کمبود شدید شکر در هند؛ چگونه بزرگترین مصرف کننده جهان به اینجا رسید؟

هند، بزرگترین مصرف کننده شکر در جهان در تلاش است تا از تلخ شدن کام مردمش در فصل برگزاری جشن‌ها در این کشور جلوگیری کند.

قیمت شکر در این کشور طی دو ماه گذشته تا ۴۰درصد افزایش یافته است، مشکل که حکومت را واداشته در اقدامی بی‌سابقه یک میلیون تن شکر وارد کند.

این اقدام با افزایش تقاضا در ماه آگست که فصل جشن‌های مذهبی و فرهنگی مانند گنیش چترتی، دوسیرا و دیوالی و برگزاری جشن‌های عروسی است، انجام شد.

شرکت‌های تولید نوشیدنی و غذا نیز در حال ذخیره کردن شکر هستند که به مشکل گرانی دامن زده است.

تولید شکر در این فصل ۳۰ میلیون و ۶۰۰ هزار تن تخمین شده است، که از اکتوبر ۲۰۲۵ تا سپتمبر ۲۰۲۶ یازده درصد کمتر از آن‌چه حکومت برآورد کرده بود، است.

یک کیلوگرام شکر که در ماه‌های می تا جولای امسال، به ۴۰ تا ۵۰ روپیه هندی فروخته می‌شد در ماه آگست به ۵۸ تا ۶۰ روپیه افزایش یافته است. این درحالی است که افزایش قیمت‌ها تا حدی کنترل شده بود.

اما کشوری که دومین تولیدکننده بزرگ شکر در جهان است، خود با کمبود این ماده غذایی روبه‌رو است؟

حکومت کاهش تولید نیشکر را که با کاهش باران ناشی از ال‌نینو که زراعت در کشورهای مختلف جهان را متاثر ساخت، عامل آن می‌داند.

اما کارشناسان می‌گویند که یک عامل دیگر این است که حکومت برداشت درستی از تولیدات شکر نداشته و اجازه داده تا مقداری از آن بدون این‌که به پیامدهای کمبود شکر توجه شود،‌ به خارج صادر شود.

حکومت در این فصل با صادرات یک ونیم میلیون تن موافقت کرد به اضافه ۵۰۰ هزار تنی که در ماه فبروری صادر شد.

حدود ۸۰۰ هزار تن دیگر نیز پیش از این که صادرات در ماه مه متوقف شود، صادر شده بود.

ویکرام سوریاوانشی، تحلیل‌گر ارشد فیلیپ کپیتال اندیا، می‌گوید: «از ارائه جواز صادرات تا وارد کردن یک میلیون تن، تفاوت زیادی در برآوردها دیده می‌شود. این تعجب‌آور است.»

این مهم است چرا که هند حالا شکر کمی دارد تا صادر کند. این کشور در فصل گذشته نزدیک به ۲۸ میلیون تن شکر مصرف کرد، کمی کمتر از چیزی که تخمین شده امسال تولید کند.

تقریباً سه میلیون تن شکر نیز برای ساخت اتانول کنار گذاشته می‌شود، که جای کمی برای کمبود شکر می‌گذارد.

اتول چاترودی، از مدیران شرکت شری رینوکار شوگرز، که بزرگترین تولید کننده شکر و اتانول است، می‌گوید: «اینجاست که واردات می‌تواند کمبود را جبران کند.»

از سپتمبر تا سه ماه آینده، شرکت‌های تصفیه شکر که در ساحات ویژه اقتصادی مانند بندرها موقعیت دارند و معمولا شکر خام را خریداری کرده و تصفیه می‌کنند تا به خارج صادر شود، اجازه خواهند داشت تا شکرشان را در بازارهای داخلی به فروش برسانند.

آخرین باری که هند برای مصرف داخلی شکر وارد کرد نزدیک به یک دهه پیش بود که با خشک‌سالی دست و پنجه نرم می‌کرد.

راه‌حل های دیگری نیز در دست اند.

انجمن کارخانه‌های شکر هند از کارخانه‌ها خواسته است تا فرآیند تصفیه و تولید شکر را دو هفته زودتر از حد معمول تمام کنند تا با رسیدن ماه اکتوبر شکر کافی به بازار ارائه کرده باشند.

اما محصولات نیز از شرایط نامساعد آب و هوایی رنج خواهند برد.

نیشکر گیاه فوق‌العاده آب‌خور است و باران‌های نامنظم مونسومی و خشکسالی دوامدار در ایالت‌هایی که نیشکر بیشتر کشت می‌کنند مانند ماهاراشترا، أوتار پرادش و کرناتاکا محصول دهی را متأثر ساخته است.

میزان محصول نیز توقع می‌رود کاهش یابد. نیشکرهای باریک‌تر با مقدار شکر پایین به این معنی‌است که روی تولید شکر نیز تأثیر خواهد گذاشت.

چاترودی می‌گوید:«با توجه به شرایط اقلیمی شاید فصل بعدی نیز محصول خوبی نداشته باشیم، با آن‌که حالا خیلی زود است که نتیجه بررسی‌های اولیه مان را افشا کنیم.»

کشور هند با افزایش قیمت‌ها و کاهش تولیدات داخلی، معمولا بر میزان صادرات محدودیت وضع کرده است.

سراج حسین یکی از دستیاران پیشین وزارت زراعت هند، می‌گوید: «امسال، برآورد میزان تولید نیشکر به دلیل آب و هوای نامساعد در برخی از ایالت‌ها مساعد نشد.»

حکومت تاکنون توضیح نداده که چرا تا توقف صادرات در ماه مه، برآوردی از کمبود تولیدات نیشکر نداشته است.

اما گفته است که تولید شکر به دلیل وجود آفت‌ها بر نیشکر و آبیاری محصولات به دلیل کاهش باران‌ها، کاهش یافته است.

بی‌بی‌سی برای دریافت نظر وزارت زراعت هند،‌ با این وزارت تماس گرفته است.

برخی از منتقدان استفاده از نیشکر برای ساخت اتانول را از عواملی دیگر کمبود شکر در این کشور می‌دانند.

حتی امسال نیز، تولیدکنندگان نیشکر حدود ۱۰درصد تولیدات شان را برای تولید ایتانول کنار گذاشته اند، به امید این‌که قیمت‌ها در زمانی که تولیدات بیشتر می‌شوند، ثابت بمانند.

اما هند با ترکیب ۲۰درصدی ایتانول پترول یا ای‌۲۰ می‌سازد که در زمان نبود شکر در بازارها چالش دیگری به این کشور ایجاد کرده است.

اما حکومت پالیسی‌اش را مقصر نمی‌داند. حکومت هند گفته است که سهم نیکشر در تولید ایتانول از ۱۲درصد در سال‌های ۲۰۲۲-۲۰۲۳ به ۹درصد در ۲۰۲۵-۲۰۲۶ کاهش یافته است و تأکید می‌کند که تولید ضعیف، احتکار و کاهش عرضه در بازارهای جهانی در افزایش قیمت شکر نقش داشته است.

دیپک بالانی از انجمن شرکت‌های تولیدکننده شکر هند که نماینده کارخانه‌های تولید کننده نیمی از شکر هند است، می‌گوید سطح ذخایر و شکر عرضه شده در بازارها مناسب است. او باور دارد که این احتکار است که سبب افزایش قیمت شکر می‌شود.

حکومت برای جلوگیری از احتکار میزان ذخایر تاجران و فروشندگان را با ۴۰۰ تن برای سه ماه افزایش داده است.

سوریاوانشی از سویی مخالف است، او می‌گوید هند پیش از این نیز اقدامات در دست داشته است اما سطح قیمت‌ها با وضع محدودیت‌ها هم همچنان در حال افزایش است. او باور دارد که مشکل در کمبود عرضه است.

و تصمیم هند بر افزایش واردات شکر در حالی انجام می‌شود که عرضه این ماده به سطح جهانی کاهش یافته است.

ال‌نینو بر بارش باران در تایلند تأثیر گذشته است، جایی که تولیدکنندگان نیشکر را برای تولید ایتانول ذخیر می‌کنند. موج گرمای بر محصولات لبلبو در اروپا را نیز متأثر ساخته و فرانسه در چهار سال اخیر شاهد بدترین سال در زمینه کشت محصولاتش بوده است.

پیش‌بینی حکومت ایالات متحده امریکا تخمین می‌زند که تولیدات جهانی در این فصل تا ۱۸۴ میلیون و ۹۰۰ هزار تن کاهش یابد، رقمی که در سال گذشته ۱۸۶ میلیون تن بود.

قیمت قراردادی‌های شکر در بریتانیا در نیمه‌های آگست به ۵۴۱ دالر در هر تن به بالاترین سطح آن از ماه اپریل ۲۰۲۵ بود، رسید.

در حالی‌که صنعت شکر خام در نیویارک تا ۴ درصد افزایش داشت. درست زمانی‌که هند وارداتش را اعلام کرد.

در هند اما دسترسی به شکر در سال آینده بهتر خواهد شد اگر شکر کمتری برای تولید ایتانول در نظر گرفته شود.

چاترودی می‌گوید: «با توجه به قیمت‌های فعلی، برای کارخانه‌ها از نظر اقتصادی صرفه نمی‌کند که شیره نیشکر را برای مصرف ایتانول اختصاص دهند. بنابر این عرضه شکر در هند باید در مسیر درستی قرار داشته باشد.»

اما درسی بزرگی که از کاهش امسال گرفتیم روشن است، «هشداری که در آینده باید در تخمین محصولات نیشکر مان دقیق باشیم».