Dagaalka ayaa waxaa ku dhintay tiro badan oo ah miliiishiyaadkii iska soo horjeeday
Tebin toos ah
Wasiirka amniga Israa’iil oo ka hadlay heshiiska Xamaas iyo Trump
Xigashada Sawirka, Reuters
Qoraalka sawirka, Wasiirka Amniga Qaranka ee garabka midig ee Israa’iil, Itamar Ben Gvir.
Waxaan hadda maqalnay faahfaahin dheeraad ah oo ka timid
Wasiirka Amniga Qaranka ee garabka midig ee Israa’iil, Itamar Ben Gvir.
Isagoo qoraallo ku daabacay Telegram iyo X, wuxuu sheegay in
qabyo-qoraalka heshiiska ee uu soo bandhigay Guddiga Nabadda uu yahay “mid aan
Israa’iil aqbali karin.”
Wuxuu sheegay in oggolaanshaha joojinta “ciribtirka
gacan-ku-dhiiglayaasha ka tirsan ururka argagixisada” ay si dhab ah u oggolaan
lahayd Xamaas “inay dib isu abaabusho si ay u diyaar garowdo xasuuq kale.”
Wuxuu intaas ku daray in Israa’iil ay tahay inay sii waddo
beegsiga bartilmaameedyada ku sugan Qasa, wuxuuna mar kale ku celiyay hadallo
hore oo ku saabsan “dhiirrigelinta dadka inay ka haajiraan” gobolkaas.
Ra’iisul Wasaaraha UK oo si adag ugu hadlay madaxweynaha FIFA ka dib iscasiladi Lataliyihiisa
Xigashada Sawirka, Getty Images
Qoraalka sawirka, Gianni Infantino wuxuu ahaa madaxweynaha FIFA tan iyo bishii Febraayo 2016.
Ra’iisul Wasaaraha Andy Burnham ayaa sheegay in Gianni
Infantino uu yahay “nin ay khalad ahayd" inuu hoggaaminaya FIFA, kadib markii la-taliyaha
sare ee madaxweynaha FIFA uu iscasilay, isla markaana xiriir saddexaad oo
kubadda cagta ah uu ka hor yimid qorshihiisa ah in saamiyo laga iibiyo
tartamada si loogu wareejiyo maalgeliyeyaal gaar loo leeyahay.
Burnham ayaa hore u dhaliilay soo jeedinta markii ugu
horreysay ee la shaaciyay, wuxuuna wariyeyaasha u sheegay Jimcihii: “Tani waxay
ahayd soo jeedin aan la aqbali karin. Fikradda ah in arrintan xitaa la soo
bandhigi karo waxay muujinaysaa, aniga aragtidayda, in [Infantino] uu yahay
ninka aan sax ahayn inuu hoggaaminaya hay’adda.”
AFC waxay intaas ku dartay in qorshaha Infantino uusan “si
dhab ah u gaari karin is-afgaradka ballaaran iyo midnimada lagama maarmaanka u
ah in horay loogu socdo.”
Waxay sheegeen “Koobka Adduunka ee FIFA waa meesha ugu
sarreysa kubadda cagta caalamka, awooddiisana waxay ka timaaddaa ka qaybgalka
dhammaan xiriirrada qaaradaha iyo dalalka kubadda cagta ugu sarreeya dunida.
Soo jeedin kasta oo halis gelinaysa midnimada iyo dabeecadda caalamiga ah ee
tartanka waa in dib loo eego.”
Wax yar kadib bayaankaas, Carlos Cordeiro oo lataliye sare u
ah Infantino una qaabilsanaa istaraatiijiyadda caalamiga ah iyo maamulka ayaa iscasilay, isagoo sheegay in qorshuhu
yahay “heshiis xun oo kubadda cagta ah” isla markaana uu “dayn gelinayo
mustaqbalka kubadda cagta.”
Bayaanka AFC wuxuu ka dhigan yahay in qorshaha Infantino ay
u badan tahay inuusan ansixin doonin xubnaha FIFA haddii cod loo qaado.
Infantino ayaa sheegay in soo jeedintu u baahan doonto
aqlabiyad fudud si loo meel mariyo, taas oo ka dhigan in 106 ka mid ah 211-ka
xubnood ee FIFA ay tahay inay u codeeyaan.
UEFA oo maamusha
kubadda cagta Yurub, waxay leedahay 55
cod. Concacaf, oo maamusha kubadda cagta Waqooyiga, Bartamaha Ameerika iyo
Kariibiyaanka, waxay leedahay 35 cod, halka Aasiya ay leedahay 46 cod.
Haddii dhammaan ururrada xubnaha ahi ay taageeraan mowqifka
xiriirrada ay hoos yimaadaan, taasi waxay ka dhigan tahay in 136 dal ay ka soo
horjeedaan qorshaha Infantino.
Ciidamada Israa’iil oo war cusub soo saaray
Ciidamada Difaaca Israa’iil (IDF) ayaa xaqiijiyay wararkii
hore ee sheegayay in Israa’iil ay duqeyn ka fulisay Qasa, taas oo lagu soo
warramay in dhowr Falastiiniyiin ah ay ku dhaawacmeen.
Kadib markii BBC ay la xiriirtay, IDF waxay sheegtay inay
fulisay weerar “lagu beegsanayay xubin ka tirsan garabka militariga Xamaas” oo
ku sugnaa aagga Magaalada Qasa.
IDF ayaa intaas ku dartay: “Kadib markii la aqoonsaday dad
aan ku lug lahayn goobta, hubkii la adeegsaday ayaa la leexiyay si loo yareeyo
waxyeellada soo gaari karta. Dhacdadan ayaa hadda dib loo eegayaa.”
Waa kuwee dalalka Trump uga mahadceliyey heshiiska Xamaas?
Madaxweyne Trump ayaa qoraal uu ku daabacay barta Truth
Social ku sheegay: “Tani waa tallaabo weyn oo muhiim ah oo ka mid ah hirgelinta
Qorshaha 20-ka Qodob ee Trump. Heshiiska waxaa loo fulin doonaa marxalado si
taxaddar leh loo qorsheeyay.
Marka hub-ka-dhigistu la dhammaystiro, ciidamada
Israa’iil way ka bixi doonaan, Ciidanka Xasilinta Caalamiga ahna wuxuu la
shaqayn doonaa booliis cusub oo Falastiini ah si uu mas’uuliyadda uga qaato in Qasa
ay ammaan u noqoto dadka deggan iyo dalalka deriska la ah.”
Wuxuu sidoo kale u mahadceliyay dhexdhexaadiyeyaasha
Masar, Qatar iyo Turkiga.
Wakaaladda Wararka Faransiiska ee AFP ayaa sheegtay,
iyadoo soo xiganaysa warbaahinta dowladda Masar, in Qaahira ay martigelin
doonto kulan ay yeeshaan dhexdhexaadiyeyaasha Qasa oo ku saabsan wejiga labaad
ee qorshaha xabbad-joojinta.
Maxay yihiin sifooyinka gaarka ah ee Hibo Nuura ka sheegtay Axmed Cali Cigaal oo geeriyooday?
Xigashada Sawirka, Social
Qoraalka sawirka, Fanaan Axmed Cali Cigaal oo ku geeriyooday dalka Maraykanka
Allaha u
naxariistee, waxaa magaalada Minneapolis ee dalka Maraykanka ku geeriyooday
abwaankii iyo fannaankii waynaa ee hoballada Waaberi Axmed Cali Cigaal. Axmed
ayaa la sheegay in uu waayadii dambe ku xanuunsaney halkaasi.
Sidoo kale,
abwaanno iyo fannaaniin kala duwan oo BBC-du la hadashay ayaa sidoo kale u
xaqiijiyey geerida fannaanka, kana tacsiyeeyey.
Fannaanka
ayaa la sheegay inuu qorsheenayey inuu ka qeyb-galo xafladda sanad-guurada
maamulka Puntland oo la xuso bisha Agoosto sanad kasta.
Sifooyinka
Hibo ka sheegtay Marxuun Axmed Cali Cigaal
Fananad Hibo
Nuura oo ay muddo dheer jaal ku ahaayey fanka allah u naxariistee Axmed Cali
Cigaal oo ku geeriyooday dalka Maraykanka ayaa ku tilmamay inuu ahaa qof dabeecad
wanaagsan , dad la dhaqan leh.
“Fanaaniinta
guud ahaan Soomaaliyeed qaybkasta oo ay ahayeen iyo fanaaniinta ee aan ka wada
tirsanayn ee Waaberi dadka isugu dhow ayaan ahayn horreyso iyo dambaysaba,
haddana magaalo ayaan ku wada nooley dadkaan isku jeclayn xaqii baa u yimi
allah u naxariisto” ayey tiri Hibo Nuura.
Waxay intaas raacisay Hibo in Cigaal allaha u
raxmadee ay ku taqaanay markii hore ee uu dhalinyarada ahaa nin dabaceed
wanaagsan mudaddan dembena wuxuu ahaa nin diinta iyo masaajidka ku xiran, nin
alle ka cabsi lagu yaqaanay ayuu ahaa.
Iiraan miyaa ka dambeysa weerarrada dhanka biyaha ah ee ka dhacay Minnesota?
Xamaas oo hadda war soo saartay
Xamaas ayaa sheegtay in wareejinta hubkeeda culus, taas oo
qayb ka ah heshiiska ay la gashay Guddiga Nabadda ee Trump, ay ku xiran tahay
in Israa’iil ay joojiso “dhammaan noocyada gardarrada” isla markaana ay
ciidamadeeda kala baxdo Qasa.
Bayaan ay soo saartay, kooxda ayaa sheegtay inay si
“mas’uuliyad iyo si wanaagsan” ah uga wada xaajootay heshiiska, iyadoo ay jirto
“is-afgarad qaran oo u dhexeeya kooxaha Falastiiniyiinta.”
Waxay sheegtay in ballanqaadka Israa’iil ee ah inay
joojinayso weerarrada ka dhanka ah Qasa uu yahay “shardi aasaasi ah” oo lagu
sii wadi karo heshiiska.
Xamaas ayaa sidoo kale sheegtay in heshiisku uu dhigayo in
la geeyo ciidamo caalami ah oo ilaalin ah, isla markaana la damaanad qaado xaqa
“is-maamul iyo go’aan-qaadasho,” iyo in la dhiso dowlad Falastiini ah oo
madax-bannaan.
Waxay intaas ku dartay in hubka culus ee ay Xamaas wareejiso
lagu kaydin doono mas’uuliyadda Guddiga Qaran ee Maamulka Gaza (NCAG) ee hoos
yimaada Guddiga Nabadda.
Jarmalka oo war ka soo saaray heshiiska Xamaas iyo Trump
Xigashada Sawirka, Getty Images
Qoraalka sawirka, Wasiirka Arrimaha Dibadda Jarmalka, Johann Wadephu
Wasiirka Arrimaha Dibadda Jarmalka, Johann Wadephul, ayaa
sheegay inuu soo dhaweynayo “wararka rajo leh” ee ku saabsan heshiiska ay
gaareen Guddiga Nabadda ee Trump iyo Xamaas.
Qoraal uu ku daabacay barta X ayuu wasiirku ku sheegay in
hadda ay muhiim tahay in horumar dhab ah la sameeyo isla markaana Xamaas ay si
dhab ah hubka u dhigto. Wuxuu intaas ku daray in Xamaas “aysan mar dambe khatar
ku noqon karin Israa’iil.”
Wuxuu sidoo kale sheegay in Jarmalku uu diyaar u yahay inuu
dadka Qasa ku taageero gargaar bani’aadamnimo.
Xusuusin ahaan, heshiiska ayaa sidoo kale dhigaya in
Israa’iil ay ciidamadeeda kala baxdo Qasa, hase yeeshee Israa’iil weli kama
aysan hadlin arrintaas.
Sarkaal sare oo Lataliye u ah madaxweynaha FIFA oo iscasiley
La-taliyaha sare
ee madaxweynaha FIFA, Gianni Infantino, ayaa iscasilay kadib soo jeedinta lagu
doonayay in saamiyo ka mid ah Koobka Adduunka iyo tartamo kale laga iibiyo
maalgeliyeyaal gaar loo leeyahay.
Carlos Cordeiro ayaa ku tilmaamay arrintaas heshiis xun oo
aan u wanaagsanayn kubadda cagta, wuxuuna su’aal ka keenay sababta FIFA ay u
iibinayso qayb ka mid ah hantideeda ugu qiimaha badan iyadoo ay hay’addu
haysato balaayiin doollar oo kayd ah.
Iscasilaaddiisa ayaa timid wax yar kadib markii Xiriirka
Kubadda Cagta Aasiya (AFC) uu ku biiray laba xiriir oo kale oo heer gobol ah
kuwaas oo cambaareeyay qorshahaas. AFC waxay sheegtay in kubadda cagta aan
marnaba la gaarsiin karin xaalad laga hadlayo in la qaadaco Koobka Adduunka.
FIFA ayaa difaacday soo jeedinta, iyadoo ku adkaysatay inay
sii wadi doonto wadatashiyada ku saabsan qorshaha.
Sawirro: Nolosha Qasa iyadoo duqeymaha Israa'iil ay sii socdaan
Xigashada Sawirka, Reuters
Qoraalka sawirka, Teendhooyin ku-meel-gaar ah ayaa hoy u ah carruurta iyo qoysaskooda meelo badan oo ka tirsan Qasa.
Iyadoo Donald Trump uu sheegay in la gaaray heshiis ku
saabsan "hub-ka-dhigista buuxda" ee Xamaas Qasa,
haddana duqeymaha Israa'iil way sii socdaan.
Sida ay sheegtay wakaaladda wararka ee Reuters, dhowr
Falastiiniyiin ah ayaa ku dhaawacmay duqeyn cirka ah oo ka dhacday Qasa goor
hore maanta ah.
Sawirradan, oo la qaaday toddobaadkii la soo dhaafay, waxay
muujinayaan sida ay noloshu u tahay dadka ku nool goob dagaal.
Xigashada Sawirka, Reuters
Qoraalka sawirka, Qiiq iyo olol ayaa cirka isku shareeray kadib markii duqeyn cirka ah oo ay Israa'iil fulisay ay Talaadadii ku dhacday masaajid ku yaalla Magaalada Qasa
Qoraalka sawirka, Masaajid ku yaalla Magaalada Qasa ayaa burburay kadib markii uu ku dhacay weerar ay ciidamada Israa'iil fuliyeen Talaadadii
Xigashada Sawirka, Reuters
Qoraalka sawirka, Nin ayaa diyaarinaya cunto gudaha teendho ku taalla xero ku taal Magaalada Qasa, Axaddii.
Dhegeyso: Hiba Nuura oo BBC uga warrantay taariikhda Axmed Cali Cigaal oo Mareykanka ku geeriyooday
War deg deg ah, AUN Axmed Cali Cigaal oo ku geeriyooday Maraykanka
Rabbi Naxariistiisa janno hasiiyee, sida ay BBC-da u xaqiijisay Huba-Nuura waxa dalka Maraykanka ku geeriyooday abwaankii iyo fannaankii waynaa ee hoballada Waaberi Axmed Cali Cigaal. Axmed ayaa la sheegay in uu waayadii dambe xanuusaney halkaasi.
Sidoo kale, abwaanno iyo fannaaniin kala duwan oo BBC-da la hadashay ayaa sidoo kale u xaqiijiyey geerida fannaanka, kana tacsiyeeyey.
Sida ku cad xogta shirkadda dabagalka maraakiibta ee Kepler,
wadar ahaan 25 markab oo ganacsi oo sida badeecooyin ayaa Khamiistii maray
marin-biyoodka Bab al-Mandab, xilli ay taagan tahay xiisad u dhexeysa Sacuudiga
iyo Xuutiyiinta ka dagaallama Yaman.
Reuters ayaa sheegtay in 18 ka mid ah 25-ka markab ay galeen
marin-biyoodka Bab al-Mandab, halka 7 kalena ay ka baxeen.
Maraakiibtaas waxaa ku jiray dhowr markab oo shidaal qaada,
oo ay ku jiraan laba markab oo waaweyn iyo shan markab oo nooca Aframax ah.
Dhanka kale, isu socodka maraakiibta ee Marin-biyoodka
Hormuz ayaa weli ah mid hooseeya, iyadoo illaa khamiistii ay mareen oo keliya laba
markab oo kuwa shidaalka qaada ah.
Waxaa xusid mudan in labadii markab ee maray Marin-biyoodka
Hormuz aysan wax xamuul ah sidin.
Warbaahinta Iiraan oo baahisay in ciidamo Ilaalada Kacaanka ah lagu dilay weerarkii Sacuudiga iyo Maraykanka ee Ciraaq
Xigashada Sawirka, Reuters
Warbaahinta Iiraan ayaa baahisay muuqaallo muujinaya
meydadka shan xubnood oo ka tirsanaa Ciidanka Ilaalada Kacaanka Islaamiga ah
(IRGC), kuwaas oo lagu dilay weerarradii ay Sacuudiga iyo Maraykanku ka
fuliyeen gudaha Ciraaq.
Wakaaladda wararka ee dowladda Iiraan ee IRNA ayaa qortay in
meydadka xubnahan IRGC loo soo qaaday gudaha Iiraan iyagoo soo maray xadka
Mehran.
Maalmihii la soo dhaafay, Sacuudiga iyo Maraykanka ayaa
weerarro ku qaaday maleeshiyaad xiriir la leh Iiraan oo ku sugan Ciraaq, iyagoo
sheegay inay uga jawaabayeen weerarro ay diyaarado aan duuliye lahayn ka
fuliyeen dhulka Ciraaq oo lagu beegsaday xarumaha shidaalka ee Sacuudiga.
Ciidamada Xoogagga Abaabulka Dadweynaha ee Ciraaq ayaa
sheegay in weerarrada Maraykanka iyo Sacuudiga lagu dilay ugu yaraan 20 xubnood,
halka 32 kalena ay ku dhaawacmeen. PMF waxay sidoo kale sheegtay in shan
la-taliye oo ka tirsanaa IRGC ay ku dhinteen weerarradaas.
Baaritaan ay BBC samaysay oo lagu ogaaday khasaare cusub oo soo gaaray goobaha Maraykanka ee Khaliijka ee ay Iiraan beegsatay
Masar oo martigelin doonta kulanka dhexdhexaadiyeyaasha qorshaha nabadda ee Qasa
Xigashada Sawirka, Getty Images
Shabakadda wararka Cairo News, oo xiriir la leh
dowladda Masar, ayaa subaxnimadii Jimcaha sheegtay in magaalada Qaahira
ay dhowaan lagu qaban doono kulan ay isugu imaanayaan dhexdhexaadiyeyaasha
qorshaha nabadda ee Qasa.
Dalalka Masar, Maraykanka, Qadar iyo Turkiga ayaa ka
mid ah dhinacyada dhexdhexaadinta ka wada dadaallada nabadda ee u dhexeeya Xamaas
iyo Israa’iil
Warbaahina Cairo News, iyadoo soo xiganaysa ilo Masri
ah oo xog-ogaal u ah arrintan ayaa sheegtay in ujeeddada kulanka ay tahay in la
xaqiijiyo sida dhammaan dhinacyada ay uga go'an tahay hirgelinta qodobbada
heshiiska.
Warkaan ayaa imanaya xilli lagu Trump uu ku dhawaaqay in Xamaas ay ogolaatay hub ka dhigsi, ciidamada Israa'iilna ay iskaga baxayaan Qasa.
Maxaa laga ogeyn weli qorshaha hub ka dhigista Xamaaz?
Xigashada Sawirka, Getty Images
Xalay,
Madaxweynaha Maraykanka Donald Trump ayaa ku dhawaaqay in la gaaray heshiis
dhigaya in gebi ahaanba hubka laga dhigo Xamaas iyo dhammaan kooxaha kale ee
hubeysan ee Gaza, isla markaana ciidamada Israa'iil ay ka baxaan Marinka Gaza.
Qorshe
afar bog ka kooban oo ay BBC-du heshay ayaa faahfaahinaya in hub ka
dhigista Xamaas loo fulin doono si marxalad-marxalad ah, isla markaana
ciidamada Israa'iil ay iyaguna si tartiib tartiib ah uga bixi doonaan
Gaza. Saraakiisha Maraykanka ayaa sheegay in tallaabo kasta oo qorshaha ka
mid ah la xaqiijin doono lana hubin doono ka hor inta aan loo gudbin
tallaabada xigta.
Sarkaal
sare oo ka tirsan Xamaas ayaa BBC-da u sheegay in ururku oggolaaday
qorshaha, hase yeeshee weli Xamaas kama aysan soo saarin war rasmi ah.
Sarkaal
Maraykan ah ayaa sheegay in Madaxweyne Trump uu si weyn uga niyad jabi
doono haddii Israa'iil ay diido inay ciidamadeeda kala baxdo Gaza.
Waxa weli aan la ogeyn:
Mowqifka
rasmiga ah ee Israa'iil ee heshiiskan, iyo inay qayb ka ahayd
wada-hadalladii lagu gaaray, ma cadda, maadaama aan wax hadal ah laga
maqal mas'uuliyiinta Israa'iil tan iyo ku dhawaaqistii Trump.
Sida
ay u dhici doonto ka bixitaanka ciidamada Israa'iil, iyo in bixitaanku uu
ku jiri doono aagga kala xadaynta ee loo yaqaan "Khadka
Jaallaha" (Yellow Line).
Cidda
ugu dambayn gacanta ku hayn doonta hubka ay Xamaas wareejin doonto marka
heshiiska la fuliyo.
Sida
uu si dhab ah u shaqayn doono habka xaqiijinta iyo kormeerka ee Maraykanku
soo jeediyay.
War deg deg ah, Iiraan oo ka baaraan degeysa inay weerar aar goosi ah ku qaaddo Ukraine
Wargeyska The New York Times ayaa Arbacadii qoray in Iiraan
ay qorshooneesay inay weerarto deked ku taalla Ukraine, hase yeeshee dadaallo
diblomaasiyadeed ayaa gacan ka geystay dejinta xiisadda, taasoo sii xoojisay
aragtida ah in Tehran dib u dhigto qorshaha, iyada oo ay Iiraan doonayso inay ka fogaato furitaanka
jiho dagaal oo cusub.
Masuuliyiinta Iiraan ayaa inta badan weerarka ku tilmaamay
qayb ka mid ah isku dayada ay Maraykanka iyo Israa'iil ku doonayaan inay ku
ballaariyaan colaadda.
Bilihii u dambeeyay, heshiiska xabbad-joojinta ee Gaza ee uu
Maraykanku dhexdhexaadinayay ayaa hakad galay, iyadoo hub ka dhigista Xamaas ay
noqotay qodobka ugu weyn ee la isku mari waayay.
Hase yeeshee, wada-hadallo adag oo dhowaan dhex maray Xamaas
iyo dhexdhexaadiyeyaasha gobolka kaddib, Madaxweynaha Maraykanka Donald Trump
ayaa bartiisa bulshada ku qoray in "tallaabo taariikhi ah oo loo qaaday
nabad iyo amni waara" la qaaday.
Sida ku cad nuqul codsu cusub ah oo loo diray Washintong BBC-duna heshay, Xamaas ayaa ballanqaadaysa
inay soo gudbin doonto liiska hubkeeda, goobaha lagu soo saaro qalabka
milatariga iyo shabakadaha godadka dhulka hoostiisa mara.
Soo jeedintu waxay dhigaysaa in hubka Xamaas lagu kaydiyo
laguna hayo gacanta maamulka cusub ee Falastiin, isla markaana aan loo wareejin
karin Israa'iil.
Qorshahani wuxuu ku xiran yahay in ciidamada Israa'iil ka
baxaan Gaza, sida lagu sheegay nuqulka
Qorshe kale ayaa sidoo kale qeexaya sida dowladda cusub ee
Falastiin ay maareyn doonto shaqaalaha rayidka ah ee Xamaas.
Ilaa hadda, Israa'iil wax jawaab rasmi ah kama bixin soo
jeedintan, iyadoo weli aad uga shakisan in Xamaas ay dhab ahaan diyaar u tahay
inay hubka dhigto iyo in kale
