Penodi David Chadwick yn arweinydd y Democratiaid Rhyddfrydol Cymreig

David Chadwick yw Aelod Seneddol Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe
- Cyhoeddwyd
Mae David Chadwick, Aelod Seneddol Aberhonddu, Maesyfed a Chwm Tawe, wedi'i gadarnhau fel arweinydd newydd y Democratiaid Rhyddfrydol Cymreig.
Fe benderfynodd Jane Dodds, unig aelod y blaid yn y Senedd, gamu lawr wedi naw mlynedd wrth y llyw, gan ddweud y dylai'r gwaith o ailadeiladu'r blaid "gael ei arwain gan genhedlaeth newydd".
Gan mai dim ond un cynrychiolydd etholedig sydd gan y blaid yn y Senedd ac un yn Nhŷ'r Cyffredin, Mr Chadwick oedd yr unig berson oedd yn gymwys i sefyll.
Dywed ei fod eisiau "arwain y Democratiaid Rhyddfrydol Cymreig i'r bennod nesaf yn ein hanes", gan addo ailadeiladu'r blaid i fod yn "rym gwleidyddol sy'n gallu llunio dyfodol Cymru".
Etholiadau 'hynod heriol'
Yn ei araith gyntaf fel arweinydd, fe gyfaddefodd fod y blaid wedi colli tir mewn cymunedau lle'r oeddent gynt yn "rym gwleidyddol sylweddol".
"Dangosodd etholiad y Senedd eleni faint o waith sydd eto i'w wneud. Ond ni ddylem ni byth gymysgu'r canlyniadau etholiadol diweddar gyda therfyn yr hyn y gallwn ei gyflawni."
Ei her gyntaf fel arweinydd fydd yr etholiadau lleol fis Mai nesaf, ac i adeiladu ar eu sefyllfa bresennol, ble mae'r blaid yn rhedeg Cyngor Powys mewn clymblaid gyda Llafur.
Er ei fod yn cydnabod y bydd yr etholiadau yn "hynod heriol", dywedodd Mr Chadwick wrth raglen Sunday Supplement ar Radio Wales mai ei nod pennaf yw i "gymryd rheolaeth lawn o gwpl o gynghorau", a gweld dechrau'r adferiad mewn cynghorau eraill ledled Cymru.
"Byddwn yn ailadeiladu mewn cymunedau ble'r ydym wedi colli tir, ac yn sefydlu ein hunain mewn mannau ble nad ydym erioed wedi bod yn gryf."

Fe gafodd David Chadwick ei ethol yn aelod seneddol am y tro cyntaf yn 2024; ddwy flynedd yn ddiweddarach, mae'n arwain y blaid yng Nghymru.
Dywedodd wrth gynulleidfa yng ngwesty St David's yng Nghaerdydd nad oedd hyn yn rhywbeth y gallai fod wedi'i ddychmygu 10 mlynedd yn ôl, ar ôl iddo oroesi damwain car a oedd bron â bod yn angheuol, a datblygu salwch prin wnaeth ei barlysu yn llwyr.
"Fe es i o fod yn ddyn ifanc iach ac annibynnol, yn teithio'r byd ac yn cynllunio fy nyfodol, i fod yn gwbl ddibynnol ar eraill. Newidiodd fy mywyd," meddai.
"Fe ddysgodd i mi pa mor gyflym y gall unrhyw un ohonom ganfod ein hunain mewn sefyllfa ble mae angen cymorth arnom, a faint y gall ein dyfodol ddibynnu ar y gofal a'r gefnogaeth sydd ar gael i ni."
Jane Dodds i gamu i lawr fel arweinydd y Democratiaid Rhyddfrydol Cymreig
- Cyhoeddwyd20 Hydref
Ed Davey yn cefnogi Jane Dodds ar ôl gofyn iddi 'ystyried ei rôl'
- Cyhoeddwyd27 Ebrill
Ed Davey 'ddim yn difaru' galw ar Jane Dodds i ystyried ei rôl
- Cyhoeddwyd16 Medi 2025
Bydd Jane Dodds, gafodd ei phenodi yn arweinydd y blaid yng Nghymru ym mis Tachwedd 2017, yn parhau i gynrychioli etholaeth Brycheiniog, Tawe a Nedd yn y Senedd.
Ond yn dilyn etholiad siomedig i'r Senedd, ble fethodd y Democratiaid Rhyddfrydol i gynyddu nifer eu haelodau yn y Senedd, dywedodd: "Bydd adeiladu'r tîm hwnnw yn gofyn am flynyddoedd o waith caled mewn cymunedau ledled y wlad, ac rwy'n credu y dylai'r gwaith hwnnw gael ei arwain gan genhedlaeth newydd".
Roedd y berthynas rhwng Ms Dodds ac arweinydd y Democratiaid Rhyddfrydol yn y DU, Syr Ed Davey, yn un anodd ar ôl iddo gwestiynu ei harweinyddiaeth yn flaenorol.
Dywedodd Mr Chadwick bod Ed Davey yn "cefnogi ein hymdrechion i dyfu'r blaid yng Nghymru," a'i fod yn "edrych ymlaen i'w wahodd i Gymru yn fuan".
Dilynwch Cymru Fyw ar Facebook, dolen allanol, X, dolen allanol, Instagram, dolen allanol neu TikTok, dolen allanol.
Anfonwch unrhyw syniadau am straeon i cymrufyw@bbc.co.uk, dolen allanol neu cysylltwch drwy WhatsApp ar 07709850033.
Lawrlwythwch yr ap am y diweddaraf o Gymru ar eich dyfais symudol.