'ఎయిర్‌పోర్ట్ లేదా టవర్‌ను ఢీకొట్టాలని ఫ్లైదుబయ్ కో-పైలట్ కుట్ర'.. 9/11 తరహా దాడికి స్కెచ్?

ఫ్లైదుబయ్ విమానాన్ని హైజాక్ చేసేందుకు యత్నించాడన్న ఆరోపణలు ఎదుర్కొంటున్న కో-పైలట్.. ఆ విమానంతో టెల్ అవీవ్‌లోని బెన్ గురియన్ విమానాశ్రయాన్ని లేదా నగరంలోని ఏదైనా భారీ భవనాన్ని ఢీకొట్టాలని పథకం పన్నినట్లు అమెరికా, ఇజ్రాయెల్ రిపోర్టులు తెలిపాయి.

ఒమన్‌కు చెందిన ఈ వ్యక్తి ఒంటరిగా దాడులకు తెగబడే "లోన్ వోల్ఫ్" తీవ్రవాది అని రిపోర్టులు పేర్కొన్నాయి.

గత బుధవారం దుబయ్ నుంచి టెల్ అవీవ్ బయలుదేరిన ఫ్లైట్ FZ1073లో ఈ కో-పైలట్ 'ఉగ్రవాద చర్య'కు పాల్పడేందుకు యత్నించారని యునైటెడ్ అరబ్ ఎమిరేట్స్ అటార్నీ జనరల్ తెలిపారు.

కాక్‌పిట్‌లో ఉండే ఎమర్జెన్సీ క్రాష్ యాక్స్‌ (గొడ్డలి)తో కెప్టెన్‌పై కో-పైలట్ దాడి చేసి గాయపరిచారు. ఆ తర్వాత ప్రయాణికులు కో-పైలట్‌ను అడ్డుకుని అదుపులోకి తీసుకున్నారు.

అదే విమానంలో ప్రయాణిస్తున్న మరో విమాన సిబ్బంది ఆ విమానాన్ని సౌదీ అరేబియాలో సురక్షితంగా దించగలిగారు.

9/11 తరహా దాడికి స్కెచ్?

ఆ కో-పైలట్ "ఇస్లామిక్ రాడికల్ భావజాల ప్రభావాని'కి గురయ్యాడని, కెప్టెన్, ప్రయాణికులు, మరో విమాన సిబ్బంది కలిసి "9/11 తరహా పెను విపత్తు"ను అడ్డుకున్నారని ఇజ్రాయెల్ ప్రధాని నెతన్యాహు అన్నారు.

ఈ ఫ్లైదుబయ్ కో-పైలట్‌ పేరు హమామ్ అల్-హమామీ అని ఇప్పటికే పలు వార్తాకథనాలు వచ్చాయి. మరిన్ని వివరాలు వారాంతంలో వెలుగులోకి వచ్చాయి. యూఏఈలో ఆయనపై విచారణ కొనసాగుతుండగా, ఇజ్రాయెల్ ప్రతినిధులకు ఎప్పటికప్పుడు సమాచారం అందిస్తున్నారు.

దర్యాప్తు వర్గాలను ఉటంకిస్తూ ఇజ్రాయెల్ మీడియా తెలిపిన కథనం ప్రకారం, కెప్టెన్ స్మిత్ మచ్చర్‌పై దాడి చేసిన తర్వాత, విమానాన్ని యథావిధిగా ఇజ్రాయెల్ గగనతలంలోకి తీసుకెళ్లి, బెన్ గురియన్ విమానాశ్రయం నుంచి ల్యాండింగ్ క్లియరెన్స్ పొందాలనుకున్నట్లు విచారణాధికారులతో కో-పైలట్ చెప్పారు.

ఆ తర్వాత అమెరికాలో 2001 సెప్టెంబర్ 11న అల్-ఖైదా చేసిన దాడుల తరహాలోనే.. 180 మందికి పైగా ప్రయాణికులతో ఉన్న బోయింగ్ 737 మ్యాక్స్ విమానంతో ఆ ఎయిర్‌పోర్టును లేదా సెంట్రల్ టెల్ అవీవ్‌లోని ఏదైనా భారీ భవనాన్ని ఢీకొట్టాలని ఆయన పథకం వేశారని రిపోర్టులు తెలిపాయి.

గతంలోనూ హైజాక్ యత్నం

ఏదైనా రాడికల్ ఆర్గనైజేషన్ లేదా విదేశీ ప్రభుత్వం తరఫున కాకుండా ఆయన ఒంటరిగానే ఈ కుట్రకు పాల్పడి ఉండే అవకాశం ఉందని సంబంధిత వర్గాలు వెల్లడించాయి.

గతంలోనూ టెల్ అవీవ్‌కు వెళ్లే మరో విమానాన్ని హైజాక్ చేసి కూల్చేయాలని భావించగా, ఆ విమానంలో తనకు తెలిసిన వ్యక్తులు ఉండటంతో మనసు మార్చుకున్నానని కో-పైలట్ విచారణాధికారుల వద్ద చెప్పినట్లు మూలాలు తెలిపాయి.

దీనిపై ఎమిరేట్స్, ఇజ్రాయెల్ అధికారుల నుంచి తక్షణ స్పందన రాలేదు.

ఈ ఘటనకు దారితీసిన పరిస్థితులు, ఉద్దేశాలు, దానికి సంబంధించిన లింకులన్నింటినీ తమ దర్యాప్తు తేలుస్తుందని యూఏఈ అటార్నీ జనరల్ హమద్ అల్-షమ్సీ శనివారం తెలిపారు. విచారణ ముగిసిన తర్వాత పూర్తి వివరాలను వెల్లడిస్తామని ఆయన చెప్పారు.

భద్రతా వైఫల్యాలపై ప్రశ్నలు

ఫ్లైదుబయ్ ఆ దాడికి పాల్పడిన వ్యక్తిని ఎలా రిక్రూట్ చేసుకుంది?, ఇజ్రాయెల్ జాతీయులతో నిండిన విమానాన్ని టెల్ అవీవ్‌కు నడిపేందుకు ఆయనకు ఎలా క్లియరెన్స్ ఇచ్చారు? తదితర భద్రతా వైఫల్యాల గురించి కూడా ఇప్పుడు ప్రశ్నలు తలెత్తుతున్నాయి.

ఆయనలో ఉన్న తీవ్రవాద భావాల పట్ల ఆందోళనలతో ఒమన్ జాతీయ విమానయాన సంస్థ 'ఒమన్ ఎయిర్' ఆయన విమానాలు నడపకుండా నిషేధించిందని, అడ్మినిస్ట్రేటివ్ విభాగానికి బదిలీ చేసిందని ప్రాంతీయ అధికారులు తెలిపారు.

రాడికలైజేషన్ ప్రభావానికి ఆకర్షితుడయ్యాడనే సంకేతాలను గుర్తించేలా ఆయన నేపథ్యాన్ని పరిశీలించకుండా, కేవలం సాధారణ భద్రతా తనిఖీలు మాత్రమే నిర్వహించి యూఏఈకి చెందిన ఫ్లైదుబయ్ ఆయన్ను ఉద్యోగంలోకి తీసుకున్నట్లు అధికారులు వెల్లడించారు.

ఇజ్రాయెల్‌తో అధికారిక దౌత్య సంబంధాలు లేని ఒమన్ లాంటి దేశాల పౌరులైన పైలట్లు తమ దేశానికి విమానాలు నడపడానికి అనుమతి లేదని ఇజ్రాయెల్ ఏవియేషన్ నిబంధనలు కూడా స్పష్టం చేస్తున్నాయి.

ఫ్లైట్ FZ1073 బయలుదేరడానికి ముందే ప్రయాణికులు, సిబ్బంది జాబితాను ఎమిరేట్స్ అధికారులు ఇజ్రాయెల్‌తో పంచుకున్నారని ప్రాంతీయ అధికారులు ఆదివారం అసోసియేటెడ్ ప్రెస్‌కు తెలిపారు.

విదేశీ విమానయాన సంస్థల నుంచి వచ్చే ఇలాంటి జాబితాలను పరిశీలించే బాధ్యత రవాణా మంత్రిత్వ శాఖదేనని ఇజ్రాయెల్ దేశీయ భద్రతా సంస్థ 'షిన్ బెట్' పేర్కొంది.

అయితే, ప్రయాణికులు, సిబ్బంది జాబితాలను తమ మంత్రిత్వ శాఖకు ఇవ్వలేదని రవాణా శాఖ మంత్రి మిరి రెగెవ్ అంటున్నారు. విదేశీ విమానయాన సంస్థలు నడిపే విమానాల భద్రతా పర్యవేక్షణ అనేది షిన్ బెట్, విదేశీ నిఘా సంస్థ 'మొస్సాద్' పరిధిలోకి వస్తుందని ఆమె తెలిపారు.

"విదేశాల నుంచి ఇజ్రాయెల్‌కు వచ్చే పౌర విమానయానానికి సంబంధించిన అన్ని భద్రతా అంశాలను" సమీక్షించాలని ఇజ్రాయెల్ ప్రధాని బెంజమిన్ నెతన్యాహు జాతీయ భద్రతా మండలి (ఎన్ఎస్‌సీ) అధిపతిని ఆదేశించారు.

కో-పైలట్‌కు ఆస్ట్రేలియాతో ఉన్న సంబంధాలపై ఆ దేశ అధికారులు దర్యాప్తు చేస్తున్నారు. 2015 - 2017 మధ్య కాలంలో ఆయన అక్కడే చదువుకున్నారని సంబంధిత వర్గాలు స్థానిక మీడియాతో తెలిపాయి.

(బీబీసీ కోసం కలెక్టివ్ న్యూస్‌రూమ్ ప్రచురణ)

(బీబీసీ తెలుగును వాట్సాప్‌,  ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్‌, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి. యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)