'Angen codi bron i £3m' i gael triniaeth i fachgen 5 oed â dementia

Roedd mam Tate McDaid wedi "cyffroi" pan glywodd bod triniaeth wedi cael ei chymeradwyo yn America, ond fe wnaeth "realiti ei tharo" pan ddeallodd beth fyddai'r gost
- Cyhoeddwyd
Mae mam i fachgen pump oed sydd â math prin o dementia yn ceisio casglu £2.95m ar gyfer triniaeth i achub ei fywyd.
Cafodd Tate McDaid, o Abertawe, ddiagnosis o Syndrom Sanfilippo pan oedd yn bedair oed.
Dim ond ychydig dros 100 o blant yn y DU sydd â'r cyflwr, ac ym mis Medi cafodd y therapi genynnol cyntaf i'w drin mewn plant ei gymeradwyo yn yr Unol Daleithiau.
Yn ôl ei fam, Tammy, fe dreuliodd hi "fisoedd yn gweddïo" y byddai'n cael ei gymeradwyo, ond oherwydd y gost mae'n anneglur sut y gall teuluoedd y tu allan i UDA ei ariannu.

Mae Tammy McDaid yn dweud ei bod hyd yma wedi casglu £160,000 tuag at driniaeth ei mab, ond yn gobeithio cyrraedd £2.95m
Mae swyddogion iechyd yng Nghymru ar hyn o bryd yn siarad gyda chyfoedion yn America i weld pa lwybrau posib sydd ar gael ar gyfer triniaeth i Tate.
"Yn wreiddiol roeddwn i wedi cyffroi pan gafodd y driniaeth ei chymeradwyo," meddai Tammy, "ond yna y diwrnod wedyn fe wnaeth realiti fy nharo i."
Dyna pryd y deallodd y byddai'r pris ar gyfer triniaeth untro yn yr Unol Daleithiau yn $3.95m.
Fe gysylltodd hi gyda Ultragenyx, a ddatblygodd y driniaeth, yn y gobaith o ddeall sut y gallai teuluoedd mewn gwledydd sydd heb yswiriant iechyd fforddio'r gost.
"Rydan ni'n deall eu bod yn codi tâl ar ddinasyddion Americanaidd, ond mae ganddyn nhw yswiriant iechyd," meddai.
"Beth sydd ynddo fo i ni yn y DU?
"Nid dim ond y DU, ond pawb arall yn y byd sy'n chwilio am y driniaeth yma."
Wrth egluro sut y byddai'r cyffur, FAYUVI, yn gweithio i deuluoedd y tu allan i UDA, dywedodd Ultragenyx:
"Does dim un amcangyfrif y gallwn ni ei ddarparu ar gyfer y gost gyfan ar gyfer claf rhyngwladol, gan bod y costau rheiny yn dibynnu ar anghenion meddygol y claf unigol, a'r sefydliad sy'n ei drin."
Beth ydy dementia plentyndod?
Yn ôl elusen sy'n helpu plant sy'n byw gyda Syndrom Sanfilippo, The Society for Mucopolysaccharide Diseases, mae tua 140 o blant yn y DU gyda'r cyflwr.
Ar hyn o bryd does dim gwellhad i Syndrom Sanfilippo Math A, ond fe allai'r cyffur newydd ohirio ei ddatblygiad, gan alluogi Tate i gael byw bywyd llawnach am gyfnod hirach.
Mae'n cael ei ddisgrifio fel 'dementia plentyndod' neu 'Alzheimer's plentyndod' oherwydd ei natur niwro-ddirywiol, sy'n achosi i unigolyn yn raddol golli gallu i wneud pethau megis cerdded a bwyta.
Gall ddatblygu'n gyflymach ar ôl i blentyn droi'n bump oed, a dyna pam bod Tammy yn dweud ei bod hi'n "ras yn erbyn y cloc" i godi digon o arian i gael triniaeth i'w mab sydd ddim ar gael eto yn y DU.
"Petai miliwnydd yn dod atan ni yfory ac yn rhoi'r arian i ni, fe fydden ni'n mynd i America ar unwaith."
Gyda Tate yn troi'n chwech oed ym mis Tachwedd, tydi Tammy ddim yn credu bod amser o'u plaid.
"Mae Tate eisoes yn dangos arwyddion o ddirywiad dirnadol (cognitive)," meddai.
"Yr hynaf y bydd o'n mynd, y lleiaf bydd y driniaeth yn gweithio, a bydd yn colli mwy o'i allu yn y broses."
"Rwy'n teimlo ein bod ar groesffordd a dwi'n byw mewn ofn."

Yn ôl Tammy McDaid fe allai'r driniaeth alluogi Tate i barhau i allu symud yn rhydd am gyfnod hirach
Gan ei ddisgrifio fel y "bachgen bach hapusaf" sydd yn ddim yn ymwybodol o'i broblemau, eglurodd Tammy pa mor bwysig ydi hi bod Tate yn gallu symud yn rhydd.
"Tydi o ddim yn siarad, tydi o erioed wedi siarad. Ond mae ei symudedd yn bopeth iddo, a dyna pam rydw i'n brwydro dros gadw hynny," meddai.
Fe ddechreuodd Tammy godi arian cyn i'r cyffur newydd gael ei gymeradwyo yn UDA, ac mae ganddi bellach dros £160,000.
Ond dim ond tua 5% ydi hynny o'r cyfanswm sy'n cael ei amcangyfrif ar gyfer y driniaeth.
"Yn anffodus rydan ni mewn byw mewn byd lle mae angen miliynau, nid cannoedd o filoedd o bunnau," ychwanegodd Tammy.
"Rwy'n gobeithio drwy ryw wyrth y bydd y cwmni fferyllol yn dod yn ôl aton ni ac yn dweud y gallan nhw ei wneud ychydig yn rhatach, ond mae'n dal yn mynd i fod yn filiynau."
Straeon Perthnasol
Her seiclo i helpu teulu 'sy' 'di gorfod cwffio am bob dim' oherwydd cyflwr prin
- Cyhoeddwyd4 Tachwedd
Rhieni wedi 'cael ein babi nôl' ar ôl i ddyfais achub ei fywyd
- Cyhoeddwyd19 Awst
Merch sydd ag alergedd at yr oerfel yn gobeithio am 'fywyd normal'
- Cyhoeddwyd19 Ionawr
Dywedodd llefarydd ar ran Ultragenyx: "Rydyn ni'n dilyn proses reoleiddio fyd-eang, ac mae cael cymeradwyaeth yn America yn gam cyntaf pwysig yn ein nod hirdymor o fod â'r driniaeth ar gael i deuluoedd drwy'r byd.
"Rydyn ni hefyd yn deall y brys y mae teuluoedd sydd wedi eu heffeithio gan Syndrom Sanfilippo Math A yn ei wynebu wrth geisio cael triniaeth, a pham y bydd rhai yn ystyried teithio i UDA i gael y therapi genynnol.
"Rydyn ni'n argymell y dylai teuluoedd weithio gyda darparwr gofal iechyd y plentyn i ddeall pa lwybrau all fod ar gael cyn cymryd yn ganiatol mai dyma'r unig opsiwn."
Mae staff o Ysbyty Arch Noa yng Nghaerdydd ar hyn o bryd yn trafod gyda swyddogion yn UDA ar ran y teulu.
Dilynwch Cymru Fyw ar Facebook, dolen allanol, X, dolen allanol, Instagram, dolen allanol neu TikTok, dolen allanol.
Anfonwch unrhyw syniadau am straeon i cymrufyw@bbc.co.uk, dolen allanol neu cysylltwch drwy WhatsApp ar 07709850033.
Lawrlwythwch yr ap am y diweddaraf o Gymru ar eich dyfais symudol.