Historyczne rozmowy z Xi i Trumpem to triumf dla Putina

Prezydent Rosji Władimir Putin idzie po czerwonym dywanie na czele grupy ubranych w garnitury rosyjskich i chińskich urzędników.
Podpis zdjęcia, Prawie pięć lat po tym, jak pełnoskalowa inwazja na Ukrainę uczyniła z niego światowego pariasa, Putin wraca na wielką scenę podczas szczytu w Shenzhen
    • Autor, Steve Rosenberg
    • Stanowisko, Redaktor BBC News ds. Rosji
    • Relacja z, Shenzhen, Chiny
  • Data publikacji
  • Czas czytania: 2 min

Choć czwartkowy mini-szczyt Władimira Putina, Donalda Trumpa i Xi Jinpinga jeszcze się nie odbył, już wygląda na dyplomatyczne zwycięstwo dla Kremla - bez względu na wynik.

Wróćmy pamięcią do roku 2022: po pełnoskalowej inwazji Rosji na Ukrainę prezydent Putin stał się globalnym pariasem. Przywódcy Zachodu nie szczędzili wysiłków, by izolować go i jego kraj na arenie międzynarodowej.

Teraz Putin wywalczył historyczne spotkanie z Xi i Trumpem w chińskim mieście Shenzhen, w ramach szczytu Wspólnoty Gospodarczej Azji i Pacyfiku (ang. Asia-Pacific Economic Cooperation, APEC).

Po raz pierwszy w historii przywódcy Chin, Rosji i Stanów Zjednoczonych zasiądą we trójkę do rozmów.

To stawia Putina dokładnie tam, gdzie chce być: w ścisłej elicie światowych polityków, ramię w ramię z przywódcami dwóch wielkich mocarstw.

Dzięki szczytowi będzie mógł chwalić się, że nacisk Zachodu na Rosję okazał się bezskuteczny.

Na forum biznesowym APEC Putin mówił o „nieudanych próbach izolowania naszego kraju, Rosji, który zmaga się z bezprecedensową presją sankcji”.

Następnie udał się na spotkanie z Xi Jinpingiem. Kreml twierdzi jednak, że „głównym punktem programu” w Shenzhen będzie trójstronny szczyt Putina z Xi i Trumpem.

Pomoże on Putinowi kreować się na światowego męża stanu - choć rosyjskie wojska nadal atakują ukraińskie miasta, a Kreml nie zgadza się na bezwarunkowe zawieszenie broni.

Jedno krótkie spotkanie nie zmieni dyplomatycznego porządku. Kluczowa jest jednak optyka: trzech przywódców, trzy wielkie mocarstwa omawiające sprawy świata.

Putin potraktuje szczyt jak swoistą pocztówkę wysłaną do innych przywódców. Zamiast „Szkoda, że was tu nie ma”, napisze na niej: „Patrzcie: jestem tu".

Co z tymi, których zabraknie przy stole?

Europejczycy - a zwłaszcza Ukraińcy - obawiają się, że trójstronne spotkanie może zakończyć się czymś więcej niż efektowną sesją zdjęciową i działać na niekorzyść Kijowa.

Donald Trump zapowiedział już, że w Shenzhen chce omówić swój „ulubiony temat” – wojnę w Ukrainie. Kreml prawdopodobnie cieszy się z okazji, by przedstawić swoje racje bezpośrednio Trumpowi i Xi, bez obecności Ukraińców i Europejczyków.

Prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski wyraził w październiku obawy, że szczyt w Shenzhen może przypominać „drugą Jałtę".

Podczas konferencji jałtańskiej w 1945 roku przywódcy ZSRR, Wielkiej Brytanii i USA – Józef Stalin, Winston Churchill i Franklin D. Roosevelt – nakreślili mapę Europy po II wojnie światowej. Polska i sąsiednie kraje znalazły się pod radziecką dominacją.

„Naprawdę nie chcemy, by [spotkanie] stało się 'drugą, trzecią, czwartą Jałtą', z redystrybucją wpływów," powiedział Zełenski.

Nie jest jasne, czy Chiny zechcą rozmawiać w Shenzhen o Ukrainie. W oficjalnych oświadczeniach dotyczących trójstronnego spotkania Pekin wspominał ogólnie o rozmowach na temat „pokoju na świecie i promowania stabilności strategicznej”.

Rosja zrobi wszystko, by wykorzystać wizerunkowy potencjał szczytu w Shenzhen. Jednak zwycięstwo dyplomatyczne nie równa się militarnemu.

Prawie pięć lat po tym, jak Kreml rozpoczął w Ukrainie to, co nazywa „specjalną operacją wojskową”, Rosja nie wydaje się bliska zwycięstwa. Moskwa poniosła też ogromne straty na polu bitwy.

Kolejnym ciosem dla prestiżu Kremla był przeprowadzony w przededniu szczytu ukraiński atak na most drogowy łączący Rosję z anektowanym nielegalnie Krymem.

Most, którego budowa kosztowała miliardy dolarów, został poważnie uszkodzony. To dla Rosji nie tylko problem logistyczny, ale też przypomnienie, że „specjalna operacja” nie przebiega zgodnie z planem.

Szczyt w Shenzhen może zapewnić Putinowi powrót na wielką scenę i chwilę w centrum światowej uwagi. Nie musi go jednak przybliżyć do wygrania wojny.

Przy tłumaczeniu tego artykułu, który oryginalnie był napisany w języku angielskim, użyto narzędzi AI. Dziennikarz BBC sprawdził tłumaczenie przed publikacją. Więcej o tym, jak używamy AI.

Edycja: Joanna Kozłowska