ኤርትራ

ኢትዮጵያ

ሱዳን

ማእከላይ ምብራቕ

ሳይንስን ጥዕናን

ኣመና ፍቱዋት

ዜና

ቪድዮ

ተዓዘቡ

ራድዮ

ስምዑ

Tigrinya

ፍቕሪ፡ ምሕዝነት፡ ምውላድ ወይ ምፍራይ ድዩ ወይስ ካብዚ ዝብርኽ ነገር?  ዶክተር ኣና ማቺን፡ ፍቕሪ ክሕዘና ድልዋት እንዀነሉ ምኽንያት ክንተሓባበር ስለዘለና ምዃኑ ትገልጽ።

ፍቕሪ 'ስነ-ህይወታዊ ጉቦ' ድዩ?

ጾም ንኣካላትና ብኸመይ ይጸልዎ? እንታይ ረብሓታት ኣለዎ? 

ሓሙሽተ ዓበይቲ ረብሓታት ጾም

ኣብ እዋን ሮሞዳን፡ እኹል ማይ ዘይምስታይ፡ ምዝንባዕ ድቃስን ድኹም ኣመጋግባን ንኣካላትናን ቆርበትናን ክጸልዎ ይኽእል።

ሮሞዳን፡ ጥዕና ቆርበት ብኸመይ ይሕሎ? ባህላዊ ፍርያት ምጥቃም ከ ክልኩል ድዩ?

ኣብዚ ሕጂ እዋን ብውልቀን ዝጓዓዛ ደቂ ኣንስትዮ ቍጽረን ውሑድ ኣይኰነን። ይዅን’ምበር ኣብ ወጻኢ ሃገር ምስ ዝኸዳ ብዙሓት ጸገማታት የጋጥሙወን እዮም።ኣብ መዳይ ድሕንትን ማዕርነትን ክመጽእ እንከሎ ግን ኣብ ቅድሚት ዝጽርሃ ገለ ሃገራት ኣለዋ።


ንደቂ ኣንስትዮ ኣዝየን ውሑሳት ዝዀና ሓሙሽተ ሃገራት 

ወላዲት ኣደ ኣብ 4ይ ወርሒ ውላዳ ገዲፋ ናብ ስራሕ ትምለስ። ኣቦ’ውን ኣብ ስራሕ ይውዕል። ቆልዓ ብሰራሕተኛ’ዩ ዝዓቢ። እሞ እንታይ ጸገም ኣለዎ?
"ጸገም’ማ ኣለዎ" ትብል ጆርጎ። ንኣብነት: ቈልዑ ምስ ድምጺ ኣዲኦም ምትእስሳር ዝፈጥሩ ገና ኣብ ማህጸን እናሃለዉ እዮም። ሓደ ዓመት ክመልኦም እንከሎ ድማ ከባቢኦም ይምርምሩ። ጨና ኣዲኦም ውሕስነት ድሕንነቶም ኰይኑ ይስምዖም።

ህጻናት ብሰራሕተኛታት እንተዓበዩ ጸገም ይህልዎ'ዶ?

ሕብሪን መጠንን ሽንትና ብዛዕባ ጥዕናና ብዙሕ ነገር ይገልጽ።

ሽንትና ብዛዕባ ጥዕናና እንታይ ይነግረና?

ኣብዚ እዋን ጾም ጥዕናኹም ክትሕልዉን ብቕዓትኩም ክትሃንጹን ድሌት እንተሃልይኩም፡ እዞም ዝስዕቡ ነጥብታት ኣብ ግምት ክተእትዉ ይምከር።

ሮሞዳን፡ ኣብ እዋን ጾም ብኸመይ ጥዕናና ክንሕሉ ንኽእል? 

ኵኩዕ እዝኒ ኣብ ውሽጢ እዝኒ ብዘለዉ ጽክታት ዝፍጠር ሰም ዝመስል ነገር እዩ።እዚ ሓደ ካብቶም ሰባት ዘይዛረቡሎም ኣካላዊ ንጥረ ነገራት’ኳ እንተዀነ፡ ገለ መሳጢ ባህርያት ግን ኣለዎ።

ሓሙሽተ ዘገርሙ ሓቅታት ኵኩዕ እዝኒ

ኣብታ ንልዕሊ ክልተ ዓመታት ብሰንኪ ኲናትን ሳዕቤናቱን ክትሳቐ ዝጸንሐት ትግራይ፡ ድሕሪ’ቲ ውዕል ሰላም ተቛሪጹ ዝነበረ ኣገልግሎት ባንክ ብውሱን ደረጃ ምጅማሩ ይዝከር። እንተዀነ እተን ባንክታት ብሰንኪ ሕጽረት ጥረ ገንዘብ፡ ምሉእ ኣገልግሎት ክህባ ኣይከኣላን። ኣብ ምዕራብ ኦሮምያ’ውን ብሰንኪ ምንቅስቓስ ዕጡቓት ገለ ባንክታት ካብ ኣገልግሎት ወጻኢ ኰይነን እየን። ንምዃኑ፡ ጠንቂ ናይዚ ኣብ ትግራይን ምዕራብ ኦሮምያን ዘጋጠመ ሕጽረት ጥረ ገንዘብ እንታይ እዩ?


ኣብ ትግራይን ኦሮምያን ዘጋጠመ ሕጽረት ጥረ ገንዘብ እንታይ’ዩ ጠንቁ?

ዋላ’ውን ኣብ ስክሪን ኮምፒተር ብልጭታ ናይታ “ሞት” እትብል ቃል ምርኣይ፡ ብዝተፈላለየ መገዲ ክጸልወና እኹል እዩ - ኩሉ ግዜ ድማ ንጽቡቕ ኣይኮነን።

ሞትና መዓስን ከመይን ከምዝኸውን እንተንፈልጥ እንታይ ምገበርና?

ሓደ ቦሊቭያዊ ሰብኣይ ድሕሪ ምጥፋኡ ኣብ ጫካ ኣማዞን ን31 መዓልታት ሓሰኻ እናተመገበ ብህይወት ክጸንሕ ከምዝኸኣለ ገሊጹ።

ሓሳኹ እናተመገበ 31 መዓልታት ኣብ ኣማዞን ብህይወት ዝተረፈ ሰብኣይ

ስብሒ ምቕዛሕ ዛሕሊ ተጠቒምካ ኣብ ዝተወሰኑ ከባቢታት ኣካላትና ዘሎ ስብሒ ምንካይ ማለት እዩ። እዚ ኣገባብ እወታዊን ኣሉታዊን ጎንታት ኣለዎ።

ካብ ኣካላትና ስብሒ ብዛሕሊ ብኸመይ ይውገድ? ሓደጋ'ኸ ኣለዎ’ዶ? 

ፓፈርፊሽ ካብ ሳይናይድ ዝዛይድ መርዛም እዩ፤ ኣብ ምድላው እቲ መግቢ ዝፍጸም ንእሽቶ ጌጋ ኣብ ሓጺር ግዜ ክቐትል ይኽእል።

ዘስካሕክሕ ሞት ከስዕብ ዝኽእል ጥዑም መግቢ ትፈልጡ’ዶ? 

ኤርትራ ኣብ እዋን ለበዳ ኮሮናቫይረስ ከቢድ ክልከላታት ምንቅስቓስ ተግባራዊ ምግባራ ዝፍለጥ ኮይኑ፡ ኣብ ዝሓለፈ ዓመት እቲ ቀይድታት ዕጽዋን ውሸባን እኳ እንተዘለቐ፡ ናይ ብሕቲ ኣውቶቡሳት ጌና ክንቀሳቐሳ ስለዘይተፈቐደለን ወነንተን ኣብ ከቢድ ጸገም ወዲቖም ከምዘለው ይዛረቡ። 

ኤርትራ፡ ‘ኣውቶቡሳትና፡ ኣድግስ ካብ ምማታ ምጉታታ ኮይነናና ኣለዋ’

ብሰንኪ ወርሓዊ ጽግያት ዝተጸየቐ ጻዕዳ ምሉእ ልብሲ ለቢሳ ዝነበረት ኣባል ባይቶ ኬንያ፡ ካብ ኣኼባ ባይቶ ተሰጒጋ። 

ብሰንኪ 'ወርሓዊ ጽግያት' ክዳውንታ ዝተጸየቐ ኣባል ባይቶ ኬንያ ካብ ኣኼባ ተሰጒጋ

ሰባት ካብ ሳንሱር መጽረዪታት ቲክቶክ ንምምላጥ ብዝግበር ጻዕሪ ማስካራ ብዝብል ኮድ ተጠቒሞም ብዛዕባ ርክባት ይዘራረቡ ኣለዉ።

ሚስጥር ናይቲ ኣብ ቲክቶክ ብዙሓት ዘዘራረብ ዘሎ ማስካራ እንታይ እዩ?  

ኣብ ክልል ኣላባማ ከተማ ጀራልዲን ትሕቲ ሓደ ሽሕ ሰባት ይነብሩ። ኩሉ ሰብ ብዛዕባ ጎረቤቱ ይፈልጥ እዩ። ኩዕሶ እግሪ ብሓባር ይርእዩ።ሓደ ምስጢር ግን ክሳብ ሕጂ ኣይተሰምዐን ነይሩ። ደቂ እታ ከተማ ንዓሰርተታት ዓመታት ክሕግዞም ዝጸንሐ 'ሓላዊ መልኣኽ' ይብልዎ።

ንዓመታት፡ መድሓኒት ክገዝኡ ንዘይኽእሉ ብሕቡእ ገንዘብ ዘወፊ ዝነበረ ሰብ ተፈሊጡ

“ስለዚ [ሎተሪ እንተበጺሑካ] መኪና ክትገዝእ ትኽእል፤ ቤተሰብ ክትሕግዝ ትኽእል፤ መሓዙት ክትሕግዝ ትኽእል፤ ናብ ዝተፈላለየ ከባቢ ክትጓዓዝ እውን ትኽአል” ይብል ፓግሊያሪኒ። እቲ ኣገዳሲ ነገር ነቲ ገንዘብ ትርጉም ኣብ ዘለዎ መዓላ ምውዓል እዩ።

ሎተሪ ምስ ተዓወትኩም እንታይ ከምዘድልየኩም ትፈልጡ'ዶ? 

ናህሪ ዋጋታት መግቢ ኣብ መላእ ዓለም ዝርአ ዘሎ ቅልውላው እኳ እንተኾነ ኣብ ፊሊፒንስ ግን ዋጋ ሽጉርቲ ኣዝዩ ብምኽባሩ፡ ከሸንቲ ካልእ ኣማራጺታት ከናድዩ ይግደዱ ኣለው። 

ሽጉርቲ ልዕሊ ስጋ ዝኸብረላ ሃገር

ኣሜሪካዊት ሙዚቀኛ ሜሪ ኦስሞንድ ንደቃ ዝኾነ ነገር ከምዘየተውርስ ምግላጻ ስዒቡ ጉዳይ ‘ኔፖ ቤቢይስ’ ማለት ነቲ ወለዶም ዘለዎም ተፈላጥነት ዝምዝምዙ ቈልዑ ኣዘራራቢ ኣርእስቲ ኮይኑ ኣሎ። 

ሃብቶም ንደቈም ከምዘየውርሱ ዝዛረቡ ፍሉጣት ሰባት

ኣብ ትምህርታ ጸቒጣ ክትሰርሕን ብእኡ ኣብ ዝለዓለ ደረጃ ክትበጽሕን እንተዘይኰይኑ ሞዴል ናይ ምዃን ራእን ሓሳብን ዘይነበራ ኣድያም፡ ቁመናኣን መልክዓን ዝተዓዘቡ፣ ገለድማ ነቲ ንሳ ዘየለለየቶ ዝንባለኣ ከተለሊ ኣንፈት ብምሃብ ፋሽን ሾው ክትጅምር ኣተባብዕዋ። 

'ንግስቲ ጽባቐ ዓለም ንምዃን እዩ ሕልመይ' - ኤርትራዊት ሞዴል ኣድያም

ሲስተር ሜሪ ኤልሳቤጥ ንዅሉ ህይወታ ዝቐየረ ተጓንፎ፡ ኣብ ኣዳራሽ ናይቲ ኣብ ፕረስተን፡ ላንክሻየር ዝርከብ ገዳም ዝመጽአ መነኮስ ምትንኻፍ ኢድ ዝፈጠሮ ነበረ።

ብፍቕሪ ተሳዒሮም ኣብ መርዓ ዝበጽሑ መነኮሳት

መራሒ ሰሜን ኮርያ ኪም ዮንግ ኡን፡ ንፈለማ ግዜ ምስ ንእሽቶ ጓሉ ን ህዝቢ ተራእዩ፤ ነቲ ንነዊሕ እዋን ብዛዕባ ህላወኣ ክዝርጋሕ ዝነበረ ወረ ኣረጋጊጹ።

ሰሜን ኮርያ፡ ጓል ኪም ንፈለማ ግዜ ንህዝቢ ተቓሊዓ፤ ስለምንታይ?

ምእማኑ ዘይምቹ’ኳ እንተኾነ፡ ብዙሓት ወለዲ ደቆም ኣበላሊጾም ይፈትዉ እዮም። እዚ 'ሕማቕ' ኣተዓባብያ ድዩ?

ኣነባብራ