Llyfr dwyieithog yng nghynllun llyfrau Dolly Parton am 'agor yr iaith i fyny' i blant

Bydd Phoebe, sy'n naw mis oed o Abertawe, yn cael llyfr am ddim bob mis
- Cyhoeddwyd
Mae cynllun llyfrau Dolly Parton - sy'n golygu y bydd plant yn cael llyfr am ddim drwy'r post tan eu pen-blwydd yn bump oed - wedi ail-lansio mewn rhannau o Gymru.
Fe gafodd y gantores, a fu farw yn 80 oed ym mis Awst, ei hysbrydoli gan ei thad oedd ddim yn gallu darllen nac ysgrifennu ac fe wnaeth hi sefydlu cynllun Imagination Library ym 1995.
Mae wedi cael ei gyflwyno mewn gwledydd ledled y byd, ond, mae'r elusen wedi wynebu trafferthion yng Nghymru yn y gorffennol.
Mae galw nawr i lyfrau Cymraeg fod yn rhan o'r cynllun, ac i'r rhaglen gael ei "hariannu'n well" ar gyfer plant ar draws y wlad.

Mae miliynau o lyfrau wedi cael eu dosbarthu ar draws y Deyrnas Unedig ers 2007
Mae tair cymuned ysgol cyfrwng Saesneg yn Abertawe yn rhan o'r rhaglen newydd – ysgolion cynradd Clwyd, Brynmill a Llanrhidian – yn ogystal ag Ysgol Gynradd Pencoed ym Mhen-y-bont ar Ogwr a chymuned yn Risca ger Casnewydd.
Nod y cynllun yw ceisio helpu rhieni a'u plant i gael gafael ar lyfrau, yn enwedig yn ystod argyfwng costau byw.
Dywedodd Becky Ventre, 38, o Abertawe, y bydd ei babi naw mis oed, Phoebe, yn elwa ar y rhaglen.
"Rydyn ni wrth ein boddau gydag ef; rydyn ni'n meddwl ei fod yn anhygoel. Mae gen i ferch fach arall hefyd, Faith, ac rydyn ni wedi bod yn darllen iddi ers iddi fod yn fabi, ac mae hi'n ffynnu nawr," meddai.
"Mae hi wrth ei bodd yn darllen i ni yn hytrach. Rydyn ni'n prynu llyfrau iddi drwy'r amser, felly bydd hi'n aros am lyfr newydd bob mis yn y post."

Dywedodd Bronwen Lewis ei bod wrth ei bodd o gael bod yn rhan o'r lansiad
Mae un llyfr dwyieithog yn rhan o'r cynllun y tro hwn - sef Y Lindysyn Llwglyd Iawn - ac mae hyn yn gam newydd i'r prosiect.
Dywedodd Rhys Boore o Wasg y Dref Wen mai'r gobaith, yn y pendraw, yw y bydd llyfrau Cymraeg yn cael eu cynnwys ar gyfer plant fydd yn mynd i ysgolion cyfrwng Cymraeg.
"O'dd yr Imagination Library am i lyfr ddwyiethiog fod yn rhan o'r prosiect, sydd yn grêt," meddai.
"Mewn ffordd, mae mynd â llyfrau dwyieithiog i blant sydd ddim â'r Gymraeg yn agor yr iaith i fyny iddyn nhw, sydd hyd yn oed yn fwy pwysig, lle nad yw'r Gymraeg yn llwybr naturiol iddyn nhw."
Gyda chyllid gan y Loteri Genedlaethol yng Nghymru, fe gafodd y cynllun ei ail-lansio yn Ysgol Gynradd Clwyd yn Abertawe ddydd Mercher.
Cafwyd perfformiadau gan ddisgyblion yr ysgol, yn ogystal â fersiwn Gymraeg o gân Dolly Parton, 'Jolene', gan y gantores a chyfansoddwraig o Gastell-nedd, Bronwen Lewis.

Fe wnaeth Olivia, 12, o Ysgol Gyfun Gymraeg Bryntawe ganu yn y côr gyda Bronwen Lewis yn ystod y lansiad
Fe gafodd y gân ddwyieithog, sy'n cynnwys Dolly Parton ei hun a'i nith Jada Star, ei rhyddhau fis diwethaf.
Fe ddaeth hynny yn dilyn y newydd fod gan Parton gysylltiadau Cymreig ym Machynlleth, Powys.
"Mae'n teimlo fel bod cyfres o ddigwyddiadau wedi arwain at hyn," dywedodd Bronwen Lewis.
"Gyda fi'n canu yn Gymraeg gyda Dolly Parton, iddi hi yn dysgu am ei gwreiddiau Cymreig cyn iddi farw, a nawr yr ail-lansiad. Mae'n anhygoel."
Dywedodd Olivia, 12, o Ysgol Gyfun Gymraeg Bryntawe fod canu yn y côr yn ystod y lansiad yn brofiad arbennig.
"Dw i'n credu bod e mor bwysig, achos ma' lot o blant ddim yn cael y cyfle i ddarllen gartref," meddai.
"Mae hyn wedi dysgu i fi pa mor arbennig ac anhygoel oedd Dolly, a faint o wahaniaeth mae hi wedi gwneud i'r byd."

Mae Bardd Plant Cymru wedi galw am ragor o fuddsoddiad a sylw i ddarllen yng Nghymru
Ers i'r prosiect lansio yn y Deyrnas Unedig yn 2007, mae mwy nag wyth mil o lyfrau wedi eu dosbarthu i blant.
Nawr, yng Nghymru, bydd plant dan bump yn yr ardaloedd sydd wedi eu cynnwys hyd yma yn gallu cofrestru i fod yn rhan o'r cynllun.
'Dim digon o fuddsoddiad o ran darllen'
Yn ogystal â galw am ehangu'r cynllun i ysgolion Cymraeg, dywedodd Bardd Plant Cymru, Siôn Tomos Owen, fod angen mwy o weithredu i wella cyfleoedd darllen i blant yn gyffredinol.
"Mae bendant ddim digon o fuddosoddiad, yn bendant, mae angen i rywbeth newid," meddai.
"Yn enwedig gyda phlant, os nad yw nhw'n gweld llyfrau, ma' nhw ddim yn meddwl amdano fe, ac mae sgrins ac AI yn elfen massive.
"Mae'n bwysig bo' nhw'n cael siawns i weld llyfrau a phigo rhywbeth lan."
Dywedodd llefarydd ar ran Llywodraeth Cymru fod darllen yn "rhan ganolog o'r cwricwlwm, ac mae ysgolion yn chwarae rhan bwysig yn sut mae dysgwyr yn datblygu cariad at ddarllen sy'n para gydol oes".
"Mae ein cynllun Llythrennedd a Rhifedd Sylfaenol, a lansiwyd yn ddiweddar, yn canolbwyntio ar ddarparu cymorth ar gyfer ystod oedran 0-16," ychwanegodd.
"Mae'n cydnabod bod datblygiad llythrennedd a rhifedd plant yn dechrau cyn dechrau yn yr ysgol ac yn parhau drwy gydol eu plentyndod. Rydym yn parhau i ymrwymo i sicrhau bod gofod llyfrgell ar gael ym mhob ysgol gynradd, er mwyn annog darllen er pleser."
Dilynwch Cymru Fyw ar Facebook, dolen allanol, X, dolen allanol, Instagram, dolen allanol neu TikTok, dolen allanol.
Anfonwch unrhyw syniadau am straeon i cymrufyw@bbc.co.uk, dolen allanol neu cysylltwch drwy WhatsApp ar 07709850033.
Lawrlwythwch yr ap am y diweddaraf o Gymru ar eich dyfais symudol.