You’re viewing a text-only version of this website that uses less data. View the main version of the website including all images and videos.

Take me to the main website

Trump oo ku dhawaaqay wadahadallo uu la furayo Iiraan maalmaha soo socda

Iiraan waxay sheegtay in xal lagu gaaro wada-xaajood oo keliya uu horseedi karo dib u furista Marinka Hormuz. Hore, Madaxweynaha Mareykanka Donald Trump ayaa sheegay inuu diiday dalabkii Iiraan ee ahaa in marinka dib loo furo muddo toddobaad gudihiis ah.

Kooban

Tebin toos ah

  1. War deg deg ah, War cusub: Pakistan oo weerar ku dishay xubo ka tirsan Taalibaan iyo faahfaahin ka soo baxaysa

    Wararka ayaa sheegaya in rabshado cusub ay ka dhaceen xadka u dhexeeya Pakistan iyo Afghanistan.

    Ilo laga soo xigtay Pakistan iyo warbaahinta dowladda dalkaas ayaa sheegay in dhowr xubnood oo ka tirsan Taalibaan la dilay xilli ay isku dayayeen inay ka gudbaan xadka oo ay galaan gobolka Balochistan, iyagoo la sheegay inay doonayeen inay geystaan “fal gardarro ah.”

    Waxaa sidoo kale la sheegay in iska horimaadka iyo is-weydaarsiga rasaastu ay weli socdaan, balse faahfaahin dheeraad ah oo ku saabsan dhacdada lama shaacin.

    Xiisadda iyo rabshadaha ka jira gobolka ayaa mar kale sii kordhay.

    Afghanistan ayaa shalay sheegtay in afar qof oo rayid ah lagu dilay duqeymo cirka ah oo Pakistan ay ka fulisay gudaha Afghanistan, kuwaas oo mid ka mid ah lagu bartilmaameedsaday magaalada Kandahar.

    Dhanka kale, Pakistan waxay sheegtay in bartilmaameedyada duqeymaha ay ahaayeen goobo ay Taalibaan u adeegsanaysay weerarro diyaaradaha aan duuliyaha lahayn ah oo xuduudda ka gudba. Taalibaan ayaa beenisay sheegashadaas.

  2. War deg deg ah, Madaxweynaha Shiinaha oo Trump u sheegay inuu ka taxaddaro la macaamilka Taiwan

    Xi Jinping wuxuu sheegay in Shiinuhu rajaynayo in Maraykanku uu u hoggaansamo “mowqifka saxda ah” ee ka soo horjeeda madax-bannaanida Taiwan, sida ay sheegtay wakaaladda wararka dowladda Shiinaha ee Xinhua.

    Hoggaamiyaha Shiinaha wuxuu Washington ugu baaqay inay “si taxaddar leh ula tacaasho arrinta Taiwan”, si loo abuuro saldhig adag oo loogu talagalay iskaashiga istiraatiijiga ah ee labada dal iyo horumarinta xiriirka Shiinaha iyo Maraykanka. Xinhua waxay intaas ku dartay in “mowqifka Shiinaha ee ilaalinta midnimadiisa qaran iyo dhulkiisa uu yahay mid si cad loo qeexay.”

    Beijing waxay Taiwan oo iskeed isu maamusha u sheegataa inay qayb ka tahay dhulkeeda, halka Taiwan ay isu aragto inay tahay dhul ka duwan Shiinaha. Dowladda Xi, gaar ahaan, waxay xoojisay hanjabaadaha ka dhanka ah Taiwan, waxayna raadisay habab ay ku joojiso waxa ay u aragto gooni-u-goosad.

    Maraykanku xiriir diblomaasiyadeed oo rasmi ah lama laha Taiwan, balse sharci ahaan waxaa waajib ku ah inuu Taiwan siiyo hab ay isku difaaci karto. Si kastaba, Maraykanku wuxuu marar badan isku dayay inuu isu dheellitiro taageerada uu siiyo Taiwan iyo ilaalinta xiriirka diblomaasiyadeed ee uu la leeyahay Shiinaha.

  3. War deg deg ah, Duulimaadyada diyaaradaha Iran oo laga joojiyay garoomo ku yaalla Ciraaq

    Garoonka diyaaradaha ee Najaf ee dalka Ciraaq ayaa sheegay in la joojiyay duulimaadyadii shirkadaha diyaaradaha Iran ay halkaasi ku tagi jireen.

    Maalmo ka hor, garoonka diyaaradaha Baqdaad ayaa isaguna ku dhawaaqay in la hakiyay duulimaadyadii Iran.

    Si kastaba, Khamiistii shalay waxaa jad-walka macluumaadka garoonka diyaaradaha Istanbul lagu arkayay duulimaadyo ka baxaya Istanbul kuna sii jeeda Tehran.

    Tallaabooyinkan ayaa yimid kadib markii Waaxda Maaliyadda Mareykanka ay bilowday wareeg cusub oo cunaqabateyn ah, kaas oo lagu doonayo in lagu xaddido duulimaadyada caalamiga ah ee shirkadaha diyaaradaha Iran, iyadoo cadaadis lagu saarayo shirkadaha bixiya adeegyada duulimaadyada.

    Sheekooyin dheeraad ah

  4. War deg deg ah, Maxaa dhexmaray wasiirka arrimaha dibadda Uk iyo dhiggiisa Iran?

    Wasiirka Arrimaha Dibadda Britain, Ed Miliband, ayaa Wasiirka Arrimaha Dibadda Iran, Cabbaas Caraqji, u sheegay in Britain aysan “u dulqaadan doonin cabsi-gelin, hanjabaado ama falal colaadeed” oo ka dhaca gudaha dalka.

    Labada wasiir ayaa kulan fool-ka-fool ah ku yeeshay magaalada New York, iyagoo ka qaybgalaya shirka Golaha Guud ee Qaramada Midoobay.

    Wasaaradda Arrimaha Dibadda Britain ayaa sheegtay in Miliband uu kala hadlay dhiggiisa Iran hanjabaadaha ay kooxo xiriir la leh Iran ka geysanayaan gudaha Britain, oo ay ku jiraan weerarro lagu qaado bulshada Yuhuudda ee dalka, iyo sidoo kale dagaalka Bariga Dhexe iyo labo muwaadin oo British ah oo Iran ku xiran.

    Miliband ayaa hadalladan jeediyay kadib weerarro dhowr ah oo ka dhacay Britain sannadkan. Sirdoonka Britain ayaa markii dambe sheegay inay heleen xog muujinaysa in Iran ama kooxo ay taageerto ay ku lug lahaayeen qaar ka mid ah weerarradaas.

    Dhinaca kale, Wakaaladda Wararka Jamhuuriyadda Islaamiga ah ee Iran, IRNA, ayaa sheegtay in labada wasiir ay ka wada hadleen xiriirka labada dal iyo arrimaha caalamiga ah.

  5. War deg deg ah, Dowlad xiriirka diblumaasiyadeed u jartay Iran oo dagaal kula jirta Mareykanka

    Dowladda Colombia ayaa sheegtay in go’aanka ay ku saleysay arrimo ay ka mid yihiin xiriirro la sheegay inay Iran la leedahay kooxaha argagixisada iyo kuwa daroogada ka ganacsada, xadgudubyo ka dhan ah xuquuqda aadanaha iyo xirnaanshaha marinka Hormuz.

    War-saxaafadeed ay soo saartay dowladda Colombia ayaa lagu sheegay in dhacdooyinkaas ay wiiqeen kalsoonidii ay ku qabtay dowladda Iran.

    Si kastaba, go’aankaasi ma saameynayo xiriirka qunsuliyadeed ee labada dal, adeegyada qunsuliyadaha ayaa sii socon doona.

    Dowladda Colombia ayaa sheegtay in xiriirka diblomaasiyadeed la jaray laga bilaabo 19-ka Sebtembar, iyadoo ku saleysay “tixgelinno amnigeeda qaranka sida ay bayaanka ku sheegtay.

  6. Netanyahu oo Qadar ku eedeeyey inay saameyn ku yeelanayso aragtida dadweynaha ee Israa’iil

    Ra'iisul wasaaraha Israa'iil ayaa intii uu ku jiray hadal jeedinta golaha QM ayuu waxa uu dowladda Qadar ku edeeyey in ay ku lug yeelaneyso afkaarta iyo aaminsanaanta dadka Israa'iil.

    Balse waxaa arrintaas kasoo jawaabay Qadar oo diiday eedeyntii Ra’iisul Wasaaraha Israa’iil Benjamin Netanyahu uu ku sheegay in Qadar ay olole ku waddo saameynta aragtida dadweynaha ee ka dhanka ah Israa’iil.

    Afhayeenka Wasaaradda Arrimaha Dibadda Qatar, Majed al-Ansari, ayaa bartiisa X ku qoray, “Waxaan si buuxda u diidaynaa eedeynta uu Ra’iisul Wasaaraha Israa’iil Benjamin Netanyahu ka jeediyay khudbaddiisa Golaha Guud ee Qaramada Midoobay, ee ahayd in Qadar ay waddo olole lagu saameynayo aragtida dadweynaha ee ka dhanka ah Israa’iil".

    “Hadalladan joogtada ah ee ka dhanka ah Qadar ma aha wax aan ka ahayn isku day lagu doonayo in dareenka laga jeediyo tacaddiyada ay Israa'ii ka waddo dhulalka Falastiin ee la haysto iyo cawaaqibka bani’aadamnimo ee ba’an ee ka dhashay.”

    Majed al-Ansari ayaa hadalkiisa intaas ku daray “Haddii Netanyahu iyo hoggaamiyeyaasha kale ee Israa’iil ee mowqifyada adag, kuwaas oo sii kordhaya inay khudbado ka jeediyaan hoolal madhan, ay doonayaan in dunidu si ka duwan u aragto Israa’iil, waa inay marka hore beddelaan siyaasaddooda, joojiyaan ku xadgudubka sharciga caalamiga ah, isla markaana ixtiraamaan sharcigaas, waa in lagula xisaabtamaa dadka doortay, halkii uu raadin lahaa cid uu dusha uga tuuro hoos u dhaca ku yimid sumcadda Israa’iil ee caalamka".

    Sheekooyin dheeraad ah

  7. Danjiraha Israa’iil ee Qaramada Midoobay oo isku dayay inuu wakiilka Iran siiyo qalabka Starlink

    Khudbaddii Ra’iisul Wasaaraha Israa’iil Benjamin Netanyahu kaddib, Danjiraha Israa’iil u fadhiya Qaramada Midoobay, Danny Danon, ayaa isku dayay inuu qalabka internet-ka ee Starlink siiyo wakiilka Jamhuuriyadda Islaamiga ah ee Iraan u jooga Qaramada Midoobay.

    Wakiilka Jamhuuriyadda Islaamiga ah ee fadhiga ku jiray, oo warbaahinta Iraan ay ku sheegtay inuu yahay Nasser Asadi, oo uu sodog u yahay Manouchehr Mottaki, ayaa iska indhatiray danjiraha Israa’iil.

    Danon ayaa yiri: “Waxaad maqashay hadalladii Ra’iisul Wasaaraha; qalabkan wuxuu aad waxtar ugu yeelan karaa dadka Iran, isagoo ka caawinaya inay helaan xorriyad, kaddib wixii aad ku samayseen".

    Danon ayaa sidoo kale wakiilka Jamhuuriyadda Islaamiga ah ku yiri: “Waxaan jecelnahay dadka Iran, waxaana u ducaynaa in halkaas uu ka dhaco isbeddel xukuumadeed. Maalintaas way iman doontaa".

    Sheekooyin dheeraad ah

  8. Askar ka tirsan ciidanka saaran markabka USS Abraham Lincoln oo ku hanjabay inay isdilayaan

    Sida uu sheegay ku-simaha Xoghayaha Ciidanka Badda Mareykanka, siddeed askari oo ka tirsan shaqaalaha markabka USS Abraham Lincoln ayaa isku dayay inay isdilaan intii ay ku jireen hawlgal milatari oo muddo dheer socday oo Mareykanku ka waday Bariga Dhexe.

    Hadalkan ayaa lagu sheegay warqad loo diray Senator-ka gobolka New York, Kirsten Gillibrand, taas oo looga jawaabayay su’aalo ku saabsan caafimaadka iyo fayo-qabka badmaaxiinta ka qayb qaadanayay hawlgalka.

    Qoysaska qaar ka mid ah askarta ayaa walaac ka muujiyay xaaladdooda caafimaad ee maskaxeed oo sii xumaanaysa iyo duruufaha shaqo ee adag intii uu hawlgalku socday, kaas oo qayb ka ah howlgallada milatari ee Mareykanka ee ka dhanka ah Iran.

    Markabka USS Abraham Lincoln ayaa gobolka ka hawlgalayay tan iyo bishii November ee sannadkii hore, waxaana hadda uu ku sii jeedaa dalka Mareykanka.

    Warqadda, ku-simaha Xoghayaha Ciidanka Badda, Hong Kao, ayaa sheegay in markabka loo diray shan wadaad oo ciidamada ah iyo dhowr khabiir oo ku takhasusay caafimaadka maskaxda, si ay u taageeraan baahiyaha ruuxiga ah iyo kuwa nafsiyeed ee askarta.

    BBC ayaa la xiriirtay Ciidanka Badda Mareykanka si ay uga hesho faahfaahin dheeraad ah oo ku saabsan arrintan.

    Waxa uu sheegay in dhacdooyinku ay ku lug lahaayeen shaqaalaha markabka USS Abraham Lincoln, iyo sidoo kale badmaaxiinta ka tirsan cutubka duulista ee markabka, askarta ka tirsan ciidamada loo xil saaray hawlgallada badda hoosteeda iyo dhammaan ciidamada cirka ee loo qoondeeyay inay markabka ka howlgalaan

  9. War deg deg ah, Imaaraadka Carabta oo joojiyay dhammaan duullimaadyadii shirkadaha diyaaradaha Iraan

    Imaaraadka Carabta ayaa ku dhawaaqay inuu hakiyay dhammaan duullimaadyada ay shirkadaha diyaaradaha Iran ku tagaan ama uga yimaadaan dalkaas.

    Wakaaladda wararka rasmiga ah ee Imaaraadka, Emirates News Agency, ayaa Khamiistii sheegtay in Hay’adda Duulista Rayidka ee Imaaraadka ay joojisay dhammaan duullimaadyada shirkadaha diyaaradaha Iran ee u socda ama ka imaanaya Imaaraadka.

    Hay’adda Duulista Rayidka ee Imaaraadka ayaa bayaan ay soo saartay ku sheegtay in go’aanka uu salka ku hayo cunaqabateynta Mareykanka ee lagu soo rogay shirkadaha diyaaradaha Iran, taas oo shirkadahaasi ka hor istaagaysa inay adeegsadaan adeegyada garoomada diyaaradaha ee dunida.

    Warbaahinta Iran ayaa Khamiistii iyaduna sheegtay in Imaaraadku hakiyay duullimaadyada.

    Wakaaladda wararka AFP ayaa sheegtay in Dubai, oo ah xarunta ganacsiga Imaaraadka, ay tahay meel muhiim ah oo ay u duulaan shirkadaha diyaaradaha Iraan, iyadoo ay maalin kasta jiraan duullimaadyo dhowr ah oo u dhexeeya Iran iyo Dubai. Magaalada waxaa sidoo kale ku nool bulsho badan oo Iiraaniyiin ah, waxaana Iran iyo Dubai ka dhexeeya xiriir ganacsi oo dhow.

    Imaaraadka Carabta ayaa bartamihii dagaalka waxaa lagu bartilmaameedsaday kumannaan gantaallo iyo diyaaradaha aan duuliyaha lahayn ee Iran. Sidoo kale, bishii hore ayuu Imaaraadku hakiyay ganacsigii iyo is-dhaafsiga maaliyadeed ee uu la lahaa Iran.

    Laba maalmood ka hor, Bangiga Dhexe ee Imaaraadka ayaa xannibay macaamillada maaliyadeed ee laamaha Bangiga Qaranka Iran ee Imaaraadka, kuwaas oo lacagaha u kala dira ama uga yimaada Iran. Imaaraadku wuxuu bangiga ku eedeeyay inuu ku xadgudbay sharciyada la xiriira lacag-dhaqidda, maalgelinta argagixisada iyo faafinta hubka.

  10. Cabbaas Caraqji "Haddii Maraykanka uu aqbalo qorshaheenna Hormuz waa furmayaa".

    Wasiirka Arrimaha Dibadda Iraan, Cabbaas Araqchi, ayaa sheegay in Tehran, iyada oo adeegsanaysa dhexdhexaadiyeyaal, ay soo bandhigtay qorshe dib loogu furayo marin-biyoodka Hormuz.

    Araqchi oo Khamiistii kulan la yeeshay koox saxafiyiin ah iyo xubno ka tirsan xarumaha cilmi-baarista iyo falanqaynta siyaasadda ee Mareykanka, ayaa sheegay in haddii Mareykanku buuxiyo shuruudaha gaarka ah ee Iiraan wadato marin-biyoodka Hormuz dib loo furi doono toddoba maalmood kadib.

    Waxa uu intaas ku daray: “Shuruudahani ma aha kuwo cusub, waana isla kuwii hore loogu soo bandhigay is-afgaradkii Islamabad”.

    Cabbaas Araqchi ayaa sidoo kale sheegay in Iran ay aaminsan tahay “in ay ka wanaagsan tahay in heshiiskan la dhaqan geliyo ka hor doorashada xilliga dhexe ee Mareykanka”, halka Madaxweynaha Mareykanka Donald Trump uu sheegay in heshiis laga yaabo in la gaaro doorashooyinka bisha November kadib.

    Isaga oo ka jawaabaya arrintaas, Wasiirka Arrimaha Dibadda Iran ayaa sheegay in waqtiga heshiiska “uu ku xiran yahay Mareykanka”, isaga oo mar kale ku celiyay in shuruudaha la soo jeediyay aysan waxba ka duwanayn qodobbadii heshiiskii hore.