya sio kosa au ni kosa

    Brenda: Sioni kama nin kosa waheshimiwa Majaji

    Tawabu: Kuna kifungu kwenye pino kodi kinaongelea kutoa harufu mbaya je huoni unakinzanza na sheria

    Brenda: Mimi sijui nifafanulie hiyo sheria

    Tawabu: Nikikuambia kuna sheria inazuia watu wasitoe harufu mbaya utakubaliana na mimi

    Brenda: Nisomee hiyo sheria mimi siwezi kukubali

    Tawabu: Wewe ni mtaalamu wa hesabu

    Brenda: Nimesomea account

    Tawabu: Mtu akisema asilimia ina maanisha nini

    Brenda: Ndio

    Tawabu: Ukisema asilimia kubwa una maanisha nini

    Brenda: Ni zaidi ya asilimia hamsini

    Tawabu: Na hukufafanua

    Brenda: Ndio sikufafanua

    Tawabu: Hawa zaidi ya asilimia hamsini ni wakina nani

    Brenda: siwakumbuki

    Tawabu: Kuna mahala ulisema tarehe kumi mwezi wa sita kwengine tarehe 17 ulikuwa unatumia kalenda gani

    Brenda: Nilikuwa ninamaanisha tarehe niliyoitaja

    Tawabu: Ulikuwa unamaanisha aina gani ya kalenda

    Brenda: Sijui aina ya kalenda

    Tawabu: Ulipokuwa unatoa ushahdi ulirudia sana mwenyekiti wa chama mkurugenzi wa chama hapa Tanzania kuna vyama vingapi vya kisiasa

    Brenda: Nasikia viko 19

    Tawabu: Unaweza kututajia hata viwili

    Brenda: Chadema, ACT, Chauma

    Tawabu: Ulikuwa unasema mkuregenzi wa chama na hukusema chama gani

    Brenda: Waheshimiwa Majaji nilipoanza kujieleza nilisema mimi ni Mkurugenzi Mawasiliano na Uenezi Chadema

    Tawabu: unakubali kwamba ulisema chama ila hukussema chama gani

    Brenda: Ndio

    Tawabu: Umetuambia wewe ni mkurugenzi wa mawasiliano na uenezi

    Brenda: Ndio

    Tawabu: Unaposema mshitakiwa sio mfanyakazi wa Jambo TV kwa nafasi yako unaweza kujua?

    Brenda: Hapana siwezi kujua

    Tawabu: Umetuambia kwamba neno uasi ilitokana na kauli ya G55 hao G55 waliongea wakati gani kwenye mkutano wenu

    Brenda: Hawakuongea alikuwa anajibu waraka wao

    Tawabu: Unakubaliana na mimi mahakama hii ni ya kisheria na sio kihisia

    Brenda: Ndio ninakubalina

    Tawabu: Ulisema umekamatwa na polisi lakini haujawahi kupelekwa mahakamani hivyo unaombaia mahakama uko tayari kama mambo yako yamekubalika

    Brenda: Kama wanaona kama wanamashitaka niko tayari

    Tawabu: Ni hayo tu waheshia majaji

  18. 'Mwenyekiti sio mhaini shitaka lake ni la uongo' - Shahidi

    Tundu Lissu

    Tawabu Issa Tawabu: Naomba utusomeee neno haki kwenye kamusi

    Brenda: anasoma ……..

    Tawabu: Kwa hiyo hapo kamusi inasema haki ni kumpa mtu kile anachostahili

    Brenda: Hiyo ni definitation moja

    Tawabu: Huyu mwamba anashitakiwa kwa kukika kifungu cha 39 cha kanuni ya adhabu hiyo nakupa taarifa sasa kanuni ya adhabu ni sheria na mahakama inasimamia haki na hilo lipo kikatiba.

    Brenda: Ndio

    Tawabu: Uliposema huyu bwana hajatenda makosa ulitoa wapi hayo mamlaka ya kusema hivyo

    Brenda: Mamlaka ndio yenye kauli ya mwisho

    Tawabu: Wewe hayo mamlaka unayo

    Brenda: Mamlaka ya kutoa kauli ya mwisho ni ya mahakama

    Tawabu: Umeulizwa sana kuhusu maneno aliyosema mshitakiwa umewahi kuelewa maana ya uhaini ni nini

    Brenda: Ni kuisaliti nchi yako kutaka kupindua serikali huo ndio uelewa wangu wa uhaini

    Tawabu: Kwa kuwa umetuambia tafsiri yako ya uhaini kwa uelewa wako wa kawaida na kukiwa na tafsiri nyingine inayoweza kuthibitishwa na Mahakama na mtu akatendewa haki huna shida.

    Brenda: Ndio

    Tawabu: Umeulizwa sana kuhusu uasi kamusi ya kiswahili inasemaje kuhusu uasi

    Brenda: Kitendo kinachofanywa na kikundi cha watu kubadili mfumo wa nchi yao bila kufuata sheria

    Tawabu: Hivyo ni sahihi tafsiri ya uasi ndio hiyo

    Brenda: Nitaenda na B

    Tawabu: Kwa hiyo uasi ni kuvunja sheria

    Brenda: Ni sahihi kwa moja ya fasiri

    Tawabu: Nchi yetu ni ya kisheria au inaendeshwa kiimla

    Brenda: kiimla

    Tawabu: Na kinachofanyika hapa Mahakamani

    Brenda: Haya ni ya kimahakama

    Tawabu: Uliambia mahakama una uwezo wa kufanya miujiza

    Brenda: Hapana

    Tawabu: Uliposema ulipanda gari halina milango ulioandaje

    Brenda: Hiyo humaan error

    Tawabu: kwahiyo unedanganya

    Brenda: Hapana magari ya mapolisi yako wazi

    Tawabu: Uliposafirishwa na pro boxx uliwekwa wapi

    Brenda: Nyuma

    Tawabu: Walikutesa sana

    Brenda: Sijasema

    Tawabu: Nyuma ulikaa upande gani

    Brenda: Nyuma Kushoto

    Tawabu: Mlikuwa watu wangapi

    Brenda: Watu watatu Jaji kwa maana ya wasijulikana wawili

    Brenda: Ndio mheshimiwa Jaji

    Tawabu: Nitakuwa sawa sawa nikisema ushahdi uliotoa hauhusiani na kesi hii

    Brenda: Sijui

    Tawabu: Hati yako ya kusafiria ina husiana na kesi ya mwenyekiti ya kukinukisha?

    Brenda: Ilikuwa ni mwendelezo wakuonesha namna namna watawala wanavyokandamiza viongozi wa Chadema

    Tawabu: Jibu swali

    Brenda: Nareja ni mwelezo wa ukandamizaji

    Tawabu: Kuna sehemu passport yako imeandikwa tutahamasisha uasi

    Brenda: Nimesema ni mwendelezo wa ukandamizaji. wa raia

    Tawabu: Uongo ni nini

    Brenda: Mwenyekiti sio mhaini shitaka lake ni la uongo

    Tawabu: Kwa mujibu sheria shitaka lipo au lipo.

    Brenda: Shitaka ni la uongo.

    Soma zaidi:

  19. Wakili wa serikali kwa Brenda: 'Tutakinukisha kweli kweli' ni uasi?

    Cuthbert Mbiling’i: Yale maneno ya kwenye hati ya mashitaka hayana ubishani kwamba alisema mwenyekiti

    Brenda: Ni kweli aliyasema

    Cuthbert: Mi kweli alisema uasi

    Brenda: Alisema

    Cuthbert: Tutakinukisha

    Brenda: Tutakinukisha kweli kweli

    Cuthbert: Unafahamu anashitakiwa na nini

    Brenda: Hayo maneno kuwa ni uasi

    Cuthbert: Umesema hayo sio makosa

    Brenda: Ndio sio makosa

    Cuthbert: Waambie majaji kwa mujibu wa sheria ipi

    Brenda: Sijui kuhusu sheria

    Cuthbert: Waambie majaji hayo ni maoni

    Brenda: Ni fact

    Cuthbert: Ulikamatwa Namanga na hukuIambia Mahakama ulikamatwa kwanini

    Brenda: Waliniambia ni sababu ya taarifa niliyotoa

    Cuthbert: Unajua kwamba jinai haiozi

    Brenda: Nafahamu

    Cuthbert: Kwa hiyo wakitaka kukupeleka mahakamani

    Brenda: Wakiona inafaa

    Cuthbert: Umesema ulikamatwa na mtu mwingine

    Brenda: Nilikamatwa na nilimuona leonard magere mahabusu

    Cuthbert: Taarifa ya kukamatwa kwako umeileta mahakamani

    Brenda: Hapana

    Cuthbert: Tangu unajiunga Chadema una miaka zaidi ya kumi. Je nafasi uliyo nayo muhusika anapatikanaje

    Brenda: Nimejiunga Chadema mwaka 2013 na nimeshika nafasi mbali mbali na kumteua mkurugenzi wa mawasiliano kuna mchakato wa kikatiba unafuatwa

    Cuthbert: Na huwezi kuchaguliwa kama sio mwanachama wa Chadema

    Brenda: Ni sahihi

    Cuthbert: Unafahamu nani alikupendekeza

    Brenda: Sifahamu

    Cuthbert: Unakubaliana na mimi kwamba ni mmoja wa viongozi wa chama

    Brenda: Ndio

    Cuthbert: na utakubaliana mimi utendaji wako wa kazi unarIpoti kwa katibu mkuu na viongozi wengine wajuu

    Brenda: Ninatoa taarifa kwa sekretarieti ya Chama

    Cuthbert: Unapofanya nakisa ya kiutumishi unawajibishwa na nani?

    Brenda: Kamati kuu

    Cuthbert: Na ni sahihi kwamba 20/8/2026 kamati kuu walikaa kikao

    Brenda: Ndio sikumbuki tarehe lakini ila ni juzi juzi tu hapa

    Cuthbert: Na moja kati ya maazimio ya kikao ilikuwa kumtetea mwenyekiti kwa nguvu mahakamani

    Brenda: Sio shahihi

    Cuthbert: Akitokea mtu mwingine akasema hivyo nani atakuwa maeidanganya mahakama

    Brenda: Huyo mtu mwingine atakuwa amaeidianganya mahakama Cuthbert: Ni wajibu wako kufata maelekezo ya viongozi wako wa chama

    Brenda: Ni sahihi

    Cuthbert: Ulishwahi kutoa ushahidi wowote dhidi ya kiongozi yeyete wa Chadema dhidi yake sio kumetetea

    Brenda: Sijawahi

    Cuthbert: Na kuhusu kumtetea mwanachama au kiongizi wa chama mahakamani?

    Brenda: Hii ndio mara ya kwanza Cuthbert na nikisema wewe ni shahidi mwenye interest sio shahidi huru

    Brenda: Mimi ni shahdi mwenye interest ya haki kutendeka

    Cuthbert: Utakubaliana na mimi ushahidi wako uchukuliwe kwa tahadhari sababu una interest

    Brenda: Sijui

    Cuthbert: Jana ukisema mshitakiwa sio mmiliki wa jambo tv wala hizo content zilizorushwa

    Brenda: Ndio

    Cuthbert: Una ushahidi wa kuthibitisha hilo

    Brenda: Sijaleta waheshimiwa majaji

    Cuthbert: Waheshimiwa majiji naomba niishie hapo.

    Soma zaidi:

  20. Kesi ya Lissu : Shahidi afafanua maana ya 'kukinikisha'

    Winniwa: Maana ya kuvuruga uchaguzi umesema sio kosa

    Brenda: Sio kosa

    Winniwa: Unafahamu uchaguzi uko kisheria

    Brenda: Uchaguzi huru na wa haki

    Winniw: Chaguzi zote ziko kisheria

    Brenda: Ziko kwa mujibu wa sheria

    Winniwa: Je mtu akitaka kuvuruga uchaguzi anavunja sheria

    Brenda: Sio kweli

    Winniwa: Sawa kwa uelewa wako lakini

    Winniwa: Ulisema ulikuwa unaenda mafunzo Ujerumani je umeleta uthibisho hapa mahakamani unakwenda nje kwa mafunzo

    Brenda: Sijaleta

    Winniwa: Ni sahini hujawahi pelekea malalamiko yako yoyote kwa kushikiliwa na kunyang'anywa hati yako ya kusafiri

    Brenda: Sijasema kitu kama hicho

    Winniwa: Hujaileza mahakama ulivyochaguliwa kuwa mkurugenzi wa mawasiliano:

    Brenda: Sikuulizwa

    Winniwa: Unafahamu nini maani ya neno uasi

    Brenda: Kupinga kukataa kwa nguvu kubwa

    Winniwa: Kwa hiyo mwenyekiti aliposema uasi alimanisha atatumia nguvu kubwa

    Brenda: Aijasema manguvu kubwa nimesema kupinga na kukataa kwa nguvu kubwa sio kwa manguvu makubwa

    Winniwa: Unaelewa nini unaposikia kukinukisha

    Brenda: Kunukia au kunuka vibaya

    Winniwa: Kwa hiyo mlitaka nini kinukie

    Brenda: Ukipika pilau kika mtu atajua unapika pilao hivyo tukipinga kwa nguvu kila mtu atajua tunapinga

    Winniwa: Waheshimiwa majaji ninaishia hapa nina waaliaka wenzangu waweze kuendelea.