You’re viewing a text-only version of this website that uses less data. View the main version of the website including all images and videos.
रशिया आणि युक्रेन या दोन देशांमध्ये युद्ध संघर्ष सुरू आहे. ताज्या अपडेट्साठी हे पेज फॉलो करत राहा.
अमृता दुर्वे
ऑपरेशन गंगाद्वारे युक्रेनमधून त्याच्या शेजारील देशात पोहोचलेल्या भारतीयांना मायदेशात आणण्याचा प्रयत्न सुरू आहे. पोलंडमधून 437 भारतीय आणि एका बांगलादेशी व्यक्तीस भारतात पाठवले गेले. यावेळेस केंद्रीय मंत्री मेजर जनरल निवृत्त व्ही. के. सिंह उपस्थित होते.
रशियाच्या 7 बँकांना आपल्या जागतिक नेटवर्कमधून वगळल्याचं स्विफ्ट बँकिंग प्रणालीनं स्पष्ट केलं आहे. ही कारवाई 12 मार्च रोजी पूर्ण होईल.
रशियाच्या युक्रेनवरील आक्रमणानंतर हा निर्णय घेण्यात आला आहे. त्यामुळे या आठवड्याच्या सुरुवातीलाच अमेरिका, युरोपिय महासंघ, ब्रिटन आणि त्यांच्या अनेक सहकारी देशांनी रशियाच्या बँकांना स्विफ्टमधून बाहेर काढम्याचा निर्णय घेतला होता.
जगभरात हजारो वित्तसंस्था स्विफ्ट प्रमालीचा वापर करतात. रशियाही तेल आणि वायू निर्यातीसाठी मोठ्या प्रमाणावर या प्रणालीचा वापर करतो.
युक्रेनन आक्रमणानंतर रशियावर घातलेला हा मोठा निर्बंध मानला जात आहे. रशियापूर्वी एकदा इराणला या प्रणालीतून बाहेर काढण्यात आलं होतं.
"मी माझ्या दोन्ही मुलांसोबत बाहेर खेळत होतो. तेवढ्यात मोठा स्फोट झाला," मूळचे वसईचे असलेले टोनी कर्वालो युक्रेनमधल्या युद्धाचा आपला अनुभव सांगतात.
आपली युक्रेनी पत्नी ओलेना आणि दोन मुलांसह टोनी ओदेसा शहरात राहात होते. पण रशियानं युक्रेनवर हल्ला केल्यावर त्यांना घर सोडावं लागलं.
मजल दरमजल करत हे कुटुंब रोमानियापर्यंत कसं पोहोचलं? त्यांना वाटेत काय दिसलं? टोनी आणि ओलेनानं आपले अनुभव बीबीसी मराठीला कथन केले आहेत.
वसईतले टोनी युक्रेनला कसे पोहोचले?
41 वर्षांचे टोनी पेशानं आयटी मॅनेजर आणि एक खलाशी आहेत. ते रॉयल कॅरिबियन कंपनीच्या जहाजांवर काम करतात.
जहाजावरच त्यांची ओळख युक्रेनच्या ओलेना इव्हानविना स्टेफाक यांच्याशी झाली. दोघांनी 2014 साली लग्न केलं. टोनी आणि ओलेना यांना दोन मुलंही आहेत.
सविस्तर बातमी वाचण्यासाठी क्लिक करा- मराठी-युक्रेनी कुटुंब युद्धभूमीतून कसं बाहेर पडलं?
नमस्कार, मी अमृता दुर्वेरशियाने युक्रेनवर केलेल्या हल्ल्याचा आज सातवा दिवस. या हल्ल्याचे लाईव्ह अपडेट्स, फोटो, बातम्या, व्हिडिओ आणि विश्लेषण या लाईव्ह पेजवरून आम्ही तुमच्या पर्यंत पोहोचवलं.
युक्रेनची राजधानी कीव्ह आणि इतर शहरांमध्ये दिवस मावळलाय. भारताने खारकीव्हमध्ये असणाऱ्या भारतीय नागरिकांना कोणत्याही परिस्थितीत खारकीव्हमधून निघून संध्याकाळी 6 वाजेपर्यंत (स्थानिक वेळेनुसार) इतर 3 ठिकाणी पोहोचायला सांगितलं होतं. ती वेळही उलटून गेलीय.
रशियाने युक्रेन केलेल्या हल्ल्याच्या आजच्या सातव्या दिवशी काय काय घडलं?
हा थोडक्यात आढावा :
आशा उद्याच्या डोळ्यांत माझ्या
फुलतील कोमेजल्यावाचुनी
माझ्या मनीचे गुज घ्या जाणुनी
या वाहणाऱ्या गाण्यांतुनी
लहरेन मी, बहरेन मी
शिशिरांतुनी उगवेन मी....
कवी : सुधीर मोघे
कीव्हमधल्या मॅटर्निटी हॉस्पिटलच्या तळघरात उभारण्यात आलेल्या शेल्टरमध्ये जन्मलेलं हे बाळ.
रशियाने युक्रेनवर केलेल्या हल्ल्याचा युनायटेड नेशन्सने निषेध करत रशियाने सैन्य मागे घ्यावं अशी मागणी केलीय.
याबाबतच्या ठरावावर संयुक्त राष्ट्रांच्या आणीबाणीच्या सभेत मतदान करण्यात आलं.
यामध्ये एकूण 193 सदस्यांपैकी 141 सदस्यांनी ठरावाच्या बाजूने मतदान केलं. 5 सदस्यांनी ठरावाच्या विरोधात मतदान केलं, तर 35 सदस्यांनी मतदान केलं नाही.
भारत या ठरावावरील मतदानाला अनुपस्थित होता. यापूर्वीही रशियाच्या विरोधातल्या प्रस्तावावरच्या मतदानावेळी भारत अनुपस्थित होता.
युक्रेनच्या अस्तित्त्वाचा अधिकार रशियाने हिरावून घेऊ नये, असं आवाहन या मतदानाच्या आधी युक्रेनचे राजदूत सर्गेई काईस्लित्सिया यांनी केलं होतं.
तर रशियाला पूर्व युक्रेनमधला फुटीरतावादी संघर्ष संपवायचा असल्याचं रशियाचे राजदूत वासिली नेबेंझिया यांनी म्हटलं.
1997 नंतर पहिल्यांदाच संयुक्त राष्ट्रांची अशी आणीबाणीची बैठक झाली.
युक्रेनवर करण्यात आलेल्या हल्ल्यात आतापर्यंत किती रशियन सैनिक मारले गेले याची माहिती पहिल्यांदाच रशियाच्या संरक्षण खात्याने दिली आहे.
आतापर्यंत 498 रशियन सैनिक मारले गेले असून 1,597 जखमी झाल्याचं रशियन मीडियाने म्हटलंय.
रशियाचे किती सैनिक मारले गेले याबद्दल युक्रेनने केलेल्या दाव्यांपेक्षा ही आकडेवारी बरीच कमी आहे.
आतापर्यंत 2,870 युक्रेनियन सैनिक मारले गेले आणि सुमारे 3,700 जखमी झाल्याचा दावा रशियाने केलाय. युक्रेनने याबद्दलची आकडेवारी दिलेली नाही.
रशिया किंवा युक्रेन दोन्ही देशांनी केलेल्या दाव्यांची बीबीसीने स्वतंत्रपणे पडताळणी केलेली नाही. पण रशियाचं या हल्ल्यात मोठं नुकसान झालं असावं, असा युकेच्या संरक्षण खात्याचा अंदाज आहे.
आतापर्यंत 2,000 सामान्य नागरिक आणि 10 आपत्कालीन सेवा कर्मचारी मारले गेल्याचं युक्रेनने म्हटलं आहे.
24 फेब्रुवारीला रशियाने युक्रेनवर हल्ला केला. तेव्हापासून आतापर्यंत सुमारे 9,00,000 (9 लाख) लोकांनी युक्रेन देश सोडला असल्याचं युनायटेड नेशन्सच्या रेफ्युजी एजन्सीने म्हटलं आहे.
यापैकी निम्म्यापेक्षा अधिक लोक शेजारच्या पोलंडमध्ये गेले आहेत.
त्यासोबत हंगेरी, रोमेनिया, मॉल्डोवा, स्लोवाकिया या देशांमध्येही युक्रेनमधले निर्वासित आसरा घेत आहेत.
पूर्व युक्रेनमध्ये अडकलेल्या भारतीयांना देशात परत आणण्यासाठी भारत सरकार मार्ग शोधण्याचा प्रयत्न करत असल्याचं, भारत सरकारनं म्हटलं आहे.
"तिथपर्यंत कसं पोहोचायचं हे भारतीय पथक पाहत आहे. यावेळी हे काम सोपं नाही. कारण मार्ग हे कायम खुले नसतात," असं परराष्ट्र मंत्रालयाचे प्रवक्ते अरिंदम बागची यांनी बुधवारी माहिती देताना सांगितलं.
सरकारच्या अंदाजानुसार जानेवारीच्या अखेरच्या आठवड्यात देण्यात आलेल्या सूचनांनंतर आतापर्यंत 17 हजार भारतीय नागरिक युक्रेनमधून बाहेर पडले आहेत.
"भारतीय नागरिकांना सीमा पार करता यावी यासाठी कीव्हमध्ये भारतीय दूतावासाला एक तात्पुरतं कार्यालय सुरू करण्यास सांगण्यात आलं आहे. भारतीय दूतावासाचं एक पथक त्यासाठी त्याठिकाणी उपस्थित आहे," असं परराष्ट्र मंत्रालयाचे प्रवक्ते अरिंदम बागची म्हणाले.
"ज्या लोकांचे भारतीय पासपोर्ट हरवले आहेत, त्यांना इमर्जन्सी सर्टिफिकेट देण्यासाठी एक सिस्टीम तयार करण्यात आली आहे. त्यामुळं अनेक भारतीय विद्यार्थ्यांची मदत होईल," असं बागची म्हणाले.
पंतप्रधान नरेंद्र मोदी बुधवारी रात्री रशियाचे राष्ट्रध्यक्ष व्लादिमीर पुतीन यांच्याशी बोलणार आहेत का? असं बागची यांना विचारण्यात आलं. त्यावर 'मोदी अनेक देशाच्या नेत्यांशी बोलत आहेत' असं ते म्हणाले.
'ते एखाद्या नेत्याशी बोलतील तेव्हा आम्ही सांगू आधीच तसं सांगता येणार नाही', असंही ते म्हणाले.
दरम्यान, युक्रेनमध्ये अडकलेल्या विद्यार्थ्यांना घेऊन बुधवारी एक आणखी विमान दिल्लीला पोहोचलं. केंद्रीय मंत्री जी. किशन रेड्डी यांनी देशात पोहोचलेल्या विद्यार्थ्यांचं विमानतळावर स्वागत केलं.
रशियाला आमचा इतिहास पुसून टाकायचाय आणि आम्हा सर्वांना संपुष्टात आणायचंय, असं युक्रेनचे राष्ट्राध्यक्ष वोलोदिमीर झेलेन्स्की यांनी म्हटलंय.
युक्रेनची राजधानी कीव्हमधल्या एका हॉलोकॉस्ट मेमोरियलवर रशियाने केलेल्या क्षेपणास्त्र हल्ल्याचा त्यांनी निषेध केलाय.
दुसऱ्या महायुद्धादरम्यान कीव्हमध्ये मारल्या गेलेल्या 33 हजारांपेक्षा अधिक ज्यूंच्या स्मरणार्थ बेबीन यार मेमोरियल तयार करण्यात आलं होतं. या सगळ्या ज्यूंची हत्या नाझी सैनिकांनी केली होती.
झेलेन्स्की म्हणाले, "रशियातल्या अनेकांसाठी कीव्ह पूर्णपणे अनोळखी असल्याचं या क्षेपणास्त्रं हल्ल्यावरून दिसतं. त्यांना आमच्या राजधानीबद्दल, आमच्या इतिहासाबद्दल काहीही माहिती नाही. आमचा इतिहास पुसून टाकण्याचे, आमचा देश आणि आम्हाला संपवण्याचे आदेश त्यांना देण्यात आले आहेत.
युक्रेनचे राष्ट्राध्यक्ष झेलेन्स्की यांनी बुधवारी ब्रिटनचे पंतप्रधान बोरिस जॉन्सन यांच्याशीही चर्चा केली. सुरक्षेसाठी मदत दिल्याबद्दल त्यांनी जॉन्सन यांचे आभार मानले. पुतिन यांच्यावरचा दबाव वाढवण्यासाठी आणखी निर्बंध गरजेचे आहेत, यावर या दोन्ही नेत्यांचं एकमत झालं.
आपण रशियाच्या हल्ल्यांचा निषेध करत असून युक्रेनच्या लोकांसाठी प्रार्थना करत असल्याचं ब्रिटनचे पंतप्रधान बोरिस जॉन्सन यांनी म्हटलंय.
रशियाच्या हल्लयामध्ये आतापर्यंत आपले 2,000 पेक्षा जास्त नागरिक मारले गेल्याचा दावा युक्रेनच्या अधिकाऱ्यांनी केलाय.
या हल्ल्यांमध्ये बचाव पथकांतल्या 10 जणांचाही मृत्यू झाल्याचं युक्रेनच्या आपत्कालिन सेवांनी म्हटलंय. रशियाने केलेल्या हल्ल्यांमुळे अनेक ठिकाणी आग लागलीय. अशा 400 आगी यंत्रणांनी काबूमध्ये आणल्या आहेत. 416 बॉम्बही निकामी करण्यात आल्याचा दावा युक्रेनच्या अधिकाऱ्यांनी केलाय.
रशियाने युक्रेनवर केलेल्या हल्ल्याचा आजचा सातवा दिवस आहे. या सात दिवसांत रशियन सैन्याने शेकडो परिवहन केंद्र, निवासी इमारती, हॉस्पिटल्स आणि लहान मुलांच्या शाळा उद्ध्वस्त केल्याचं युक्रेनने म्हटलंय.
रशियाने बुधवारी खारकीव्ह शहरातल्या सिटी काऊन्सिलच्या इमारतीवर क्षेपणास्त्र डागलं. खारकीव्ह रशियाच्या सीमेपासून फक्त 30 मैलांवर आहे. गेले दोन दिवस रशिया खारकीव्हवर जोरदार हल्ले करतंय.
रशियाने युक्रेनवर केलेल्या हल्ल्याचा आज सातवा दिवस. या हल्ल्याचे सगळे लाईव्ह अपडेट्स, फोटो, बातम्या, व्हिडिओ आणि विश्लेषण या लाईव्ह पेजवर मिळेल.
रशियाने युक्रेन केलेल्या हल्ल्याच्या आजच्या सातव्या दिवशी आतापर्यंत काय काय घडलं?
हा थोडक्यात आढावा :