ኤርትራ

ኢትዮጵያ

ሱዳን

ማእከላይ ምብራቕ

ሳይንስን ጥዕናን

ኣመና ፍቱዋት

ዜና

ቪድዮ

ተዓዘቡ

ራድዮ

ስምዑ

Tigrinya

ገለ ኣባላት ባይቶ ኣመሪካ ንድሕነት እታ ሃገር ዘነጻጸረ "ከቢድ ስግኣት ሃገራዊ ጸጥታ" ተፈጢሩ ከምዘሎ ይገልጹ ኣለዉ። እቶም ኣባላት ኮሚተ ሃገራዊ ስለያ ናይቲ ባይቶ ዝኾኑ ወከልቲ ህዝቢ፡ እቲ ዝተነግሮም ምስጢራዊ ሓበሬታ ንህዝቢ ዘይግለጽ ምዃኑ'ዮም ዝዛረቡ ዘለዉ።

ኣብ ኣመሪካ ተፈጢሩ ዝብሃል ዘሎ 'ከቢድ ስግኣት ሃገራዊ ጸጥታ' እንታይ'ዩ?

ኣብ ጠፈር ብናጻ ዝንሳፈፋ፡ ምስ ዝዀነ ኮኾብ ዘይተኣሳሰራ፡ ክንዲ ጁፒተር ዝዓቐነን "ፕላነታት" ብጀምስ ወብ ስፔስ ቴለስኮፕ ከም ዝተረኣያ ተገሊጹ።

ብጽምዲ ዝንቀሳቐሳ ዝመስላ ኣስታት 40 'ፕላነታት' ተረኺበን  

ናሳ፡ ኣብ መሬት ዝዓለበ ሓድሽ ቅምሶ ኣስተሮይድ  እንታይ ዝሐዘ እዩ?

ፕሮፌሰር ሳራ ሩሰል ካብ ኤንኤችኤም “ሓደ ካብ ቀዲምካ ዝግበር ምርምር፡ ኣብቲ ቅምሶ ምርኩስ ብምግባር ኣብቲ ባኑ ኣብ ካርቦን ዝተመርኮሱ ክንደይ ዝዀኑ ‘ሞሎኩላት’ ኣለዉ ምፍላጥ’ዩ” ትብል። ንሳ ብምስዓብ “ኣብ በርርቲ ኮኾባት [meteorites] ዝተፈላለየ ኦርጋኒካዊ ሞሎኩል ከም ዘሎ ንፈልጥን ኢና፡ እንተዀነ እዚ ናብ ጠፈር ናይ ዓለምና ኣብ ዝበጽሓሉ ምስ ካልኦት ሞሎኩላት ብምድቓል መልክዑ ስለ ዝቕይር ሓቐኛ ስእሊ ክህበና ኣይጸንሓን፡ እዚ ካብ ባኑ ዝመጽእ ዘሎ ቅምሶ ግን ሓቀኛ ሓበሬታ ክህበና’ዩ” ትብል። 

ናሳ ኣብ ዓለም ህይወት ከመይ ከምዝጀመረ ንምፍላጥ ቀሪበ’የ ይብል

መራሒ ሰሜን ኮርያ ኪም ዮንግ ኡን፡ ብድርዕቲ ወተሃደራዊት ባቡር ተጓዒዙ ሩስያ ድሕሪ ምእታዉ ምስ ፕረዚደንት እታ ሃገር ቭላድሚር ፑቲን፡ ሎሚ ረቡዕ፡  ብኣካል ተራኺቡ ከምዝተዘራረበ ይንገር ኣሎ። እቲ መራሒ ምስ ፑቲን ቅድሚ ምርኻቡ፡ ንጋዜጠኛታት ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፡ ሰሜን ኮርያ ምስ ሩስያ ዘለዋ ክልተኣዊ ርክብ “ቅድሚት ዝስራዕ ቀዳምነታ እዩ" ክብል ምግላጹ ተለቪዥን ሩስያ ኣቃሊሓ።

ኪም ንፑቲን፡ 'ኣብ ቃልሲ ኣንጻር ሃጸይነት ብሓባር ንጽናዕ' 

ኣብ ሓደ ፕላነት ዝርከብ ህይወት ኣብ ሰማያቱ (ኣትሞስፌር) ኣብ ዝህሉ መጠን ዋዒ፡ካርቦንን ፈሳሲ ማይን'ዩ ዝምርኮስ።

ስነጠፈር፡ ንተመራመርቲ ዘህረፈ ምልክታት ህይወት ኣብ ርሑቕ ኣድማስ

ተመራመርቲ ስነ-ፈለክ ኣብ ውሽጢ ከባቢ ኣየር ኔፕትዩን ዓቢን ምስጢራዊን ጸሊም ንጣብ ከም ዝረኣዩ ይገልጹ ኣለዉ። ኣብ ጥቓ እቲ ጸሊም ንጣብ ብሓደ ትጽቢት ዘይተገብረሉ ድሙቕ ንጣብ ዝተሰነየ’ዩ።

ኣብ ኔፕትዩን ዝተረኣየ ምስጢራዊ ጸሊም ንጣብ እንታይ’ዩ?

ሉና-25 ዝተበሃለት ሰብ ኣልቦ መንኮርኮር ሩስያ ካብ ቁጽጽር ድሕሪ ምውጽኣ ኣብ ወርሒ ከም ዝተወደቐት ሰበስልጣን እታ ሃገር ገሊጾም።

ሩስያዊት መንኮርኮር ኣብ ወርሒ ተሓምሺሻ

ካብ 2004 ጀሚሩ ኣብ ኣዒንቲ ወተሃደራዊ ፓይለታት ካብ ዝኣተዉ 144 ተርእዮታት ብዘይካ ሓደ ኩሎም ዘይተፈለጡን መብርሂ ዘይተወሃበሎምን ምዃኖም ኣብ 2021 ዝወጸ ጸብጻብ ፔንታጎን የመልክት። ሰበስልጣን’ውን እቶም ኣብ ሰማይ ዝተረኣዩ ነገራት ካብ ካልእ ዓለም ዝመፅኡ ፍጥረታት ክኾኑ ከምዝኽእሉ ንምግላፅ ኣይደፈሩን።

‘ዩፎ’ - ዘይፍለጡ በረርቲ ፍጥረታት፡ ኣብ ኣኼባ ናሳ ዝተቓልዑ 5 ሓቂታት

ቅድሚ ሕሪ 50 ዓመታት ዝተሰኣለት፡ ኤርዝራይዝ ዝተሰመየት ስእሊ፡ ሕጂ’ውን ሓደ ካብቶም ክሳዕ ሕጂ ዝተሳእሉ ኣዝዮም ፍሉጣት ኣከባብያዊ ስእልታት ኰይና ትረአ።

ጐስጓስ ድሕነት ኣከባቢ ዘበገሰት ብልጽቲ ስእሊ

ኣብ 1950ታት፡ ሶቭየት ሕብረት ኣብ ውድድር ህዋ ዝቐደመት ኣብ ዝመሰለትሉ እዋን፡ ኣመሪካውያን ሳይንቲስት ሓደ ዝገርም መደብ ወጢኖም - ንሶቭየት ንምፍርራህ ኣብ ወርሒ ኑክሌራዊ ቦምብ ምፍንጃር።

ኣብ ወርሒ ኑክሌራዊ ቦምባ ንምፍንጃር ዝተገብረ ሓደገኛ ውጥን 

ፍጹም ካብ ቁጽጽር ወጻኢ ኰይንካ ይስምዓካ። ዝኾነ ንእሽቶ ምንቅስቓስ ኣንጻር ጽኑዕ ነገር፡ ኣብ ክሊ እቲ ጋቢና ክትዘውር ይሰደካ፡ መንደቕን ሰባትን ሰንጢቕካ እትሓልፍ ይመስለካ። ኣብ ስሉጥ ምንቅስቓስ ፒንቦል ማሽን ከም ዘለኻ እዩ።

ምስ ናይ ዓለምና ፈላማይ ጉዱእ ኣካል ጠፈርተኛ ጆን ማክፎል ዝተገበረ ጉዕዞ

ኣብ ወርሒ ክትዓልብ ዝተለኣኸት መርከብ ጠፈር ወዲቓ ክትከውን ከም እትኽእል ሓደ ጃፓናዊ ኩባንያ ገሊጹ።  

ጃፓን፡ ናብ ወርሒ ዝተለኣኸት መንኮርኮር ከይወደቐት ኣይትተርፍን

ሽወደን ዝፈተነቶ ናይ ምርምር ሮኬት ተልእኾኡ ስሒቱ ኣብ ኖርወይ ድሕሪ ምዕላቡ፡ ኖርወይ ብግብረ መልሲ ሽወደን ተቘጢዓ።

ንሽወደንን ኖርወይን ዘሰሓሓበ ተልእኾኡ ዝሰሓተ ሮኬት ምርምር 

እቲ ብግምት ክንዲ ናይ ኦሎምፒክ መሐንበሲ ዝኸውን ግዝፊ ዘለዎ ኣስተሮይድ፡ ኣብ መዓልቲ ፍቑራት 2046 ናብ መሬት ክበፅሕ ከምዝኽእል ወሲኹ ገሊፁ። 

ድሕሪ 23 ዓመታት ኣብ መዓልቲ ፍቑራት ናብ ምድሪ ዝዓልብ ‘ኣስተሮይድ’ 

እቶም ክልተ ዓበይቲ ምንቅጥቃጥ ምድሪ ብኸመይ ከምዝተኣሳሰሩን እዚ ንዝያዳ ዘይምርግጋእ እንታይ ትርጉም ክህልዎ ከምዝኽእልን ብዙሕ ዘተ ከምዝካየድ ርግጽ እዩ።

ምንቅጥቃጥ ምድሪ ቱርኪ፡ ዘስዐቦ ፍግረ-መሬት ካብ ምስልታት ካርታ ጠፈር  

ቁጽሪ ናይቶም ኣብ ሰማይ እንታይነቶም ዘይተለለዩ ነፈርቲ (ዩፎ) ከም ዝረኣዩ ዝገልጹ ወተሃደራት ኣመሪካ ብሓያል ወሰኽ ከም ዘርኣየ መንግስቲ እታ ሃገር ዝዘርግሖ ሓደ ሰነድ ኣመልኪቱ።

'ዘይተለለዩ በረርቲ (ዩፎ) ርኢና' - ወተሃደራት ኣሜሪካ 

ኢትዮጵያዊ-ኣሜሪካዊ መሃንድስ ምርምር ናሳ ብርሃኑ ቡልቻ፡ ነቲ ኣብ ወርሒ ማይ ናይ ምርካብ ኣመልኪቱ ዘጋጠመ ጸገም መፍትሒ ንምርካብን ደቂ ሰባት ኣብኡ ቀዋሚ መደበር ንኸተኽሉ ንምሕጋዝ ዓሊሙ ኣሎ።

ኣብ ወርሒ ማይ ክረክብ ዝጽዕር ዘሎ ኢትዮጵያዊ ሳይንቲስት

እቲ ካብ መሬትና ኣዝዩ ዝርሓቐ መደበር፡ ካብ ጸሓይ ጸዓት ብምእካብ ብሓያል ድግምጋም [ፍሪኴንሲ] ማዕበል ራድዮ ናብ ምድሪ ብምልኣኽ፡ ኣብ ምድሪ ዝትከል ካልእ መደበር ናብ ኤለክትሪካዊ ጸዓት ክቕይሮ’ዩ፤ ካብዚ ብምብጋስ ዓለምና ብዘይ ትኪ ሕጽረት ጸዓት ኤለክትሪክ ክፍትሓላ’ዩ። እቲ ሓሳብ ኣዝዩ ባህ ዘብል’ዩ።

ጸሓያዊ ጸዓት ካብ ህዋ ንምምንጫው ዝግበር ዘሎ ፈተነ

እቲ 160 ሜተር ሰንጣቒት ዘለዎ ዲሞርፈስ ዝተሰመየ በራሪ ከውሒ፡ በቲ ናሳ ዘበገሶ ተልእኾ ዳርት ምስ ሳተላይት ድሕሪ ምግጫው ኣብ ዝሓለፈ ወርሒ መገዱ ከምዝቐየረ ተመራመርቲ ሓቢሮም። 

ናሳ፡ ኣንፈት ሓደ 'ኣስትሮይድ' ከምዝቐየረ ኣፍሊጡ

ማን፡ ተጓዓዚት ጥራይ ኣይኮነትን፤ ኣዛዚት ተልእኾ ናይቲ ስፐይስኤክስ ድራጎን ዝበሃል በረራ'ውን ክትከውን'ያ። 
እቲ ጕጅለ፡ ኣሜሪካዊ ጆሽ ካሳዳ፡ ጃፓናዊ ጠፈርተኛ ኮይቺ ዋካታን ሩስያዊት ጠፈርተኛ ኣና ኪኪናን ዝሓቘፈ እዩ። 

ጠፈር፡ ኣብ ህዋ ፈላመይቲ ‘ጓለ'ባት’ ኣሜሪካዊት  

ኣብ ኣዲስ ኣበባ’ዩ ተወሊዱ ዓብዩ። መባእታን ካልኣይን ደረጃ ትምህርቲ ድማ ኣብታ ከተማ ተማሂሩ።
ብድሕሪኡ ነጻ ዕደል ትምህርቲ ረኺቡ ናብ ኣሜሪካ ኣምርሐ። ፈለማይ ዲግሪኡ ብፊዚክስን ምህንድስናን ረኺቡ። ፊዚክስ እናተማህረ እንከሎ፡ እቲ ብዙሕ ዘይፍለጥ ሳይንስ ህዋ መሲጥዎ፤ ብፍላይ ኣስትሮፊዚክስ።

ኣብ ወርሒ ማይ ዝእልሽ ቴክኖሎጂ ዝመሃዘ ኢትዮጵያዊ ዶክተር ብርሃኑ ቡልቻ መን እዩ?

ቀንዲ ዕማም እዛ 100 ሜትሮ ዝንውሓታ መንኮርኮር፡ ካብ መሬት ኣዝዩ ርሑቕ ኣብ ዝዀነ ቦታ ኦርዮን ዝተበሃለ ኣዝዩ ግዙፍ ድሩዕ ሎቆታ ክትስንዱ’ዩ።

ናሳ ናብ ወርሒ ንምውንጫፍ ዘዳለዋ መንኮርኮር ንካልኣይ ግዘ ተዓናቒፋ

ናሳ፡ ወርሒ ንምድህሳስ ዘዳለዋ ዓባይ ሮኬት ንምውንጫፍ ኵሉ ምድላዋቱ ኣጻፊፉ ከምዘሎን እታ መንኮርኮር ክትውንጨ ሰዓታት ተሪፍዋ ከምዘሎን ኣፍሊጡ።

ጠፈራዊ ዳህሳስ