మరణశిక్ష కోసం రెండుసార్లు విషం ఎక్కించినా ఆమె చనిపోలేదు, మరి ఇప్పుడేం చేస్తారు? ఆమె ఎలా ఉన్నారు?

( ఈ కథనంలోని అంశాలు మిమ్మల్ని కలిచివేయవచ్చు)

టెన్నెసీలో మరణశిక్ష పడిన ఖైదీ క్రిస్టా పైక్ ఆసుపత్రిలో అత్యవసర చికిత్స పొందుతూ విషమ పరిస్థితిలో ఉన్నారు.

మరణ శిక్ష అమలులో భాగంగా ఆమెకు రెండుసార్లు ఇంజెక్షన్ల ద్వారా విషం ఎక్కించినా ఆమె మరణించ లేదు. దీంతో ఈ ఏడాది జరగాల్సిన అన్ని మరణశిక్షల అమలును టెన్నెసీ గవర్నర్ తాత్కాలికంగా నిలిపివేశారు.

"ప్రస్తుతానికి ఆమె ఆరోగ్యం గురించి మాకు స్పష్టమైన సమాచారం లేదు. కానీ ఆమె ప్రస్తుతం ప్రాణాలతో ఉందనే విషయం మాత్రం తెలుసు" అని ఆమె లాయర్ రాండీ స్పివే చెప్పారు.

ఈ పరిణామం తర్వాత ఆమె మరణశిక్షను తగ్గించాలని ఆమె తరపు న్యాయవాదులు విజ్ఞప్తి చేస్తున్నారు. 1996లో కొలీన్ స్లెమ్మర్ అనే 19 ఏళ్ల యువతిని క్రూరంగా హింసించి హత్య చేసిన కేసులో ప్రస్తుతం 50 ఏళ్ల వయసున్న పైక్‌కు కోర్టు మరణశిక్ష విధించింది.

బుధవారం ఆమెకు రెండు డోసుల ప్రాణాంతక 'పెంటోబార్బిటల్' ఇంజెక్షన్ ఇచ్చినప్పటికీ ఆమె చనిపోలేదని ఆ తర్వాత ఆమెను అంబులెన్స్‌లో ఆసుపత్రికి తరలించారని లాయర్లు తెలిపారు.

పైక్ 18 ఏళ్ల వయసులో ఉన్నప్పుడు ఆమె ప్రియుడు తడారిల్ షిప్‌తో కలిసి స్లెమ్మర్‌ అనే మహిళను దారుణంగా కొట్టి చంపినట్లు నిరూపణ అయ్యింది.

పైక్‌కు మరణశిక్ష అమలు ప్రక్రియ చివరి నిమిషం వరకు చట్టపరమైన పోరాటాల నడుమ సాగింది. చివరకు అమెరికా సుప్రీంకోర్టు విషపు ఇంజెక్షన్ల ద్వారా శిక్ష అమలు చేయడానికి అనుమతించింది.

"ఆమెకు గుచ్చిన సూది వంగిపోయింది"

మరణ శిక్ష అమలును చూసేందుకు టెన్నెసీకి వచ్చారు బాధితురాలి తల్లి మార్టినెజ్.

"అంతా గందరగోళంగా మారింది" అని ఆమె అసంతృప్తి వ్యక్తం చేశారు.

మరణశిక్ష వైఫల్యం గురించి గురువారం మధ్యాహ్నం పైక్ లాయర్లు కొన్ని రహస్య వివరాలను బయటపెట్టారు.

"నిన్న రాత్రి ఎగ్జిక్యూషన్ టీమ్ దాదాపు గంటసేపు ఆమె శరీరంలోకి ఐవీ లైన్ ఎక్కించేందుకు ప్రయత్నించింది. ఆమె ఎడమ చేతికి కనీసం ఏడు సూదులు గుచ్చారు, అందులో ఒక సూది అయితే లోపలికి గుచ్చినప్పుడు వంగిపోయింది" అని స్పివే చెప్పారు.

రెండో డోస్ డ్రగ్ ఇచ్చిన కొన్ని నిమిషాల తర్వాత కూడా పైక్ శ్వాస తీసుకుంటున్నట్లు స్పష్టంగా తెలిసినప్పటికీ, ఆ దృశ్యాలను చూస్తున్నవారిని ఒక చీకటి గదిలో తెరల వెనుక ఉంచారని స్పివే ఆరోపించారు.

"తెరల వెనుక ఏం జరుగుతుందో ఎవరికీ తెలియదు. వైద్య నిపుణులు ఆమెకు ఎప్పుడు, ఎలా సహాయం అందించడం ప్రారంభించారో కూడా నాకు తెలియదు" అని స్పివే అన్నారు.

క్రిస్టా మరణశిక్షను జైలుశిక్షగా మార్చాలన్న విజ్ఞప్తిని గతంలో టెన్నెసీ గవర్నర్ తిరస్కరించారు. ప్రస్తుతం దీనిపై స్వతంత్ర దర్యాప్తుకు ఆదేశించారు.

మరణ శిక్ష అమలు వైఫల్యంపై లోతైన విచారణ జరుగుతుందని ఇందుకు కొంత సమయం పడుతుందని ఆయన చెప్పారు.

"దీనిపై చాలా ప్రశ్నలు ఉన్నాయి. మన రాష్ట్ర ప్రజలకు ఆ ప్రశ్నలకు సమాధానాలు తెలుసుకునే హక్కు ఉంది. అందుకే ఈ విచారణ" అని లీ స్పష్టం చేశారు. అయితే ఈ స్వతంత్ర విచారణను ఎవరు జరుపుతారనేది గవర్నర్ ఇంకా వెల్లడించలేదు.

అన్ని మరణశిక్షలపై గవర్నర్ విధించిన ఈ తాత్కాలిక నిషేధం వల్ల, డిసెంబర్ 3న చేపట్టవలసిన గ్యారీ సుట్టన్ మరణశిక్ష కూడా వాయిదా పడనుంది.

మరోవైపు తాము ఇతర చట్టపరమైన మార్గాలను కూడా పరిశీలిస్తున్నామని, ముందుగా క్రిస్టా కోలుకుని తన అభిప్రాయాన్ని చెప్పే పరిస్థితికి రావాలని ఆశిస్తున్నట్లు పైక్ మరో లాయర్ స్టీఫెన్ ఫెర్రెల్ తెలిపారు.

ఇలా జరగడం ఇదే తొలిసారి కాదు

శిక్షను అమలు చేసిన టెన్నెసీ డిపార్ట్‌మెంట్ ఆఫ్ కరెక్షన్ తమ చర్యలను సమర్థించుకుంది.

"అటార్నీ జనరల్ ఆఫీస్ ఆమోదించిన చట్టపరమైన నిబంధనల ప్రకారమే తాము ప్రతి అడుగు వేశామని ఈ ప్రోటోకాల్‌లోని కెమికల్ ఎప్పుడూ సమర్థవంతంగానే పనిచేస్తుందని నిర్దేశించిన నియమాలను మించి అదనంగా ఏమీ చేయలేదు" అని ఒక ప్రకటనలో తెలిపింది.

రాష్ట్ర నిబంధనల ప్రకారం మొదటి ప్రయత్నం విఫలమైతే రెండోసారి కూడా పెంటోబార్బిటల్ కెమికల్ ఇవ్వాల్సి ఉంటుంది. ఆ ప్రకారమే ఇచ్చినప్పటికీ పైక్ ఇంకా బతికే ఉన్నారని ఆమె లాయర్లు కోర్టు ఫైలింగ్స్‌లో పేర్కొన్నారు.

"ఈ మరణశిక్ష విధానం పైక్‌కు తీవ్రమైన వేదనను. క్రూరమైన అసాధారణమైన శిక్షల నుండి రక్షణ పొందే ఆమె హక్కులను ఇది ఉల్లంఘిస్తోంది" అని లాయర్లు వాదించారు.

టెన్నెసీ అటార్నీ జనరల్ కార్యాలయం కూడా దర్యాప్తు నిర్ణయాన్ని సమర్థించింది. అసలేం జరిగిందో తేలాల్సి ఉందని తెలిపింది.

టెన్నెసీ గవర్నర్ రేసులో ఉన్న యూఎస్ రిపబ్లికన్ సెనేటర్ మార్షా బ్లాక్‌బర్న్ ఈ ఘటనను "విషాదకరం" అని అభివర్ణించారు.

"ఈ ప్రక్రియ ఎందుకు విఫలమైందనే దానిపై సమగ్ర సమీక్ష జరగాల్సిందే. కానీ దీనికి సులువైన పరిష్కారం ఏంటంటే - మళ్లీ 'ఎలక్ట్రిక్ చైర్' (విద్యుత్ కుర్చీ ద్వారా మరణశిక్ష) విధానాన్ని తీసుకురావడమే" అని బ్లాక్‌బర్న్ అన్నారు.

దీనిపై బ్లాక్‌బర్న్ ప్రత్యర్థి డెమొక్రాట్ జెర్రీ గ్రీన్ తీవ్రంగా విమర్శలు గుప్పించారు.

అత్యంత క్రూరమైన మరణశిక్షా పద్ధతిని తిరిగి తీసుకురావాలని చూడటం సరికాదన్నారు.

"నేను గవర్నర్ అయితే భవిష్యత్తులో జరిగే అన్ని మరణశిక్షలపై శాశ్వత నిషేధం విధిస్తా" అని ఆయన ఎక్స్‌లో ఒక మెసేజ్ పోస్ట్ చేశారు.

2026లో టెన్నెసీ అధికారులు ఒక ఖైదీకి మరణశిక్ష అమలు చేయడంలో విఫలం కావడం ఇది రెండోసారి.

ఇంతకు ముందు ఈ ఏడాది మేలో టోనీ కరుథర్స్ అనే ఖైదీకి శిక్ష అమలు చేయడానికి ప్రయత్నించినప్పుడు కూడా నరాలు దొరకకపోవడంతో ఆ శిక్షను నిలిపివేసి ఏడాది పాటు గడువు పొడిగించారు.

ఇప్పుడేం జరగనుంది?

రెండో డోస్ తర్వాత కూడా ఖైదీ ప్రాణాలతో ఉంటే ఏమి చేయాలనే దానిపై టెన్నెసీ రాష్ట్ర ప్రోటోకాల్ స్పష్టంగా పేర్కొనలేదని ఏపీ వార్తా సంస్థ తెలిపింది.

పైక్‌ను మళ్లీ ఉరితీయడానికి ప్రయత్నిస్తారా లేదా అనే విషయాన్ని అధికారులు ఇంకా చెప్పలేదు. పైక్‌కు ఇచ్చిన మోతాదు ప్రాణాంతకం కాకపోవడానికి గల కారణాన్ని వారు వివరించలేదు.

పైక్ మరణశిక్షలో కొంత భాగం తెర వెనుక జరగడం వల్ల, అసలు ఏం తప్పు జరిగిందో తెలుసుకోవడం కష్టమని మరణశిక్ష వ్యతిరేకులు అన్నారు.

పైక్‌ను ఆసుపత్రికి తరలించారని, అక్కడ ఆమెను కాపాడే ప్రయత్నం చేస్తున్నారని ఆమె న్యాయవాదులలో తెలిపారు.

"ఆమె ప్రాణాలు కాపాడే ప్రయత్నం ఆలస్యం కావడం వల్ల ఆమె మెదడు దెబ్బతినే అవకాశం ఉంది" అని ఎమోరీ యూనివర్శిటీ స్కూల్ ఆఫ్ మెడిసిన్‌లోని ప్రొఫెసర్ డాక్టర్ జోయెల్ జివోట్ బీబీసీకి పంపిన ఈ మెయిల్‌లో వెల్లడించారు.

ఇలాంటి పరిస్థితులు గతంలో ఏర్పడినప్పుడు అమెరికన్ సుప్రీం కోర్టు మరణశిక్షల అమలులో రెండో ప్రయత్నాలను నిలిపివేయలేదని మరణశిక్ష పడిన ఖైదీల తరఫున పనిచేసే న్యాయవాది జాన్ మిల్స్ అన్నారు.

రెండు సంవత్సరాల కిందట కెన్నెత్ యూజీన్ స్మిత్‌ అనే దోషిని ప్రాణాంతక ఇంజెక్షన్ ద్వారా చంపే ప్రయత్నం విఫలమైన తర్వాత 2024లో ప్రయోగాత్మకంగా ఆక్సిజన్ కొరత పద్ధతిని ఉపయోగించి రెండో మరణశిక్షను అమలు చేయడానికి సుప్రీంకోర్టు అనుమతి ఇచ్చింది.

1947 నాటి ఒక కేసులో 17 ఏళ్ల వయసులో మొదటి మరణశిక్ష ప్రయత్నం విఫలమైన విల్లీ ఫ్రాన్సిస్ అనే యువకుడిని తిరిగి ఎలక్ట్రిక్ కుర్చీకి పంపడానికి లూసియానా రాష్ట్రానికి సుప్రీంకోర్టు అనుమతినిచ్చింది.

రెండో మరణశిక్ష విధించడం అనేది ఒకే నేరానికి రెండుసార్లు శిక్ష విధించడాన్ని లేదా క్రూరమైన అసాధారణమైన శిక్షను విధించడాన్ని వ్యతిరేకించే రాజ్యాంగ నిబంధనలను ఉల్లంఘించదని కోర్టు నిర్ధరించింది. 18 ఏళ్ల వయస్సులో ఫ్రాన్సిస్‌కు మరణశిక్ష అమలు చేశారు.

"రెండో ప్రయత్నంలో ఫెడరల్ కోర్టులు జోక్యం చేసుకునే అవకాశం ఉందా అనేదే ప్రశ్న అయితే దానికి సమాధానం కచ్చితంగా 'లేదు' అనే చెప్పాలి" అని పైక్ కేసు గురించి మిల్స్ అన్నారు.

(బీబీసీ కోసం కలెక్టివ్ న్యూస్‌రూమ్ ప్రచురణ)

(బీబీసీ తెలుగును వాట్సాప్‌,  ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్‌, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి. యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)