ኤርትራ

ኢትዮጵያ

ሱዳን

ማእከላይ ምብራቕ

ሳይንስን ጥዕናን

ኣመና ፍቱዋት

ዜና

ቪድዮ

ተዓዘቡ

ራድዮ

ስምዑ

Tigrinya

ኣካቢ ላዕለዋይ እዚ ህጹጽ እዋን ኣብ ልዕሊ ፋኖ ብዝብል ዝፍለጡ ዕጡቓት ስጉምቲ ከም ዝተወስደን “ልዕልና ሕጊ” ከም ዝተኸበረን ገሊጹ። እቲ ኣካቢ ላዕለዋይ እዚ፡ ካብ ዝተጣየሸሉ እዋን ንደሓር ኣብ ቀዳማይ ምዕራፍ ዘካየዶ ንጥፈታት ድሕሪ ምግምጋሙ ሎሚ 3 ነሓሰ 2015 ኣብ ዘውጽኦ መግለጺ’ዩ ኣመልኪቱ። እቲ መግለጺ ድማ እቶም “ጉጅለ ገበን ዝተዋህቦም ዕድል ተጠቒሞም፡ ኣጽዋሮም ኣረኪቦም፡ ኢዶም ክህቡ ብዘይምኽኣሎም ስጉምቲ” ሓቢሩ።

ሓድሽ መግለጺ ኣካቢ ላዕለዋይ እዚ ህጹጽ እዋን እንታይ ዝሓዘ እዩ?

ኣብ ክልል ኣምሓራ ኣብ መንጎ ዕጡቓትን ሓይልታት መንግስቲን ኣብ ዝካየድ ዘሎ ግጭት ሰላማውያን ሰባት ከም ዝተቐትሉ ተገሊጹ። ምንጭታት ሆስፒታልን ነበርትን ንቢቢሲ ከም ዝሓበርዎ፡ እቲ ግጭት ካብ ዝለዓል ኣትሒዙ ብዙሓት ሰላማውያን ሰባት ተቐቲሎም ኣለዉ።

ኣምሓራ፡ ሰላማውያን ሰባት ከም ዝተጎድኡ  እንተዀነ ተዛማዲ ህድኣት ከምዘሎ ተገሊጹ

ምስቲ ኲናት ትግራይ ተአሳሲሩ ብፍላይ ኣብ ከባብታት ሽረን ሸራሮን ሓዊሱ፡ ኣብ ብዙሓት መዳበውቲ ኤርትራ ገና ዘይተፈንጀረ ብዙሕ ነተጉቲ ከምዘሎ፡ ኣብ ተደጋጋሚ ተመሳሳሊ ሓደጋ ከምዝበጽሐን ጸብጻባት የመልክቱ ። 

ኣብ ሽረ እንዳስላሰ ነታጒ ኣብ ልዕሊ ህፃናት ጉድኣት ኣብፂሑ

ዕልዋ መንግስቲ ኒጀር ንሳሕል ንምንዋጽ ኣብ ዘስግኣሉ ዘሎ እዋን፡ ኣብዚ ቅልውላው ቀንዲ ተራ ዝጻወቱ ዘለዉ እንመን እዮም?

ቅልውላው ኒጀር፡ እቲ ዕልዋ መንግስቲ ቀንዲ ዘተሓሳስቦም ኣካላት መን እዮም?

ኣብ ቀረባ እዋን ኣብ ክልል ኣምሓራ ኣብ መንጎ ዕጡቓት ፋኖን ሓይልታት ጸጥታ መንግስትን ዝተጀመረ ግጭት ሕጂ’ውን እናተጋደደ ይኸይድ ከምዘሎ ይግለጽ። መንግስቲ ኣብ ልዕሊ’ቲ ክልል ንሽዱሽተ ኣዋርሕ ዝጸንሕ ኣዋጅ ህጹጽ እዋን ብምእዋጅ፡ ነቲ ቅልውላው ኣብ ሓጺር እዋን ከም ዝፈትሖ ይገልጽ። ኣብታ ሃገር ዝርከቡ መንግስታውን ዘይመንግስታውን ትካላትን ገለ ዓለምለኻዊ ውድባትን ብወገኖም እቲ ግጭት ከም ዘሻቐሎም እናገለጹ ይርከቡ።

ቅልውላው ክልል ኣምሓራ፡ ሃገራውያንን ዓለምለኻውን ትካላት እንታይ ይብሉ?

ኲናት ኮርያ ድሕሪ ምዝዛሙ፡ ካብ 50 ክሳብ 80 ሽሕ ምሩኻት ወተሃደራት ደቡብ ኮርያ ኣብ ሰሜን ኮርያ ተሪፎም።
ሰሜን ኮርያ እሱራት ኣይመለሰትን። ሊ ዳይ-ቦንግ ሓደ ካብቶም እዩ፤ ንሱን ካልኦት ኣዝዮም ውሑዳትን ንምህዳም ውዲት ክኣለሙ ተገዲዶም እዮም።

ንልዕሊ 50 ዓመታት ዝተረስዑ ምሩኻት ኲናት

ዋና ጸሓፊ ጉዳያት ወጻኢ ኣሜሪካ ኣንቶኒ ብሊንከን ኣብ ኢትዮጵያ ክልላት ኦሮምያን ኣምሓራን ዘሎ ኩነታት ከምዘሻቐሎ ገሊጹ። 

ኣንቶኒ ብሊንከን ኣብ ኣምሓራን ኦሮምያን ዘሎ ኩነታት ከምዘሻቐሎ ገሊጹ

ኣብ ክልል ኣምሓራ ዝተኣወጀ ህጽጽ ግዜ እንታይ ዝሓዘ እዩ?

11 ኣባላት ዝሓዘት ነዳዲ እትጽዕን መርከብ ሩስያ ኣብ ጸሊም ባሕሪ ብዩክረይን መጥቃዕቲ ከምበጽሓ ሰበስልጣን ሩስያ ኣፍሊጦም። 

ዩክረይን ኣብ ልዕሊ ነዳዲ እትጽዕን መርከብ  መጥቃዕቲ ምፍጻማ ሩስያ ገሊጻ

ንዝሓለፉ ኣዋርሕ ኣብ ዝተፈላለያ ከተማታት ክልል ኣምሓራ ግጭትን ህዝባዊ ተቓውሞን ክስማዕ ጸኒሑ’ዩ።

ኣብ ክልል ኣምሓራ ብዛዕባ ዘሎ ግጭት እንታይ ንፈልጥ?

ዩክረይን ናብ ሃገራት ኣፍሪቃ፣ ቻይናን እስራኤልን ክለኣኽ ዝተኣሰብ ኣስታት 40 ሽሕ ቶን እኽሊ ብመጥቃዕቲ ሰብ ኣልቦ ነፈርቲ ከም ዝተጎድአ ትገልጽ።

'ሩስያ፡ ንኣፍሪቃን ካልኦት ሃገራትን ዝተሓስበ 40 ሽሕ ቶን ኣጥቂዓ' - ዩክረይን

ብዘይካ'ዚ ኣብ ልዕሊ'ቲ 'ሸኔ' ክብል ዝጽውዖ ዕጡቕ ጉጅለ ሰራዊት ናጽነት ኦሮሞ ስርሒታት የካይድ ከምዘሎ መንግስታዊ ማዕከናት ዜና ኢትዮጵያ ሓቢሮም።

ሰራዊት ኢትዮጵያ ኣብ ልዕሊ ብፋኖ ዝፍለጡ ዕጡቓት 'ስጉምቲ' ከምዝወስድ ኣጠንቂቑ 

ኣብ ሱዳን ዘሎ ኲናት ሓድሕድ፡ ጠንቂ ምብዛሕ ጾታዊ ዓመጽ ኰይኑ’ዩ። ብፍላይ ኣባል ሓይልታት ወሃብ ህጹጽ ደገፍ ኣብ ዝንቀሳቐስሎም ከባቢታት ብዙሓት ደቀንስትዮ ከምዝደፈሩ ብተጣበቕቲ ሰብኣዊ መሰላት ይኽሰሱ። ወሃቢ ህጹጽ ደገፍ ንቢቢሲ ኣብ ዝሃቦ ሓበሬታ ግን “ክብሪ ሰራዊተይ ንምህሳስ ዝተኣለመ እምበር ኣይወዓልኩዎን፡” ኢሉ።

'እንተዘይፍጠር ኢለ ተመንየ…' ግዳይ ጾታዊ ዓመጽ

ኣብቲ ኣብ ዳርፉር ዝካየድ ዘሎ ግጭት ደቂ ኣንስትዮ ብሓይልታት ህጹጽ ደገፍ ከም ዝተዓመጻ ይገልጻ።

ብጕጅለ ዝተዓመጻን ዓሌታዊ ግፍዒ ዝወረደንን ደቀንስትዮ ሱዳን 

ሓይልታት ዩክረይን፡ ነታ ኣብ ምብራቕ እታ ሃገር እትርከብ ከተማ ባክሙት ዳግማይ ንምሓዝ ይጽዕሩ ኣለዉ።
ሓደ ጕጅለ ቢቢሲ፡ "ርዅስ መንፈስ ባክሙት-ጎስት" ተባሂሎም ዝጽውዑ፡ ለይቲ ለይቲ ወፈራ ምስ ዘካይዱ ሰብ-ስናይፐራት ዝሓቘፈ ጋንታ ክንቀሳቐስ፡ ፍሉይ ዕድል ረኺቡ።

ምስ መስርዕ ስናይፐር ኣብ ድፋዕ ዝወፈረ ጋዜጠኛ እንታይ ርእዩ?

ሩስያ ንዩክረይን ካብ ትወርር ንነጀው፡ ካብ ዶብ ዩክረይን 500 ኪሎ ሜትር ርሒቃ ትርከብ ሞስኮ፡ ኣብ ቀረባ እዋን’ያ ዒላማ መጥቃዕቲ ኪቭ ኰይና።

እቲ ኵናት ናብ ሩስያ ገጹ ይምለስ ኣሎ ድዩ?

ሩስያ ኣብ ምብራቓዊ ዩክረይን ከተማ ዲኒፕሮ ኣብ መንበሪ ገዛውትን ህንጻ ኣገልግሎት ጸጥታን ብዝፈጸመቶ መጥቃዕቲ ሚሳይል፡ ክልተ ቈልዑ ዝርከብዎም 9 ሰባት ከምዝተጐድኡ ሰበስልጣን ገሊጾም።

ሩስያ ኣብ ምብራቓዊ ዩክረይን መጥቃዕቲ ሚሳይል ፈጺማ

ብዓርቢ 28 ሓምለ፡ ውጕኣት ኲናት ኣባላት ሓይልታት ትግራይ፡ መሰልና ኣይተሓለወን፡ ብግቡእ ኣይተሰናትናን ዝብል ሕቶ ኣልዒሎም ኣብ ጐደናታት ከተማ መቐለ ሰላማዊ ሰልፊ ኣካይዶም።

ሕቶ ሰልፊ ተቓውሞ ውጕኣት ኣባላት ሓይልታት ትግራይ እንታይ እዩ?

እቲ ቀጢኑን ኢዱ ምስ ዝተረፈ ኣካላቱ ኣጥቢቑ ሒዙ ዝርአ 'ሕመድቲ'፡ ኣንጻር ኣዛዚ ሰራዊት ሱዳን ጀነራል ኣል-ቡርሃን ዘለዎ ልሙድ ቁጠዐ ክገልጽ ይስማዕ።እዚ ከምዚ’ሉ እንከሎ፡ ሓይልታቱ  3 ነፈርቲ ውግእ ሓይሊ ኣየር ሱዳን ከምዘዕነዉ ምንጭታት ሓቢሮም ኣለዉ። 

ሱዳን፡ ጀነራል ሕሜቲ ኲናት ድሕሪ ምውልዑ ንፈለማ እዋን ተራእዩ

ፕረዚደንት ኒጀር መሓመድ ባዙም ካብ ትማሊ ረቡዕ ኣጋ ምሸት ኣትሒዙ ብወተሃደራት ሓለዋ ቤተ-መንግስቲ ተታሒዙ ተታሒዙ ከምዘሎ ተቓሊሑ እዩ።

ዕልዋ መንግስቲ ኒጀር:  ፕረዚደንት ባዙም ካብ ስልጣኑ ከምዘይወርድ ኣፍሊጡ

ኣብ ሕዳር 2020 ኣብ ፕሪቶሪያ ብዝተኸተመ ውዕል ሰላም መሰረት ክልል ትግራይ ኣብ ዝተኻየደ ኲናት ሓድሕድ ካብ ዝተሳተፉ ኣሽሓት ኣባላት ሓይልታት ትግራይ ናብ ሰለማዊ ህይወቶም ይፋነው ኣለው። ብረቡዕ 26 ሓምለ ኣብ ዝተኻየደ ስነስርዓት ምፍናው፡ ልዕሊ 55 ሽሕ ኣባላት ሓይልታት ትግራይ ድሮ ተሰናቢቶም። ኣብቲ ኣጋጣሚ ኣዛዚ ሓይልታት ትግራይ ዝነበረ ጀነራል ታደሰ ወረደ፡ ነቶም ኣባላት ሰራዊት “መስዋእቲ ዝኸፈሉ ጀጋኑ” ክብል ገሊጽዎም። ንሳቶም ከ እንታይ ይብሉ? ቢቢሲ ንገለ ኣዘራሪቡ’ሎ፤

ካብ ሰራዊት ዝተሰናበቱ ኣባላት ሓይልታት ትግራይ እንታይ ይብሉ?

የመናዊ ህጻን ወዲ 3 ዓመት ኣሚር ብደብዳብ ከበድቲ ብረት ኲናት የመን እግሩ ተቘሪጹ። ንሱ ንኣቦኡ "ሽጉጥ ግዝኣለይ እሞ ነቶም እግረይ ዝቘረጹ ሰባት ክቐትሎም” ኢሉዎ።

'ሽጉጥ ግዝኣለይ እሞ እግረይ ንዝቘረጹኒ ክቐትለሉ' የመናዊ ህጻን

ዳርፉር እታ በቲ ኲናት ኣዝያ ዝጠቐዐት ግዝኣት እያ። ኣርኤስኤፍን እቶም ሚልሻታትን፡ ን ኣዶም እትውለደሉ ማሕበረሰብ ማሳሊት ሓዊሱ፡ ጸለምቲ ኣፍሪቃውያን ካብቲ ከባቢ "ብምጽራግ" ልዕልነት ዓረብ ንምርግጋጽ ይሰርሑ ኣለዉ ተባሂሎም ይኽሰሱ።

ቅልውላው ዳርፉር፡ ሰለስተ ደቃ ምስተቐተሉ ሃዲማ ኣብ መንገዲ ዝሓረሰት ጋዜጠኛ

ኦርቶዶክሳዊት ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን ትግራይ - መንበረ ሰላማ ከሳቴ ብርሃን፡ ኣብ ኣክሱም ቤተ ክርስቲያን ቅድስቲ ማርያም ጽዮን ኣብ ዝተኻየደ ስነ-ስርዓት 6 ኤጲስ ቆጶሳት ቀቢኣ ሸይማ። ቅዱስ ሲኖዶስ ኦርቶዶክሳዊት ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን ኢትዮጵያ ኣብቲ ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን ዘውጽኦ መግለጺ፡ እቲ ኣብ ትግራይ ዝካየድ ዘሎ መረጻን ሹመትን “ሓድነትን ማእከላዊ መሪሕነትን እታ ቤተ ክርስቲያን ኣብ ሓደጋ ዘእቱ እዩ” ክብል ብምቅዋም መንግስቲ ፌዴራልን ግዝያዊ ምመሕዳር ክልል ትግራይን ነቲ ከይዲ ደው ከብሉ ምሕታቱ ዝዝከር እዩ።