مرگ دو کودک به دست پدر در مصر؛ چه کسی از آنها در برابر والدین خشن محافظت میکند؟

منبع تصویر، princessdlaf
- نویسنده, محمود النجار
- شغل, بیبیسی عربی
- منتشر شده در
- زمان مطالعه: ۵ دقیقه
کشته شدن دو کودک به دست پدرشان در استان جیزه مصر، واکنشهای گستردهای را در این کشور برانگیخته است. بررسیهای اولیه نشان میدهد پدر خانواده که مربی بدنسازی و مجری برنامههای تلویزیونی بوده، فرزندانش را به شدت کتک زده و این ضربوشتم به مرگ آنها منجر شده است.
این حادثه بار دیگر بحث درباره خشونت علیه کودکان در محیط خانواده، حدود و مرزهای آنچه «حق تنبیه» خوانده میشود و همچنین سازوکارهای موجود برای حمایت از کودکان در شرایطی را که یکی از والدین خود منبع خطر است، مطرح کرده است.
ماجرا چیست؟
بر اساس گزارشها و اطلاعاتی که رسانههای مصری منتشر کردهاند، متهم ۴۰ ساله داخل خانه در منطقه الطالبیه در استان جیزه، دو فرزند هفت و ۹ ساله خود را مورد ضربوشتم قرار داده است.
این گزارشها حاکی است که ماجرا پس از مشاجرهای میان پدر و دو فرزندش آغاز شد؛ مشاجرهای که پس از آن رخ داد که پدر آنها را به برداشتن پولش متهم کرد. او سپس کودکان را به شدت کتک زد؛ اقدامی که به وارد شدن جراحات شدید به آنها منجر شد.
این گزارشها میگویند متهم فرزند بزرگتر را به بیمارستان منتقل کرده و مدعی شده بود که او در یک سانحه رانندگی آسیب دیده است. این کودک حدود ۱۰ روز تحت درمان بود، اما سرانجام در ۱۳ نوامبر بر اثر شدت جراحات جان خود را از دست داد.
آثار جراحت روی بدن کودک، تردیدهایی درباره روایت پدر ایجاد کرد و به دنبال آن نیروهای امنیتی بررسی ابعاد این ماجرا را آغاز کردند. تحقیقات بعدی نشان داد برادر کوچکتر او نیز جان باخته و جسدش در منطقهای بیابانی در شهر ششم اکتبر دفن شده است.
رسانههای محلی گزارش دادهاند که متهم در جریان بازجوییها پذیرفته است که با هدف «تنبیه» دو فرزندش آنها را کتک زده و همچنین محل دفن جسد فرزند کوچکتر را به نیروهای امنیتی نشان داده است.
دادستانی مصر دستور بازداشت متهم را تا پایان تحقیقات صادر کرده و او را به قتل عمد متهم کرده است. تحقیقات برای روشن شدن همه ابعاد و جزئیات این پرونده همچنان ادامه دارد.
بر اساس گزارشهای رسانههای محلی مصر، متهم از مادر دو کودک جدا شده بود. مادر خانواده به نزد خانواده خود در استان منیا رفته بود. این مرد پس از آن ازدواج کرده و از ازدواج دوم خود نیز صاحب فرزندانی شده بود.
جنجال درباره متهم و حضور او در تلویزیون
گزیدهای از مهمترین خبرها، گزارشهای میدانی و گفتوگوهای اختصاصی را هر هفته در ایمیل خود دریافت کنید.
اینجا مشترک شوید
پایان % title %
بحثها در شبکههای اجتماعی تنها به خود این حادثه محدود نماند و به شخصیت متهم نیز کشیده شد؛ چرا که مشخص شد او علاوه بر مربیگری بدنسازی، در حوزه توسعه فردی نیز فعالیت میکرد و اجرای برنامهای تلویزیونی درباره رشد و توانمندسازی فردی را بر عهده داشت.
بسیاری از کاربران از تناقض میان محتوایی که او ارائه میکرد و اتهامهایی که اکنون با آن روبهرو است ابراز شگفتی و ناباوری کردند. در مقابل، برخی دیگر هشدار دادند که نباید افراد را بر اساس ظاهرشان قضاوت کرد یا چنین جنایتهایی را به ظاهر مذهبی یا نوع خاصی از دینداری نسبت داد.
حضور متهم در برنامههای تلویزیونی نیز پرسشهایی را درباره نوع فعالیت رسانهای او برانگیخت. پس از انتشار خبر این پرونده، شبکهای که برنامه او را پخش میکرد اعلام کرد او برای پخش برنامه خود زمان پخش را اجاره میکرده است و این شبکه تصمیم گرفته قراردادش را فسخ کند و هرگونه همکاری با او را برای همیشه متوقف سازد.
این شبکه در بیانیهای با محکوم کردن همه اشکال خشونت علیه کودکان، تاکید کرد که به روند تحقیقات و تصمیمات دستگاه قضایی احترام کامل میگذارد.
شورای عالی تنظیم رسانههای مصر نیز اعلام کرد پخش این شبکه تا پایان ماه جاری متوقف خواهد شد تا وضعیت آن اصلاح و ساماندهی شود.
اتحادیه کارکنان رسانه نیز اعلام کرد که متهم نه عضو این اتحادیه است و نه بر اساس قانون مجوز فعالیت حرفهای دارد.
این اتحادیه گفت حضور او در تلویزیون در چارچوب پدیدهای قرار میگیرد که در مصر به «فروش زمان پخش» معروف است، یعنی اختصاص ساعتهایی از آنتن تلویزیونی به افراد یا نهادها در ازای دریافت پول، تا برنامه یا محتوای تولیدی خود را پخش کنند، بدون آنکه لزوما این فعالیتها مشمول همان ضوابطی باشد که برای فعالیت حرفهای رسانهای تعیین شده است.
اتحادیه تاکید کرد مسئولیت فقط متوجه مجری برنامه نیست، بلکه موسساتی را هم شامل میشود که امکان حضور چنین افرادی را روی آنتن فراهم میکنند.
این ماجرا در زمانی رخ داده که شورای عالی تنظیم رسانه اقدامات خود را برای مقابله با پدیده «فروش زمان پخش» افزایش داده است.

منبع تصویر، Getty Images
چه کسی از کودکان در برابر خشونت والدین محافظت میکند؟
بحث فقط به جزئیات این جنایت محدود نمانده است و پرسشهایی را نیز درباره راههای محافظت از کودکان در برابر خشونت در خانواده مطرح کرده است. بهویژه زمانی که فرد آزارگر یکی از والدین است، یعنی همان کسی که انتظار میرود امنیت و مراقبت کودک را تامین کند.
برخی کاربران خواستار آن شدهاند که هرگونه تعرض یا خشونت علیه کودکان، صرف نظر از نسبت فرد آزارگر با آنها، گزارش شود.
عدهای دیگر خواهان تشدید مجازات والدینی شدهاند که علیه فرزندانشان خشونت به کار میبرند و معتقدند قوانین کنونی حمایت کافی از کودکان فراهم نمیکنند.
بر اساس دادههای صندوق کودکان سازمان ملل، یونیسف، که بر پایه پیمایش جمعیتی و سلامت مصر در سال ۲۰۱۴ تهیه شده، ۹۳ درصد کودکان یک تا ۱۴ ساله در معرض نوعی از تربیت خشونتآمیز قرار گرفتهاند، چه از طریق تنبیه بدنی و چه از طریق خشونت روانی.
خط امداد کودکان مصردر سال ۲۰۲۵ حدود ۵۸۴ هزار و ۸۰۹ تماس دریافت کرد که از میان آنها ۲۷ هزار و ۷۰۰ مورد، گزارش رسمی بوده است.
این رقم نسبت به سال قبل ۲۹/۳ درصد افزایش نشان میدهد.
گزارشهای مربوط به در معرض خطر قرار گرفتن کودکان، ۸۸/۵ درصد از کل گزارشها را تشکیل دادهاند.
این موارد شامل خشونت جسمی و روانی، غفلت خانوادگی، کار کودکان، ازدواج کودکان و دیگر انواع نقض حقوق کودکان بوده است.
قانون چه میگوید؟
قانون اساسی مصر، دولت را موظف میکند از کودکان مراقبت کند و آنها را در برابر همه اشکال خشونت، آزار، بدرفتاری و بهرهکشی محافظت کند.
قانون کودک نیز شامل مقرراتی درباره حمایت از کودکانی است که در معرض خطر قرار دارند و نحوه فعالیت کمیتههای حمایت از کودکان در سطح استانها، بخشها و مراکز را تعیین میکند.
این کمیتهها مسئول پیگیری وضعیت کودکانی هستند که در معرض خطر قرار دارند و با نهادهای ذیربط برای اتخاذ اقدامات لازم جهت حمایت از آنها هماهنگی میکنند.
خط امداد کودکان که زیر نظر شورای ملی کودکی و مادری فعالیت میکند نیز گزارشهای مربوط به نقض حقوق کودکان را دریافت، به نهادهای مسئول ارجاع و روند رسیدگی به آنها را پیگیری میکند.
اما یکی از مواد قانونی بحثبرانگیز در پروندههای خشونت خانوادگی، ماده ۶۰ قانون مجازات مصر است که مقرر میکند «احکام قانون مجازات درباره هر عملی که با حسن نیت و در چارچوب حقی که بر اساس شریعت به رسمیت شناخته شده، انجام شده باشد، اجرا نمیشود».
وکلای مدافع برخی متهمان در پروندههای تعرض به کودکان به این ماده استناد کردهاند تا اقدامات موکلان خود را بهعنوان اعمال «حق تربیت» توجیه کنند.
این موضوع با ماده دیگری در قانون کودک نیز ارتباط پیدا میکند که به حق والدین برای تربیت فرزندانشان میپردازد.
همین امر بحثی حقوقی درباره حدود این حق و اینکه چه زمانی تربیت به تعرض و خشونتی تبدیل میشود که مستوجب مجازات است، ایجاد کرده است.
یونیسف در گزارش خود درباره وضعیت کودکان و نوجوانان در مصر در سال ۲۰۲۴ اشاره کرده است که قوانین مصر همه اشکال تربیت خشونتآمیز و تنبیه بدنی را بهصراحت ممنوع نمیکنند و مقررات مربوط به «حق تربیت» برای ایجاد حمایت حقوقی روشن از کودکان چالشهایی به وجود میآورد.
فعالان حقوق کودک معتقدند لازم است آن دسته از مواد قانونی که ممکن است برای توجیه خشونت در خانواده مورد استفاده قرار گیرند، بازنگری شوند تا اختیارات والدین به پوششی برای تعرض به کودکان تبدیل نشود.
سال گذشته رئیس مجلس نمایندگان مصر طرح قانونی برای تشدید مجازات برخی جرایم علیه کودکان را به کمیسیونهای تخصصی ارجاع داد.
با این حال، این طرح عمدتا بر جرایم تعرض جنسی تمرکز دارد و بهطور مستقیم به «مسئله خشونت بدنی والدین علیه فرزندانشان تحت عنوان تربیت» نمیپردازد.
































