ఒక ఫేస్‌బుక్ పోస్టు మరణదండనకు దారి తీసింది... ‘మా అబ్బాయిని క్షమించండి’ అంటూ కుటుంబం వేడుకుంటోంది

శ్రీలంక, సౌదీ అరేబియా, క్షమాభిక్ష
ఫొటో క్యాప్షన్, అనోజన్‌ గురించి ఇటీవల కుటుంబ సభ్యులకు ఎలాంటి సమాచారం లేదు.
    • రచయిత, దైనిక్ హేవావితారణ, జులియానా ఖాన్
    • హోదా, బీబీసీ ప్రతినిధులు
  • ప్రచురణ
  • చదివే సమయం: 6 నిమిషాలు

"మా అబ్బాయి తప్పులను మన్నించి వాడికి క్షమాభిక్ష ప్రసాదించి తిరిగి మా దగ్గరకు పంపమని వేడుకుంటున్నా’’

తన పెద్ద కుమారుడు అనోజన్‌ శివరాసా ప్రాణాలను కాపాడాలని కన్నీళ్ల రసమాణికం యోగలక్ష్మి వేడుకున్నారు. ఈ 24 ఏళ్ల ఈ వలస కార్మికుడు ఫేస్‌బుక్‌లో ఇస్లాం మతాన్ని, మహమ్మద్‌ ప్రవక్తను దూషిస్తూ కామెంట్ చేసినట్టు సౌదీ అరేబియాలోని అప్పీళ్ల కోర్టు దోషిగా తేల్చి మరణశిక్ష విధించింది.

ఈ కేసు శ్రీలంకలో తీవ్ర సంచలనం సృష్టించింది. దీంతో దేశవ్యాప్తంగా ఆందోళనలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. క్షమాభిక్ష కోరుతూ పౌర సంఘాలు పిటిషన్ దాఖలు చేశాయి. అనోజన్‌కు క్షమాభిక్ష లభించేలా వివిధ రాజకీయ పార్టీలు, ప్రభుత్వ సంస్థలు దౌత్యపరమైన ప్రయత్నాలను సమన్వయంతో కొనసాగిస్తున్నాయి.

అయితే సెప్టెంబర్ 28 తర్వాత ఆయన గురించి కుటుంబానికి ఎలాంటి సమాచారం అందలేదు. దౌత్యపరమైన ప్రయత్నాలు కొనసాగుతున్న వేళ ఇకపై ఈ విషయంపై ఎలాంటి ప్రకటనలు చేయవద్దని కుటుంబానికి శ్రీలంక ప్రభుత్వం సూచించింది.

మరణ దండన అమలు చేసే తేదీపై సౌదీ అధికారులు ఇప్పటివరకు ఎలాంటి అధికారిక సమాచారాన్ని విడుదల చేయలేదు. ఈ శిక్ష ఎప్పుడు అమలు చేస్తారో స్పష్టంగా తెలియడం లేదు. కుటుంబ సభ్యులకు లేదా విదేశీ రాయబార కార్యాలయాలకు ముందస్తు సమాచారం ఇవ్వకుండా మరణదండన అమలు చేసిన చరిత్ర సౌదీ అరేబియాకు ఉంది. సాధారణంగా శిక్ష అమలు చేసిన తర్వాతే బంధువులకు ఈ విషయాన్ని తెలియజేస్తుంటారు.

బీబీసీ న్యూస్ తెలుగు వాట్సాప్ చానల్‌లో చేరడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి
ఫొటో క్యాప్షన్, బీబీసీ న్యూస్ తెలుగు వాట్సాప్ చానల్‌లో చేరడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి

క్షమించాలని వీడియో పెట్టినా...

శ్రీలంకలో జరిగిన ఓ హిందూ యాత్ర సందర్భంగా జరిగిన ఒక ఘటన తర్వాత సోషల్ మీడియాలో వివాదం చెలరేగింది. దీనిపై స్పందించిన అనోజన్‌ విచారణ ఎదుర్కోవాల్సి వచ్చింది. హిందూ యాత్రికులతో వెళ్తున్న కుక్కను ఒక ముస్లిం యువకుడు తన్నిన వీడియో ఒకటి జూన్ చివరిలో వైరల్ అయ్యింది. దీనిపై ఆన్‌లైన్‌లో మతపరమైన వాదోపవాదాలు ప్రారంభమయ్యాయి.

ఈ వాదనలలో ఒక సోషల్ మీడియా యూజర్ హిందూ దేవుడిపై అనుచిత వ్యాఖ్యలు చేశారు. దీనికి స్పందించి మహమ్మద్‌ ప్రవక్తను అవమానించేలా అనోజన్ తమిళంలో కామెంట్స్ పెట్టారు.

అనోజన్ తన కామెంట్స్‌ను తొలగించడమే కాకుండా, క్షమించాలని కోరుతూ ఒక వీడియోనూ కూడా విడుదల చేశారు. అయినా ఆ వ్యాఖ్యకు సంబంధించిన స్క్రీన్‌షాట్స్ తీసి ఆయన పనిచేస్తున్న యజమానికి, సౌదీ అధికారుల దృష్టికి తీసుకెళ్లారు. దీంతో జులైలో ఆయన్ను అరెస్టు చేశారు. అనంతరం ఆయన వ్యక్తిగత ఎలక్ట్రానిక్ పరికరాలను స్వాధీనం చేసుకుని, ఆయన సోషల్ మీడియా ఖాతాలను సౌదీ అధికారులు డిలీట్ చేశారు.

శ్రీలంక, సౌదీ అరేబియా, క్షమాభిక్ష
ఫొటో క్యాప్షన్, శ్రీలంక అధ్యక్షుడు అనుర కుమార దిసనాయకే ఇటీవల అనోజన్ కుటుంబాన్ని కలిశారు.

‘శ్రీలంక నుంచే ఫిర్యాదులు’

"ఈ విషయం గురించి సౌదీ అరేబియాలోని ప్రజలకు ఏం తెలియదు. శ్రీలంకలో ఉన్న కొందరు వ్యక్తులే నా సోదరుడు పనిచేస్తున్న కంపెనీకి ఇ-మెయిళ్లు పంపారు. ఆ వ్యక్తులెవరో చెప్పాలనుకోవడం లేదు" అని అనోజన్ సోదరుడు హమ్సిదన్ శివరాసా బీబీసీ సింహళతో మాట్లాడారు. ఇమెయిల్స్ ఆధారంగానే అనోజన్ కంపెనీ ఆ విషయాన్ని సౌదీ అరేబియా అధికారుల దృష్టికి తీసుకెళ్లింది. అనంతరం అధికారులు ఆయనపై కేసు నమోదు చేశారని హమ్సిదన్ చెప్పారు.

అనోజన్‌కు తొలుత అల్-అహ్సా క్రిమినల్ కోర్టు ఐదేళ్ల జైలు శిక్షతోపాటు 30 లక్షల సౌదీ రియాల్స్ జరిమానా విధించింది.

అయితే, శిక్ష తగ్గించాలని కోరుతూ ఆయన దాఖలు చేసిన అప్పీల్‌ను కోర్టు తిరస్కరించినట్టు శ్రీలంక విదేశాంగ మంత్రి విజిత హెరత్ తెలిపారు.

జైలు శిక్షను మరణశిక్షగా మార్చిన కోర్టు

ఈ కేసులో కీలక మలుపు సెప్టెంబర్ 17నచోటు చేసుకుంది. అనోజన్‌పై దేశంలోని సైబర్ నేరాల చట్టం కింద కాకుండా, షరియా చట్టం కింద విచారణ జరపాలని సౌదీ ప్రాసిక్యూటర్లు అప్పీల్ చేశారు. అప్పీళ్ల కోర్టు వారి విజ్ఞప్తిని ఆమోదించి, అనోజన్‌కు విధించిన శిక్షను మరణశిక్షగా మార్చింది.

అనోజన్‌కు సాయం చేయడానికి అవకాశం ఉన్న అన్ని చర్యలు తీసుకుంటున్నామని శ్రీలంక విదేశాంగ మంత్రిత్వ శాఖ తెలిపింది.

అనోజన్ కుటుంబ సభ్యులు సెప్టెంబర్ 21న శ్రీలంక అధ్యక్షుడు అనుర కుమార దిస నాయకేతో అధ్యక్ష కార్యాలయంలో భేటీ అయ్యారు. అనోజన్‌కు క్షమాభిక్ష లభించేలా ప్రభుత్వం అన్ని విధాలా ప్రయత్నిస్తుందని అధ్యక్షుడు వారికి హామీ ఇచ్చారు. దీని కోసం సౌదీ అరేబియా అధికారులతో దౌత్య మార్గాల ద్వారా చర్చలు జరపాలని సంబంధిత అధికారులను ఆదేశించారు.

ఈ కేసు వివిధ మత వర్గాలను ఒక్కటి చేసింది. మహానాయకేథేరో వర్గాల రామన్న నికాయ, అమరపుర మహా నికాయకు చెందిన బౌద్ధ మత ప్రముఖులు, హిందూ మత నాయకులతో కలిశారు. అత్యవసరంగా ప్రభుత్వం జోక్యం చేసుకోవాలని ఒక వినతి పత్రాన్ని అధ్యక్ష కార్యాలయానికి సమర్పించారు.

నలుగురు సభ్యులతో కూడిన శ్రీలంక న్యాయ ప్రతినిధుల బృందం ఈ వారంలో సౌదీ అరేబియా వెళ్లి అనోజన్‌ స్థానిక న్యాయవాదులతో సమావేశం కానుంది

"సౌదీ అరేబియాలో అనోజన్‌ కేసును రెండు న్యాయ సంస్థలు విచారిస్తున్నాయి. ఆ రెండు సంస్థల న్యాయవాదులతో కలిసి, కేసు పురోగతిపై చర్చించి, ఇకపై ఎలాంటి చర్యలు తీసుకోవచ్చో ప్రణాళిక రూపొందించడానికి మేం అక్కడికి వెళ్తాం" అని బృందంలోని సభ్యుడు, అధ్యక్ష న్యాయవాది ఉపుల్ కుమారప్పెరుమ బీబీసీ సింహళకు తెలిపారు.

కంగారుపడుతున్న కుటుంబం

స్వదేశంలోని కుటుంబ సభ్యులతో అనోజన్‌కు ఎలాంటి సంప్రదింపులు జరప లేకపోతున్నారు.

"నా సోదరుడు రెండు రోజుల నుంచి ఫోన్ చేయడం లేదు" అని హమ్సిదన్ సెప్టెంబర్ 28న తెలిపారు. " ఈ విషయంలో జోక్యం చేసుకోవాలనే విజ్ఞప్తితో రాయబార కార్యాలయానికి సమాచారం చేరవేశాం. ఏదైనా అప్‌డేట్ ఉంటే చెప్పాలని కోరాం. వారు పరిశీలిస్తామన్నారు. అయితే ఇప్పటి వరకు ఎలాంటి సమాధానం రాలేదు. అందుకే ఇంకా మేం ఎదురు చూస్తూనే ఉన్నాం" అని వాపోయారు.

సౌదీ అరేబియాలోని జైళ్లలో మరణ శిక్షపడిన ఖైదీలకు సాధారణంగా వ్యక్తిగత మొబైల్ ఫోన్లు ఉపయోగించే అవకాశం ఉండదు. జైలు అధికారులు పర్యవేక్షణలో అధికారిక మార్గాల ద్వారానే కాల్స్ ఏర్పాట్లు చేస్తారు.

10 మంది ఫాలోవర్స్ ఉన్న వ్యక్తికి మరణశిక్ష

సౌదీ అరేబియాలో ఆన్‌లైన్‌లో వ్యక్తం చేసిన అభిప్రాయాలకు విధిస్తున్న కఠిన శిక్షలపై మానవ హక్కుల సంస్థలు పలుమార్లు ఆందోళన వ్యక్తం చేశాయి.

సౌదీ అరేబియాకు చెందిన విశ్రాంత ఉపాధ్యాయుడు మహ్మద్ అల్ గామ్ది సోషల్ మీడియా చేసిన వ్యాఖ్యలకు జూలై 2023లో మరణశిక్ష విధించారని ఐక్యరాజ్యసమితి తెలిపింది.

" కేవలం 10 మంది ఫాలోవర్స్ ఉన్న తన రెండు ట్విటర్ ఖాతాల ద్వారా కామెంట్స్ చేసినందుకు మహ్మద్ బిన్ నాసర్ అల్- గామ్దీకి మరణశిక్ష విధించారు. ఆయన తన అభిప్రాయం వ్యక్తం చేయడం తప్ప వేరే నేరం చేయలేదు." అని అప్పట్లో అమ్నెస్టీ ఇంటర్నేషనల్ మధ్యప్రాచ్యం, ఉత్తర ఆఫ్రికా విభాగం పరిశోధన, న్యాయవాద కార్యకలాపాల డైరెక్టర్ ఫిలిప్ లూథర్ వ్యాఖ్యానించారు.

అల్-గామ్దీకి విధించిన మరణశిక్షను రద్దు చేసి, 30 ఏళ్ల జైలు శిక్షగా మార్చారని సౌదీ అరేబియాలో మానవ హక్కుల పరిరక్షణ కోసం పనిచేసే స్వతంత్ర స్వచ్చంద సంస్థ ఏఎల్‌క్యూఎస్టీ తెలిపింది.

సౌదీ ఆరేబియాలో కోటి మందికిపైగా విదేశీ కార్మికులు పనిచేస్తున్నారని అంతర్జాతీయ వలసల సంస్థ (ఐవోఎం) పేర్కొంది. తక్కువ వేతనాలు పొందే వలస కార్మికులు భాషాపరమైన అడ్డంకులు, సరైన న్యాయ సహాయం అందని కారణంగా సౌదీ న్యాయవ్యవస్థలో ఇబ్బందులు ఎదుర్కొంటున్నారని మానవ హక్కుల సంస్థలు చెబుతున్నాయి.

సౌదీ అరేబియా కోర్టులు మాదకద్రవ్యాల నేరాలు లేదా హత్య కేసుల్లో విధించే శిక్షలతో పోలిస్తే దైవదూషణ కేసుల్లో వేసిన శిక్షలు అమలు కావడం చాలా అరుదుగా జరుగుతుంది.

(బీబీసీ కోసం కలెక్టివ్ న్యూస్‌రూమ్ ప్రచురణ)

(బీబీసీ తెలుగును వాట్సాప్‌,  ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్‌, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి. యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)