Zelensky avuga ko kurasa iteme rya Crimea byari 'igisubizo kiboneye', mu gihe yahuraga na Minisitiri w'ingabo w'Ubwongereza

Ahavuye isanamu, EPA/Shutterstock
- Umwanditsi, Sarah Rainsford
- Igikorwa, Umunyamakuru ku Burayi bw'amajyepfo n'uburasirazuba uri i Kyiv
- Umwanditsi, Jaroslav Lukiv
- Yatangajwe
- Igihe co gusoma: iminota 3
Perezida wa Ukraine Volodymyr Zelensky yashyigikiye ibitero byinshi igihugu cye cyagabye ku iteme ry'ingenzi cyane rihuza Uburusiya n'akarere ka Crimea bwigaruriye, abyita "igisubizo kiboneye" ku bitero 109 binyuranye Uburusiya bwagabye ku mateme yo muri Ukraine.
Mu magambo yabwiye BBC i Kyiv, Zelensky yavuze ko ibitero bikaze Uburusiya bwagabye kuri Ukraine byakurikiye ibitero Ukraine yagabye ku iteme rya Crimea, ari "ikimenyetso cyuko [Perezida w'Uburusiya] Vladimir Putin adashaka kurekeraho. Arashaka impamvu yatuma akaza umurego".
Yahakanye ibivugwa na Perezida w'Uburusiya ko iryo teme – rihuza Uburusiya n'uwo mwigimbakirwa Uburusiya bwiyometseho mu 2014 mu buryo bunyuranyije n'amategeko – ryakoreshwaga "gusa n'abasivile".
Yagize ati: "Hari ibimenyetso, si amagambo gusa ya Putin. Dushobora kureba."
Perezida wa Ukraine yatanze urugero rw'amafoto yo ku mbuga zo kuri murandasi (internet) agaragaza ibifaru n'ibindi bikoresho bya gisirikare by'Uburusiya birimo kunyura muri uwo muhanda biva mu Burusiya bijya muri Crimea bwigaruriye, nk'ahantu hanyuzwa ibikoresho.
Yagize ati: "Putin abaye akoresha internet, ashobora kubibona."
Perezida wa Ukraine yongeyeho ko Uburusiya bwagabye ibitero bya misile n'iby'indege nto z'intambara zitajyamo umupilote (zizwi nka 'drones') ku mateme yo muri Ukraine.
Ibitero bikomatanye bya misile na 'drone' bya Ukraine byo muri iki cyumweru byashenye igice cyo hagati cy'uwo muhanda wo ku iteme rya Crimea, bituma igice kimwe cyaryo gihirima hamwe na kimwe mu bice birifashe (birishyigikiye) bigwa mu nyanja, ibyo bikaba byaratumye ubu umuhanda wo kuri iryo teme utari nyabagendwa.
Ibitero by'Uburusiya kuri Ukraine byarakomeje ku mugoroba wo ku wa gatanu no mu ijoro ryo ku wa gatanu rishyira ku wa gatandatu: umuhungu w'imyaka irindwi yiciwe mu bitero bya misile na 'drone' mu mujyi Zelensky avukamo wa Kryvyi Rih, uri mu karere ka Dnipropetrovsk kari rwagati mu gihugu. Abategetsi baho bavuze ko icyo gihe uwo muhungu yari ari mu kibuga cyo gukiniramo.
Umukozi wo kwa muganga w'umugore w'imyaka 20 na we yarishwe. Umutegetsi waho yongeyeho ko ubwo abakora ubutabazi bari bageze aho byabereye, aho hantu hongeye kugabwaho igitero hakoreshejwe 'drones' zikoreshwa na moteri z'indege. Abandi bantu 58 barakomeretse muri uwo mujyi.
Ikigo cya Ukraine gishinzwe gukora ubutabazi bwihuse (DSNS) cyavuze ko abantu 11 na bo bakomeretse mu karere ka Kharkiv kari mu majyaruguru ashyira uburasirazuba bw'igihugu, naho undi muntu umwe arakomereka i Rivne, mu majyaruguru ashyira uburengerazuba bw'icyo gihugu.
Uburusiya bwagabye igitero gisesuye kuri Ukraine kuva muri Gashyantare (2) mu mwaka wa 2022.
Zelensky yabivuze mbere y'inama yo ku wa gatandatu yagiranye i Kyiv na Minisitiri w'ingabo w'Ubwongereza Wes Streeting, wabwiye Perezida wa Ukraine ko yagiyeyo kugaragaza ko Uburayi bushyize hamwe mu gushyigikira Ukraine.
Streeting yagize ati: "Uko Putin arushaho kugerageza kuducamo ibice, ni ko turushaho kwiyemeza."
Yavuze ko misile z'Uburusiya zarashe muri Pologne ku wa gatanu, mu myitozo ya gisirikare y'ibihugu byo mu ihuriro ryiswe iry'abakorerabushake, ari "ubushotoranyi bukabije".
Streeting yavuze ko igihe ibyo byabereye bigaragara ko "birenze kuba uruhurirane [si impanuka]".
Abajijwe na BBC ku gisubizo cy'umuryango wo gutabarana w'Uburayi n'Amerika (OTAN/NATO), Streeting yavuze ko uburyo bwiza cyane ari "ugukorera Ukraine ibirenzeho" kugira ngo yirwaneho kuri Putin yise "umwicanyi wa nta mpuhwe".
Uko kuntu Streeting yasobanuye Putin guhuye n'amagambo Zelensky yari yavuze mbere, ubwo yavugaga ko Perezida w'Uburusiya ari "umwicanyi". Ibyo yabivuze asubiza Perezida w'Amerika Donald Trump, muri iki cyumweru wise Putin "inshuti" ye.
Uruzinduko rwa Streeting i Kyiv rubaye nyuma yuko ku wa kane abategetsi b'i Burayi bahuriye i Berlin mu murwa mukuru w'Ubudage, hamwe n'intumwa z'Amerika, bakavuga ko biteguye kugirana ibiganiro n'Uburusiya ku kurangiza intambara yo muri Ukraine.















