You’re viewing a text-only version of this website that uses less data. View the main version of the website including all images and videos.

Take me to the main website

Basnet: Farriintayda ku socota qof kastaa waa inay ka fogaadaan dowladda Iiraan

Wasiirka Maaliyadda Mareykanka ayaa sheegay in shirkadaha diyaaradaha, warshadaha maraakiibta iyo hantida dijitaalka ah ay noqon karaan bartilmaameedyada xiga ee dadaallada Mareykanka ku doonayo inuu Iran dhaqaale ahaan go’doomiyo.

Kooban

Tebin toos ah

  1. Wasiirka Caafimaadka Iran: 18 qof ayaa ku dhintay, 108 kalena ku dhaawacmay weerarradii Maraykanka ee xalay

    Wasiirka Caafimaadka Iran, Mohammad Reza Zafarghandi, ayaa sheegay in 18 qof ay ku dhinteen, 108 kalena ay ku dhaawacmeen weerarro xalay ka dhacay gobollo kala duwan oo dalkaas ah.

    Weerarradan ayaa ka mid ah kuwii ugu khasaaraha badnaa ee uu Maraykanku qaado tan iyo dagaalkii 40-ka maalmood socday.

    Buuraha Sirik ayaa ka mid ahaa goobihii ay duqeymaha Maraykanku beegsadeen.

    Mas’uuliyiinta Iran ayaa sheegay in afar qof, oo ay ku jireen haweeney iyo ilmo ka qaybgalayay xaflad aroos, lagu dilay, halka 65 kalena ay ku dhaawacmeen weerarrada Maraykanka.

    Pejman Shahrokhi, oo ah madaxa Jaamacadda Culuumta Caafimaadka ee Hormozgan, ayaa sheegay in lix ka mid ah dadka ku dhaawacmay dhacdadii buuraha Sirik ay ku jiraan qaybta daryeelka gaarka ah, halka 26 kalena lagu daweynayo qaybta qalliinka.

    Isaga oo ka jawaabaya su’aal ay BBC Persian weydiisay, afhayeenka Taliska Dhexe ee Maraykanka (CENTCOM), Kabtan Tim Hawkins, ma uusan beenin wararka ku saabsan weerarka, balse wuxuu sheegay inuu "og yahay" warbixinnada la helay.

    Wuxuu carrabka ku adkeeyay in ciidamada Maraykanku aysan waligood si ula kac ah u beegsan dadka rayidka ah.

    Gobolka Khuzestan, waxaa la sheegay in toddoba qof lagu dilay, siddeed kalena lagu dhaawacay weerarro ka dhacay goobo ku yaalla Ahvaz iyo Aghajari.

  2. Iran: Dalalka la shaqeeya Mareykanka waxay wajihi doonaan “jawaab culus”

    Taliyaha ciidamada Iran ayaa uga digay dalalka gobolka ee xulafada la ah Mareykanka inay wajihi doonaan “jawaab culus”, kadib markii Iran ay weerarro qaaday fiidnimadii Arbacada, taas oo jawaab u ahayd duqeymo isdaba joog ah oo Mareykanku ku qaaday Iran.

    Taliyaha taliska Khatam al-Anbiya ee ciidamada Iran ayaa sheegay in dalalka gobolka ee la shaqeeya Mareykanka ay wajihi doonaan “jawaab halis ah”, kadib markii Mareykanku weerar ka fuliyay koonfurta Iran.

    Taliyuhu wuxuu bayaan soo saaray Arbacadii, isagoo sheegay in Ciidamada Ilaalada Kacaanka Islaamiga ah iyo ciidamada Iran ay ka jawaabeen weerarka Mareykanka, ayna waxyeello gaarsiiyeen xarumo iyo saldhigyo militari oo Mareykanku ku leeyahay gobolka.

    Wuxuu intaas ku daray in dalalka gobolka ee ay ciidamada Mareykanku ku sugan yihiin ay tahay inay “qaataan jawaabta culus ee ka dhalanaysa la shaqaynta ciidamada Mareykanka ee weerarka wada”.

    Qiyaastii hal saac kadib markii Mareykanku bilaabay duqeymaha cirka ee xeebaha koonfureed ee Iran habeenkii Arbacada, Ciidamada Ilaalada Kacaanka iyo ciidamada Iran ayaa ku dhawaaqay inay gantaallo iyo diyaarado aan duuliye lahayn ku weerareen saldhigyo militari oo ku yaalla Erbil, Urdun, Baxrayn iyo Ciraaq.

    Dhanka kale, nidaamka difaaca cirka ee Kuwait ayaa heegan la geliyay, iyadoo laga cabsi qabo weerarro ka iman kara Iran.

    Ugu yaraan shan qof oo ka qaybgalayay xaflad aroos ayaa lagu dilay, 60 kalena waa lagu dhaawacay duqeyn uu Mareykanku ka fuliyay tuulada Kohistas ee gobolka Suuriya habeenkii Arbacada.

    Sida ay sheegtay warbaahinta Iran, ilmo ayaa ka mid ahaa dadka dhintay, halka inta badan dadka dhaawacmay ay ahaayeen haween iyo carruur ka soo jeeday tuulada Dahistas.

    Sidoo kale akhri;

  3. Ururka Bisha Cas ee Iran oo warqad u dirtay Maxkamadda Dambiyada Caalamiga ah

    Ururka Bisha Cas ee Iran ayaa warqad u diray Maxkamadda Dambiyada Caalamiga ah (ICC) ee fadhigeedu yahay magaalada Hague, isagoo cambaareeyay duqeymaha Mareykanka ee koonfurta Iran, kuwaas oo la sheegay inay ku dhaceen goob xaflad aroos ah.

    Bisha Cas ayaa warqaddeeda ku sheegtay in afar qof, oo uu ku jiro ilmo, lagu dilay duqeynta cirka, halka 67 qof oo kale ay ku dhaawacmeen.

    Sida ay sheegtay Bisha Cas, weerarku wuxuu dhacay 9:30-kii habeenimo waqtiga maxalliga ah ee Talaadadii, xilli ay xaflad aroos ka socotay deegaanka Kohistak ee Sirek.

    Bayaan ay hay’addu ku baahisay Telegram ayay ku tiri: “Tirada dadka dhintay ayaa kordhi karta, maadaama qaar ka mid ah dadka dhaawacmay ay xaaladdoodu aad u liidato.”

    Bisha Cas ayaa sheegtay in maadaama xafladdu ahayd kulan ay dad rayid ah isugu yimaadeen, dhacdadani ay walaac ka abuureyso marka loo eego sharciga caalamiga ah ee bani’aadantinimada, isla markaana ay “u baahan tahay baaritaan madax-bannaan, dhexdhexaad ah, dhammaystiran oo wax-ku-ool ah”.

    Milatariga Mareykanka ayaa sheegay inuu ka warqabo wararka ku saabsan weerarka, balse wuxuu ku adkaystay inuusan waligiis bartilmaameedsan dadka rayidka ah.

    Sidoo kale akhri;

  4. Al Baghdadi iyo Bin Laden: Maxaad ka ogtahay eeygii loo adeegsaday dilkooda?

    Waxaa maalma kahor la dilay hogaamiyihii kooxda ISIS, Abubakr Al Baghdadi oo ay ciidamada Mareykanka ku weerareen deegaan ku yaala waqooyiga dalka Suuriya.

    Madaxweynaha Mareykanka, Donald Trump ayaa sheegay in Al Baqdaadi uu ku cararay god dhulka hoostiisa ku yaala, ka dib markii ciidamada ay gudaha usoo galeen gurigii uu deganaa. Al Baqdaadi ayaa horay u kaxeysaty saddex caruur ah oo dhintay markii uu is qarxiyay.

  5. CENTCOM: “Si ka duwan Ciidamada Ilaalada Kacaanka, milatariga Mareykanku marna ma bartilmaameedsado dadka rayidka ah”

    Waxaan horay u soo sheegnay in milatariga Mareykanku uu sheegay inuu ka warqabo wararka ku saabsan weerar uu Mareykanku ku qaaday xaflad aroos, balse uu sheegay inuusan waligiis bartilmaameedsan dadka rayidka ah.

    Mowqifkan waxaa hadda mar kale xaqiijiyay Kabtan Tim Hawkins oo ka tirsan ciidamada Badda Mareykanka, ahna afhayeenka Taliska Dhexe ee Mareykanka (CENTCOM).

    Isagoo BBC-da la hadlayay ayuu yiri: “Waxaan ka warqabnaa wararka, waxaana laga soo xigtay warbaahinta dowladda Iran. Milatariga Mareykanku marna ma bartilmaameedsado dadka rayidka ah, si ka duwan Ciidamada Ilaalada Kacaanka.”

    Ururka Bisha Cas ee Iran ayaa sheegay in afar qof lagu dilay weerarkii habeenkii dhacay, halka warbaahinta Iran ay sheegtay in laba carruur ah ay ka mid ahaayeen dadka dhintay, 67 qofna ay ku dhaawacmeen.

  6. Laba badmaax oo Filibiini ah oo lagu dilay weerar lagu qaaday markab shidaal oo Sacuudiga laga leeyahay

    Shirkad maraakiibta qaabilsan oo Sacuudi Carabiya laga leeyahay ayaa sheegtay in laba badmaax oo u dhashay Filibiin lagu dilay weerar lagu qaaday markab shidaal oo Sacuudiga laga leeyahay, kaas oo marayay marinka Hormuz.

    Shirkaddu waxay sheegtay in markabka shidaalka uu “la kulmay dhacdo dhinaca amniga ah” xilli uu marayay marinka Hormuz daraad, iyadoo xaqiijisay “geerida laba ka mid ah badmaaxiinteeda Filibiin”.

    Shirkadda Giriigga ah ee Marisax, oo ku takhasustay maaraynta khataraha dhinaca maraakiibta, ayaa sheegtay in intii u dhexeysay fiidnimadii Isniinta iyo subaxnimadii Talaadada, laba markab oo shidaal qaada lagu bartilmaameedsaday diyaarado aan la aqoonsan oo marayay marinka Hormuz.

    Sida ay sheegeen Ciidamada Ilaalada Kacaanka Iran, laba markab oo shidaal qaada ayaa dab qabsaday kadib markii ay dul mareen miino xilli ay marayeen marinka Hormuz.

  7. Iran oo Mareykanka uga digtay “istaraatiijiyad cusub” oo dagaalka ah

    Mohsen Rezaei ayaa qoraal uu ku baahiyay barta X ku yiri: “Dadaalladan quusta ah ma awoodi doonaan inaad kaga baxsataan gunta cadaabta aad naftiinna u abuurteen. Dhowaan waxaad arki doontaan in istaraatiijiyadda cusub ee Iran ee goobta dagaalka, diblomaasiyadda iyo ka hortagga go’doominta dhaqaale ay burburin doonto aasaaskiinna.”

    Hadalladan ayaa yimid kadib is-weydaarsigii ugu cuslaa ee weerarro ay labada dhinac qaadaan toddobaadyadii lasoo dhaafay.

    Weerarradii ugu dambeeyay, ciidamada Mareykanka ayaa bartilmaameedsaday goobo ku yaalla xeebaha iyo bariga marinka Hormuz, iyo sidoo kale gobollo ku yaalla galbeedka, koonfur-galbeed iyo koonfurta Iran.

    Mid ka mid ah weerarradaas ayaa lagu dilay afar qof, 68 kalena lagu dhaawacay xaflad aroos oo ka dhacaysay magaalada Kohstak ee gobolka Hormuz.

    Afhayeenka Wasaaradda Arrimaha Dibadda Iran, Esmail Baghaei, ayaa weerarka ku tilmaamay “dembi dagaal”.

    Iran ayaa sheegtay inay ka jawaabtay iyadoo bartilmaameedsatay fariisimo militari oo Mareykanku ku leeyahay guud ahaan gobolka, oo ay ku jiraan kuwa ku yaalla Urdun, Imaaraadka Carabta, Kuwait, Baxrayn iyo Erbil oo ka tirsan gobolka ismaamulka Kurdiyiinta ee Ciraaq.

    Wasaaradda Arrimaha Dibadda Iran ayaa maanta difaacday weerarrada aargoosiga ah, iyadoo bayaan ay soo saartay ku sheegtay in tallaabadaasi loo qaaday “iyadoo waafaqsan xaqa dabiiciga ah ee is-difaaca”.

    Iran ayaa sidoo kale ugu baaqday dalalka gobolka inay ka hor istaagaan ciidamada Mareykanka inay dhulkooda u adeegsadaan fulinta weerarro ka dhan ah Jamhuuriyadda Islaamiga ah ee Iran.

  8. Calaamadaha aad ku garan karto in wadnahu uu ku istaagi rabo?

    Ma ogtahay in cudurrada la xiriira wadnaha ay ka mid yihiin sababaha ugu waaweyn ee dhimashada dalka Hindiya? Sida lagu sheegay Daraasadda ay Global Burden of Disease Study, afartii qof ee dhinta midkood ayaa u dhinta cudurkaan.

    In ka badan 80% dhimashada cudurrada wadnaha waxaa sababa wadne-istaagga. (heart attack) iyo istaroog.

    Hadaba ma jiraan calaamado lagu garto.

    faahfahinta ku dhufo lifaaqa hoose

  9. Wasiirka Maaliyadda Mareykanka: “Farriintaydu qof walba waa inuu ka fogaado Tehran”

    Wasiirka Maaliyadda Mareykanka ayaa sheegay in shirkadaha diyaaradaha, warshadaha maraakiibta iyo hantida dijitaalka ah ay noqon karaan bartilmaameedyada xiga ee dadaallada Mareykanka ku doonayo inuu Iran dhaqaale ahaan go’doomiyo.

    “Farriintaydu qof walba waa inuu ka fogaado. Dhammaanteen waxaan rabnaa in colaaddani ay soo dhammaato, waxaana sida ugu dhaqsaha badan lagu soo afjari karaa iyadoo aan cidina wax taageero ah siin xukuumaddan,” ayuu Scott Besant u sheegay Fox News.

    “Waxaan wadnaa wadahadallo aad u culus oo ballaaran oo aan la yeelanayno dhammaan dadka iyo dhinacyada taageera xukuumaddan.”

    Wasiirka Maaliyadda Mareykanka ayaa shalay sheegay in hay’ad kasta oo ganacsi ama xiriir dhaqaale la samaysa Ciidamada Ilaalada Kacaanka Islaamiga ah ee Iran (IRGC) ay wajihi doonto cunaqabateyn.

    “Waxay noqon karaan hay’ado kala duwan. Waxaa ka mid noqon kara shirkadaha diyaaradaha kireeya oo aan baaritaanno ku sameyn doonno. Waxay sidoo kale noqon karaan cid kasta oo ganacsi la samaysa IRGC. Waxaan la soconnaa hantida IRGC,” ayuu yiri.

    Wuxuu carrabka ku adkeeyay in “aanan wax dulqaad ah u yeelan doonin, isla markaana aan dooneyno inaan dhaqaale ahaan jilbaha dhulka dhigno xukuumaddan.”

    Scott Besant ayaa sidoo kale IRGC uga digay: “Waxaan ognahay shirkadaha ama hay’adaha ku yaalla Jasiiradaha British Virgin Islands ee ay ku jiraan akoonnadiinnu. Waxaan ognahay guryaha qiimahoodu yahay 100 milyan oo doollar ee aad dunida dacalladeeda ku leedihiin, waxaana damacsannahay inaan xannibno hantidaas.”

  10. Ciidanka Iiraan: Waxaan weerarro diyaaradaha aan duuliyaha lahayn ah ku qaadnay saldhigyada Mareykanka ee Bahrain iyo Imaaraadka Carabta

    Ciidanka Iran ayaa sheegay in ay weerar diyaaradaha aan duuliyaha lahayn ah ku qaadeen saldhigyo militari oo Mareykanku ku leeyahay Baxrayn iyo Imaaraadka Carabta.

    Sida lagu sheegay bayaan kasoo baxay ciidanka Iran, “tobannaan diyaaradood oo aan duuliye lahayn oo ka tirsan ciidanka ayaa bartilmaameedsaday nidaamyada raadaarka iyo goobaha ay ku sugan yihiin ciidamada Mareykanka ee saldhigyada Al-Dhafra iyo Al-Manhad ee Imaaraadka Carabta.”

    Ciidanka Iran ayaa sidoo kale sheegay in diyaaradaha aan duuliyaha lahayn ee nooca Arash ay mar kale weerareen xarumaha raadaarka iyo goobaha ay ku urursan yihiin ciidamada Mareykanka ee saldhigga Sheekh Ciise ee Baxrayn.

    Iran ayaa sheegtay in weerarradan ay jawaab u yihiin duqeymihii ugu dambeeyay ee Mareykanka.

    Saacado ka hor, Ciidamada Ilaalada Kacaanka Islaamiga ah ee Iran ayaa iyaguna sheegay in ay weerar ku qaadeen saldhigyo Mareykanku ku leeyahay Kuwait iyo Urdun.

    Sidoo kale akhri;

  11. IRGC: Labo markab oo shidaal siday oo qarxay ka dib markii ay dul-mareen miinooyin marinka Hormuz

    Ciidamada Ilaalada Kacaanka Islaamiga ah ee Iran (IRGC) ayaa sheegay in laba markab oo ah nooca shidaal qaada ay qarxeen kadib markii ay dulmareen miino badeed, ayna hadda gubanayaan.

    War kasoo baxay IRGC ayaa lagu yiri: “Saacado ka hor, laba markab oo shidaal qaada, kuwaas oo shaqaalihii laga dejiyay kadib markii ciidamada Mareykanku ku boorriyeen, isla markaana ay gacanta ku hayeen wakiillo Mareykan ah si ay uga gudbaan marin sharci-darro ah, ayaa qarxay oo istaagay kadib markii ay dulmareen miino.”

    Goobta ay labada markab ee shidaalka qaada kula kulmeen miinada badda ee marinka Hormuz ayaa la shaaciyay.

    Bayaan kasoo baxay IRGC ayaa sidoo kale lagu sheegay: “Ciidamada Badda ee IRGC ayaa hore uga digeen khatarta ka dhalan karta in maraakiibtu maraan marinka miinaysan.”

    Waxay intaas ku dareen in tallaabooyin ciqaabeed oo dheeraad ah loo qorsheeyay shirkadaha maraakiibta halkii ay mari lahaayeen waddada sharciga ah, “ku dhaca khiyaanada Mareykanka” oo maraakiibtooda u gacan geliya cadowga, isla markaana tallaabooyinkaas “dhowaan la fulin doono.”

    Sidoo kale akhri;

  12. WhatsApp ma wuxuu noqday aalad wax basaasta

    Ka dib weerarkii Israa'iil ay ku qaadday Iiraan, saraakiisha amniga iyo kuwa dawladda Iiraan ayaa si isdaba joog ah u sheegay in WhatsApp ay u adeegto sidii "aalad basaasnimo." Waxay ku andacoonayaan in Israa'iil iyo "wakiiladeeda gudaha" ay la xiriireen barnaamijyada fariimaha sida WhatsApp, waxayna sheegeen in app-ku uu ururiyay macluumaadka ku saabsan goobaha ugu dambeeyey ee lagu ogaa dadkii ay raadinayeen iyo xiriirkii ay sameeyeen, ayagoo siinaya xogtooda dhinaca kale.

    Gholamreza Jalali oo ah madaxa ururka difaaca ee qarsoon ayaa waraysi uu bixiyay kaga digay adeegsiga alaadaha farriimaha "WhatsApp Messenger wuxuu door ka qaatay helista iyo dilka qaar ka mid ah taliyayaasha Xamaas" wuxuuna sheegay in Ismaaciil Haniyeh oo ahaa hogaamiyihii hore ee Xamaas sidan oo kale loogu beegsaday magaalada Tehran.

    Laakiin qaar ka mid ah qoysaska iyo qaraabada taliyayaashii lagu dilay weerarka Israa'iil ayaa sheegaya sheeko taas ka duwan. Alireza Hajizadeh oo ah wiil uu dhalay taliyihii hore ee ciidamada cirka ee ilaalada kacaanka ee lagu dilay weeraradii Israa'iil ayaa yiri: "Markuu aabahay damco inuu hadlo, waxay u sheegi jireen inuu soo ururiyo taleefoonnada guryaha, iyo rimuutyada, iwm, oo ay geeyaan qolalka mid ka mid ah, xataa waxaanu ururin jirnay qalabka korontada ku shaqeeya".

  13. Trump: Ma doonayo inaan heshiis la galo Iiraan

    Madaxweynaha Mareykanka, Donald Trump, ayaa habeenkii Talaadada farriin uu ku qoray bartiisa bulshada ee Truth Social ku beeniyay war ay ABC News baahisay oo sheegayay in maamulkiisu isku dayayay inuu Iran ku qasbo inay wada-hadallo la gasho. Trump ayaa sheegay inuusan dan ka lahayn in heshiis lala gaaro Tehran.

    “Si ka duwan warka ABC, oo aan ugu yeero Wararka Beenta ah, ay soo werisay, iskuma dayayo inaan Iran keeno miiska wada-hadallada. Wax dan ah kama lihi inay saxiixaan heshiis aan wax qiimo ah ugu fadhiyin,” ayuu Trump ku qoray Truth Social..

    “Waxaan aad uga doorbidayaa xaaladda hadda jirta, oo ah inaan si buuxda ugu dhow nahay inaan gacanta ku dhigno marinka Hormuz, halka dhaqaalaha Iran uu gebi ahaanba burburayo. Waxay kaliya dib u dhigayaan geeddi-socodka aan laga fursan karin,” ayuu raaciyay.

    Dhamaadka farriintiisa, madaxweynaha Mareykanka wuxuu ku yiri: “Goorma ayay shacabka Iran kacayaan oo ay dagaallamayaan?”

    Hadalladan ayaa yimid saacado kadib markii Trump uu ku tilmaamay weerarradii cusub ee Mareykanka ka fuliyay agagaarka Marinka Hormuz kuwo “xaq ah”, isagoo sidoo kale ka digay in Washington ay qaadi doonto weerarro ka sii xoog badan haddii Iran ay qaaddo tallaabo aargoosi ah.

    Iran ayaa sheegtay in weerarradaasi lala beegsaday dad rayid ah oo ka qaybgalayay xaflad aroos oo ka dhacaysay tuulada Kohstak Sirik, halkaas oo ugu yaraan shan qof lagu dilay, oo uu ku jiray hal canug ah.

    Warbaahinta Iran ayaa sheegtay in in ka badan 60 qof ay ku dhaawacmeen duqeyntaas.

    Sidoo kale akhri;

  14. Weerarradii uu abaabuley madaxiii sirdoonka al-Shabaab ee ay dowladda Soomaaliya sheegtay in la dilay

    Wasiirka Warfaafinta Cabdifitaax Qaasim ayaa sheegay in mid ka mid ah hawlgalladii ugu dambeeyay lagu dilay Cabdullaahi Xaashi Xirsi (oo loo yaqaannay Ikhlas), kaas oo ay dowladdu ku tilmaamtay madaxa qaybta sirdoonka ee al-Shabaab.

    "Ikhlaas ayaa xilkan hayay tan iyo sannadkii 2013-kii, wuxuuna ka mid ahaa horjoogeyaasha ugu muhiimsan hoggaanka sare ee Khawaarijta" ayaa lagu yiri war kasoo baxay dwoladda.

    Sida uu sheegay wasiir Qaasim, Ikhlaas wuxuu ahaa 46 jir ku dhashay magaalada Dhuusamareeb, wuxuuna ku biiray kooxda al-Shabaab sanadkii 2006-dii.

    Ninkan ayaa muddo ka badan dhowr iyo toban sano ka mid ahaa tiirarka muhiimka u ah al-Shabaab isagoo xilka madaxa sirdoonka ee kooxda hayey sida ay sheegtay dowladda Soomaaliya.

    Cabdisalaan Guuleed Yuusuf oo ah falanqeeye arrimaha ammaanka ah horreyna us oo noqday taliye xigeenka hay'adda Sirdoonka Soomaaliya ayaa xusay in Ikhlaas uu ka mid ahaa asaasayaashii kooxda uuna ka mid yahay ragga fara ku tiriska ah ee ka nool raggaas.

    Dilkiisa ayuu Guuleed sheegay inay ka dhigtay "Guul weyn oo u soo hoyatey Soomaaliya. Waxay ka dhigan tahay dhibaato weyn oo miisaan culus ah oo al-Shabaab soo gaartay," ayuu yiri.

    Wuxuu intaas raaciyey in Cabdullaahi Xaashi Ikhlaas uu muddo ka badan dhowr iyo toban sano uu ahaa madaxa sirdoonka ee kooxda, kaas oo aan la beddelin taasna ay muujinayso muhiimaddiisa uu u lahaa.

    "Xogta aan hayno haddii aanan khaldanayn wuxuu ku magacownaa madaxda sirdoonka ciidanka, sirdoonkaas marka ciidanku wuxuu ka awood badnaa alshaab, sirdoonkooda caadiga ee kuwa amniyaadka," ayuu BBC-da u sheegay Cabdisalaan Guuleed.

    Isagoo ka hadlay weerarradii uu abaabuley intii hayey xilka sirdoonka kooxda al-Shabaab, Cabdillaahi Xaashi Ikhlaas, ayuu ka xusay: "weerarkii ka dhacay Westgate Kenya, Ceelcadde, weeraradii Shabeellaha Hoose iyo Shabeellaha Dhexe ee dowladda Soomaaliya iyo lagu qaadayey kuwii Jubaland, waxaas oo dhan ninkii isagu go'aankeeda lahaa, farasameeda, hagiddeeda mas'uul ka ahaa ayuu ahaa. Afar sano ee la soo dhaafay wuxuu aha tiirka ciidan ee howlgal ee alshabaab ku tiirsanaayeen" ayuu ahaa

    Cabdisalaan, wuxuu sheegay in ninkan uu sidoo kale ka duwan yahay madaxdii hore looga dilay al-Shabaab, kuwaas oo ay ka mid ahaayeen madaxii qaraxyada iyo maaliyadda oo dowladda Soomaaliya horey u sheegtay inay dishay.

    "Dilkiisu wuxuu hoos u dhigayaa isku haynta, howlgalladii ayay hoos u dhigaysaa, aaminaaddii ayay hoos u dhigaysaa, jug weyn bay u geysanaysaa, haddii dowladda Soomaaliya iyo saaxiibbadeedu fursadahaas ka faa'iideystaan." Ayuu yiri Cabdisalaan Guuleed.

  15. Israa'iil oo gacanta ku dhigtay hoggaamiye sare oo ka tirsan Xamaas kaddib hawlgal ka dhacay Gaza

    Israa'iil ayaa shaacisay inay gacanta ku dhigtay hoggaamiye sare oo ka tirsan Xamaas, kaddib hawlgal gaar ah oo ay ciidamadeedu ka fuliyeen magaalada Gaza.

    Wasiirka Difaaca Israa'iil, Israel Katz, ayaa sheegay in ninkan, oo lagu eedeeyay inuu madax ka yahay waaxda amniga gudaha ee Xamaas, la qabtay. Warbixinno ayaa ninka la qabtay magaciisa ku shegay Muin al-Arabid.

    Hase yeeshee, Xamaas ayaa sheegtay in ciidamo gaar ah oo Israa'iil ah la ogaaday imaatinkooda intii uu socday hawlgalku, taasina ay ku qasabtay inay isaga baxaan goobta.

    Kaddib, Israa'iil ayaa duqeymo xooggan oo dhanka cirka ah ka fulisay deegaanka, iyadoo saraakiisha Gaza ay sheegeen in ugu yaraan afar qof, oo ay ku jiraan laba carruur ah, lagu dilay. Dad kale ayaa sidoo kale ku dhaawacmay weerarrada.

    Qaar ka mid ah warbaahinta Israa'iil ayaa sheegay in hawlgalkan laga yaabo inuu fuliyay maleeshiyaad Falastiini ah oo Israa'iil ay taageerto, kuwaas oo ka hawlgala goobo ay Israel maamusho.

    Sidoo kale akhri;

  16. Shanta diyaaradood ee dagaalka ee ugu xawaaraha sarreeya Bariga Afrika

    Marka aad kor u eegto hawada Bariga Afrika, waxaa si qarsoodi ah uga socda loollan istaraatiiji ah oo ka dhex guuxaya cirka dushaada.

    Dalal kala duwan oo gobolkan ku yaal ayaa lacag badan ku bixinaya diyaaradaha dagaalka, duuliyeyaasha, hababka kormeerka, tababarka iyo farsamada casriga ah, iyadoo ujeeddadoodu tahay inay ilaaliyaan hawadooda isla markaana ay xoojiyaan awoodda ay kaga hortagayaan khataraha amniga.

    Waxa cajiib ah inuusan jirin qaab qudha oo ay dhammaan waddamadu wada adeegsadaan.

    Qaar waxay xoogga saareen diyaaradaha dagaalka ee awoodda u leh difaaca hawada iyo weeraridda bartilmaameedyo kala duwan. Qaar kale waxay lacag ku bixiyeen diyaarado si gaar ah loogu nashqadeeyay duqeymaha dhulka.

    Rwanda, dhanka kale, waxay qaadatay waddo ka duwan iyadoo xooggeeda cirka ku dhisaysa helikobtarrada oo ay si weyn ugu tiirsan tahay, halkii ay ka adeegsan lahayd diyaaradaha dagaalka ee caadiga ah.

    Uganda: Su 30MK2 'Flanker'

    Uganda waxay haysataa qaar ka mid ah diyaaradaha dagaalka ee ugu awoodda badan shanta waddan ee Bariga Afrika.

    Ciidanka Cirka ee UPDF wuxuu adeegsadaa diyaaradda dagaalka ee Sukhoi Su-30MK2 oo lagu sameeyay Ruushka. Waa diyaarad dagaal oo culus oo awood u leh fulinta hawlo kala duwan iyo howlgallo ka dhacaya meelo fog fog.

    Diyaaraddan waxay qaadi kartaa hub faro badan oo culus, waxaana saaran nidaamyo raadaar oo horumarsan iyo aalado elektaroonig ah.

    Uganda ahaan, ujeedku ma ahan oo kaliya in la yeesho diyaarad xawaareheedu aad u sarreeyo. Su-30MK2 waxay dalkaas u oggolaaneysaa inuu ilaaliyo oo difaaco hawadiisa, isla markaana uu taageero dhinaca cirka ah siiyo ciidamada dhulka jooga. Haddaba, awooddeeda waxaa lagu qiimeeyaa ma aha oo kaliya inta ay diyaaraddu le'eg tahay, ee sidoo kale sida ay isugu xiri karto teknoolojiyadda, tababarka iyo howlgallada ciidan.

  17. War deg deg ah, Mareykanka iyo Iraan oo is-weydaarsaday duqeymo

    Taliska Dhexe ee Mareykanka (CENTCOM) ayaa sheegay inuu soo gabagabeeyay duqeymo lagu qaaday goobo ay leeyihiin Ciidanka Ilaalada Kacaanka Islaamiga ah ee Iran (IRGC), kuwaas oo ay ku jireen difaaca cirka, radarro, qalabka ciidamada badda iyo xarumaha isgaarsiinta. Mareykanku wuxuu sheegay in weerarradu jawaab u ahaayeen isku dayo lagu weeraray maraakiibta ganacsiga ee maraya Gacanka Hormuz iyo ciidamada Mareykanka.

    Iraan ayaa dhankeeda sheegtay in duqeymaha Mareykanka ay sababeen dhimasho iyo dhaawac dad rayid ah, oo ay ku jiraan dad ku sugnaa xaflad aroos. Dhanka kale, IRGC waxay sheegay inay gantaallo iyo diyaaradaha aan duuliyaha lahayn ku weerarayn saldhigyo iyo xarumo Mareykan ah oo ku yaalla gobolka, oo ay ku jiraan Ciraaq iyo Jordan.

    Is-weydaarsiga weerarrada ayaa sii kordhiyay xiisadda u dhexeysa Washington iyo Tehran, iyadoo Gacanka Hormuz uu weli yahay goobta ugu weyn ee iska horimaadka.

  18. Ilaalada Kacaanka Iran oo sheegtay inay si “culus” uga jawaabi doonto weerarka Mareykanka

    Afhayeen u hadlay Ciidanka Ilaalada Kacaanka Islaamiga ah ee Iran (IRGC) ayaa sheegay in ay si “culus” uga jawaabi doonaan weerarka Mareykanka.

    Hossein Mohebi ayaa Mareykanka ugu hanjabay “ciqaab adag”, isaga oo sheegay in Mareykanku uu “ka shallayn doono weerarradiisa cusub”.

    Hadalkan ayaa yimid xilli Madaxweynaha Mareykanka Donald Trump uu Iran uga digay inay qaaddo tallaabooyin aargoosi ah.

    Dhanka kale, Taliska Guud ee Ciidamada Qalabka Sida ee Iran ayaa sheegay in ay weerarrada Mareykanka uga jawaabi doonaan “duqeymo waxyeello ba’an geysta”.

  19. Mareykanka oo weerar ku qaaday koonfurta Iran iyo faahfaahin ka soo baxaysa

    Taliska Dhexe ee Ciidamada Maraykanka (CENTCOM) ayaa bayaan ku xaqiijiyay in la weeraray fariisimo ay leeyihiin Ilaalada Kacaanka Islaamiga ah ee Iran (IRGC).

    CENTCOM ayaa sheegay in weerarradan ay jawaab u yihiin weerarro ay IRGC ku qaaday maraakiib ganacsi oo marayay marin-biyoodka Hormuz iyo ciidamada Maraykanka ee ku sugan gobolka.

    Wakaaladda wararka Fars ayaa sheegtay in qaraxyo laga maqlay Konarak, Chabahar, Bandar Abbas, Sirik iyo Qeshm.

    Warbaahintan oo xiriir dhow la leh Ilaalada Kacaanka ayaan weli caddeyn goobaha saxda ah ee qaraxyadu ka dhaceen.

  20. Madaxwaynaha Iran iyo Putin oo ku kulmay Bishkek

    Madaxweynaha Iran Masoud Pezeshkian ayaa kulan la yeeshay Madaxweynaha Ruushka Vladimir Putin, iyagoo ku kulmay shirka Ururka Iskaashiga Shanghai ee ka dhacay magaalada Bishkek ee caasimadda Kyrgyzstan.

    Sida ay sheegtay wakaaladda wararka IRNA, kulanka waxaa lagu eegay laguna qiimeeyay “xaaladda ugu dambeysay ee xiriirka labada dal iyo xiriirka ka dhexeeya Jamhuuriyadda Islaamiga ah ee Iran iyo Ruushka.”

    Labada dhinac ayaa sidoo kale ka wada hadlay sidii loo xoojin lahaa loona ballaarin lahaa iskaashiga labada dal ee dhinacyada kala duwan.

    Wakaaladda wararka Ruushka ee TASS ayaa iyaduna baahisay warka kulanka, balse ma aysan soo bandhigin faahfaahin ku saabsan waxyaabihii looga hadlay.

    Afhayeenka Kremlin-ka Dmitry Peskov ayaa shalay, isaga oo ka hadlayay doorka dhexdhexaadinta Ruushka ee u dhexeeya Iran iyo Maraykanka, kulankan ka yiri: “Madaxweyne Medvedev ayaa hubaal ahaan Mr Putin uga warrami doona waxa socda.”